Абвесцяць акцыю па зборы сродкаў на мемарыял у Курапатах — круглы стол у «Советской Белоруссіі»
Акцыю па зборы сродкаў для стварэння Усебеларускага мемарыяла памяці і смутку ў Курапатах прапануецца правесці ў Беларусі. З адпаведнай ініцыятывай выступілі ўдзельнікі круглага стала «Курапаты — мемарыял памяці і смутку» ў газеце «СБ. Беларусь сегодня».
На думку галоўнага рэдактара «СБ» Паўла Якубовіча, трэба абвясціць дабрачынную акцыю па зборы сродкаў на стварэнне такога мемарыяла. «Наступны крок — падключыць як мага больш жадаючых да распрацоўкі праекта памятнага знака.
Рашэнне павінна быць нестандартным, сучасным. Паказвае, што мы з XXI стагоддзя схіляем галовы перад памяццю ахвяр, перад нявінна забітымі, — сказаў ён. - Таму павінны быць максімальна шырокі конкурс, публічнае абмеркаванне ідэй, каб як мага больш людзей выказала сваё меркаванне».
Варыянты пры гэтым могуць быць рознымі: ад школьных сачыненняў на тэму трагедыі да глыбокіх навуковых канферэнцый, з'яўлення новых кніг, кінафільмаў.
«А ў пытанні добраўпарадкавання неабходна падключыцца і ўладам, і дзяржорганам, — мяркуе Павел Якубовіч. — Калі мы будзем спадзявацца толькі на якога-небудзь палітычна ангажаванага мысляра, мы нічога не даб'емся.
І мы, усе СМІ краіны, павінны данесці да грамадства, да моладзі галоўную думку: як бы ні было складана, трэба адкінуць усё лішняе і ўжо вясной пад эгідай гарвыканкама ці іншай арганізацыі, з удзелам і БРСМ, і «маладафронтаўцаў», і іншых моладзевых арганізацый, усе жадаючыя павінны з'явіцца ў Курапатах з інструментам і прыбраць могілкі, як гэта заведзена хрысціянскімі і наогул людскімі звычаямі».
Таксама на думку галоўнага рэдактара «СБ», гэтае месца ў перспектыве павінна стаць турыстычным аб'ектам, з змястоўнымі экскурсіямі, кваліфікаванымі гідамі.
«Тут можна будзе праводзіць ўрачыстыя рытуалы. І не таптаць нагамі спарахнелыя косці, што зараз робяць некаторыя арганізацыі, лічачы гэта «асабістай тэрыторыяй», а праводзіць сапраўды глыбокія, грамадска важныя рытуалы. Напрыклад, на Дзяды, Радаўніцу.
Там могуць праводзіцца сумесныя набажэнствы духавенства за дзяржаву, беларускі народа», — адзначыў ён.
«Я як рэдактар буду звяртацца на высокі палітычны ўзровень, у кіраўніцтва Адміністрацыі прэзідэнта, каб ідэі, выказаныя за нашым круглым сталом, былі падтрыманы і ўлада ўзяла іх пад сваю апеку. І адкрыццё гэтага памятнага знака павінна прайсці на высокім дзяржаўным узроўні», - дадаў Павел Якубовіч.
У сваю чаргу кандыдат гістарычных навук Уладзімір Адамушка падтрымаў ідэю аб тым, што стварэнне мемарыяла ў Курапатах павінна стаць дзяржаўна-грамадскiм праектам. А каардынацыю неабходна даручыць Мінгарвыканкаму. «Усё ж такі гэта яго тэрыторыя. Калі гэтым не будзе займацца дзяржаўная структура, справа не пойдзе», — сказаў ён.
З гэтым пагадзіўся і дэкан факультэта міжнародных адносін БДУ доктар гістарычных навук Віктар Шадурскі: «Гэта, вядома, павінен быць народны помнік, пабудаваны і на дзяржаўныя, і на народныя сродкі. Зразумела, мы не павінны рабіць упор на нейкія рэлігійныя канфесіі, на пэўныя этнасы. Гэта павінен быць агульначалавечы, гуманістычны мемарыял».
Першы намеснік старшыні КДБ генерал-маёр Ігар Сяргеенка звярнуў увагу на тое, што гэты памятны знак павінен аб'ядноўваць, а не адлюстроўваюць інтарэсы пэўнай нацыі, канфесіі або палітычнай групы. «У перспектыве гэта можа быць і філіялам нашага Нацыянальнага гістарычнага музея. Шэфства можа ўзяць і БДУ. А ў далейшым, вядома, трэба працягнуць даследчыя работы», — мяркуе ён.
У памяць аб нявінна забітых і пахаваных у розных кутках Беларусі ў тыя гады ўдзельнікі «круглага стала» прапануюць стварыць у Курапатах Усебеларускі мемарыял памяці і смутку: «Пры дапамозе дзяржавы, усіх беларусаў, незалежна ад іх канфесійных і палітычных прыхільнасцяў, нам трэба стварыць на месцы пахавання памятны знак, акультурыць тэрыторыю, разам падтрымліваць на ёй такі парадак, каб кожны ахвотны мог прыйсці і аддаць належнае памяці нашых продкаў.
У гэтым працэсе галоўнае месца павінна належаць дзяржаўным органам і грамадскасці, палітычным і моладзевым арганізацыям, партыям. Туды мусяць прыходзіць хлопцы з БРСМ і «маладафронтаўцы», усе, хто любіць Беларусь і жадае ёй дабра. Курапаты павінны стаць сапраўдным агульнанацыянальным мемарыялам».
Цяпер чытаюць
Хто такі Мацвей Бяляй, якога нібыта дэпартавалі ў Беларусь? Расказваем гісторыю дзіўнага актывіста з падазроным мінулым2
Каментары