Інтэрнэт і СМІ44

Аўтар парадыйнага канала «Советская Белоруссия» даў першае інтэрв'ю

    Жарты ў гэтым парадыйным канале часам настолькі нагадваюць рэальнасць, што іх рэпосцяць сабе афіцыйныя паблікі дзяржаўных СМІ. І ў выніку афіцыйны тэлеграм-канал «СБ. Беларусь сегодня» мае ўсяго каля 800 падпісантаў, а парадыйны, «Советская Белоруссия», — больш за 18 тысяч. Прытым што апошні існуе з кастрычніка 2019 года і вядзе яго адзін чалавек.

    Мы пагутарылі з адмінам «Советской Белоруссии».

    На жаль, у абставінах, калі адмінам некаторых тэлеграм-каналаў шыюць крымінальныя справы (як у выпадку з Ігарам Лосікам) і аб'яўлена адкрытае паляванне на блогераў, сваё прозвішча ў мэтах бяспекі наш суразмоўца вырашыў не называць. Прадставіць нашага героя можна наступным чынам: Сяргей, рабочы, крыху больш за 30 год.

    — Вы памятаеце першы пост у канале?

    — Першая навіна была такая: «Беларусь вышла из договора по сокращению количества яиц в лотке». І варта адзначыць, што спачатку канал называўся ШUТ.BY. Я публікаваў навіны ў выглядзе кароткіх загалоўкаў без ілюстрацый і відэа. Доўгі час гэта быў нібыта мой нататнік для запісаў, канал ніяк не раскручваўся. Праўда, пазней я зрэдку пачаў укідваць свае псеўданавіны ў розныя чаты, больш дзеля забавы. Часцяком мяне банілі за рэкламу, хаця я пра яе нават ніколі не думаў.

    — А як вы тады раскруціліся?

    — Да лета 2020-га на канал было падпісана каля 50 чалавек, запісы здараліся нерэгулярна. Аднойчы ў прыват мне прыйшло паведамленне ад нейкага ананімнага хлопца, якому спадабаўся праект. Ëн самастойна, без маіх просьбаў, стаў яго ўсюды піярыць і раскручваць. Не ведаю навошта. І вось з таго моманту пайшло-паехала.

    Калі колькасць удзельнікаў дасягнула 500 ці 1000, я вырашыў правесці глабальны рэбрэндынг і змяніў канцэпт на «Советскую Белоруссию» з адпаведнай стылістыкай. Стаў пісаць часцей і ярчэй. На маё здзіўленне, падпісанты сталі хутка дадавацца, а я проста працягваў пісаць для сябе, для душы.

    — Хто працуе над каналам?

    — Ніхто. Гэта не месца для працы, а месца адпачынку. Эксклюзіўна для вас адкрыю таямніцу: аўтар адзін. І я са сферы, зусім далёкай ад журналістыкі ці гумару, — звычайны шэры рабочы.

    Праз тое, што я адзін, вылазяць, канечне, хібы. Я часцяком дапускаю памылкі. З пунктуацыяй — увогуле бяда. Таму, грамар-нацы, прабачце мне. Я стараюся. А праз адсутнасць цэнзараў часам я таксама магу пераігрываць, перажартаваць. Ці занадта жорстка прайсціся па кімсьці. Але ёсць такія жарты, ад якіх проста немагчыма ўстрымацца.

    — Але ў вас добрае пачуццё гумару?

    — Я вельмі шмат чытаю, гэта пашырае далягляд і дазваляе выцягваць з галавы кавалкі ідэй для навін. Пачуццё гумару ў мяне досыць спецыфічнае, на аматара. Гэта хутчэй вынік маёй замкнёнасці і сацыяфобіі.

    Але, строга кажучы, у нашай краіне ўсё жыццё ператварылася ў адзін вялікі жарт, таму нічога прыдумляць і не трэба. Узяць тую ж забарону на плясканне ў далоні — гэта што? Гумар ці рэальнасць? У Беларусі досыць проста спакаваць рэальнасць у тэкст — вось вам і жарт.

    — Аднак тое, што мы бачым у канале, канкрэтная іронія, як гэта нараджаецца?

    — Каб быць у тэме, я вельмі шмат чытаю. Вельмі. Заўсёды.

    Большасць жартаў — гэта рэакцыя на актуальныя падзеі. Тут усё проста: мяняеш месцамі словы, дадаеш крыху фантазіі, гратэск — гатова!

    Частка жартаў вылоўліваецца з віртуальнага эфіру. Нехта напіша ў чаце канала ці яшчэ ў нейкім пабліку смешнае слова ці сказ, запосціць малюнак — і з гэтага матэрыялу з’яўляецца навіна.

    Яшчэ навіны дасылаюць самі падпісанты, праз бот. Большасць з іх — жудасныя. Таксама мне туды шлюць праклёны і абразы, з якіх раней я рабіў калажы. Так, некаторыя людзі шчыра вераць у праўдзівасць некаторых навін і закіпаюць.

    Увогуле навіны з’яўляюцца на хаду. Іду ў краму — пстрык! Ідэя! Напісаў. Сяджу гляджу фільм — лясь! Навіна гатовая. Але найлепшыя навіны нараджаюцца ў туалеце. Прабачце за шчырасць, але гэта факт.

    — Якія канкрэтныя пагрозы прыляталі ў ваш адрас?

    — Стандартныя для інтэрнэт-прасторы пагрозы кшталту «вылічыць па IP». Ад СБ ніякіх пагроз не было: мы ж калегі! Больш за тое, да нас у чат прыходзіў сапраўдны Андрэй Мукавозчык, і мы міла пагутарылі за жыццё. Быў у нас і Косця Прыдыбайла, таксама ўсё мірна прайшло.

    — Але ў мэтах бяспекі для вас важная ананімнасць?

    — Я не шукаю славы. Я добра ведаю, дзе жыву, выдатна разумею, што жарты ў Беларусі можна кваліфікаваць як спробу дзяржаўнага перавароту. Гэта не жарт, хоць і выглядае як жарт.

    Можа, вы дачакаецеся майго прозвішча ў адной са зводак МУС ад прэс-сакратаркі Вольгі Чамаданавай.

    — Які пост стаў самым папулярным за ўвесь час?

    — Я не адсочваю статыстку, бо для мяне канал — гэта пра творчасць. Я не планую яго камерцыялізаваць ці неяк асаблівым чынам развіваць.

    Магу сказаць толькі па памяці, што лепш за ўсё заходзілі навіны, найбольш набліжаныя да рэальнасці. У гэтым плане найлепшым правадніком навін у свет з’яўляецца тая ж Вольга Чамаданава. Часта людзі вераць менавіта ёй, разносяць па чатах і пабліках, жыва абмяркоўваюць.

    Вось нядаўна нават на радыё высвятлялі, ці не фэйкам была навіна пра «ідэалагічна правільную колеравую гаму бялізны на балконах». У чым прычына? Відавочна, у тым, што самая неверагодная дурасць у нашай краіне робіцца быллю. Сціраецца мяжа паміж праўдай і выдумкай. Пост-праўда захоплівае наш свет. Ды і банальна: ніхто не чытае першакрыніцы. Гэта стала прычынай таго, што мой пост пра Ніну Багінскую, якая запіхвае ў свой бус амапаўца, рэпоснула Агенцтва тэленавін. А можа, за іх навіны абіраюць куратары. Ці гэта нейрасетка абірае іх, згодна з ключавымі словамі. Ці яны спецыяльна выкарыстоўваюць мае пасты для прапаганды. Тут нічога новага. Так рабіў, напрыклад, спадар Салаўёў.

    — Як вы ставіцеся да таго факта, што афіцыйны канал СБ чытае менш за тысячу чалавек, а вас — больш за 18? Што пажадаеце «калегам», каб вас дагнаць?

    — Магу адказаць проста: яны пішуць х**ю.

    Справа ў тым, што там людзі «працуюць», а я адрываюся. Яны выконваюць, а я кайфую. У іх рамкі, а я вольны. Ды і адсталі яны ад часу. Безнадзейна. Пісаць навіны ўзроўню брэжнеўскага застою і спадзявацца на папулярнасць — так сабе ідэя. Ратуе толькі прымусовая падпіска, з якой у інтэрнэце складаней.

    У афіцыйнай «СБ» ёсць толькі адзін круты аўтар — гэта Андрэй Мукавозчык. Проста інфатанк! Натхняюся ім. Залатое пяро! Калі б усе навіны пісаў толькі ён, ды ў сваім стылі, то «СБ» за месяц абагналі б «Нехта».

    Увогуле, мне вельмі падабаюцца дзяржаўныя СМІ. Яны самабытныя ў сваёй выродлівасці. Хоць цяпер да іх прыйшлі тэхнолагі RT і ўсё паламалі.

    — Ці выходзіце вы цяпер на акцыі? Ці пацярпеў нехта з вашых блізкіх да ці пасля выбараў?

    — Выходжу. Я ад прыроды цікаўны, і прапускаць такія эпахальныя з'явы нельга. Навошта я выходжу? Таму што я беларус. Але ўсё ж у мяне іншы шлях: я помшчу ля станка.

    Што тычыцца блізкіх, фізічна ніхто не пацярпеў. А вось ментальна — так. Частка сваякоў апынулася па іншы бок барыкад. Але гэта нармальна. Ва ўсіх свая праўда.

    — І ўсё ж ці ёсць у вашага канала звышідэя?

    — Канал увесь час эвалюцыянуе. Ад нататніка з асабістымі мемамі да фармавання рэальнасці. У свеце ёсць падобныя рэчы: The Onion (ЗША), ІА «Панарама». Мне не хацелася б іх слепа капіяваць. Стратэгіі ніякай няма, у гэтым усё хараство. Але ёсць асабістае. Для мяне канал стаў сапраўднай лабараторыяй, дзе я часам дзіўлюся, што людзям заходзіць, а што не. Бывае, пішаш складаную, чатырохузроўневую навіну-жарт — і нічога. А пасля адной рукой выдасі якую недарэчнасць — і ўсе ў захапленні. Акрамя таго, цікава назіраць за тым, як грамадства заглынае тлустыя фэйкі. Пачынаеш з жахам разумець, як усё запушчана. Можа быць, дзякуючы «Советской Белоруссии» людзі стануць надаваць больш увагі інфармацыйнай гігіене. Але я ведаю, што не стануць (пасміхаецца).

    Каментары4

    Немец, прысуджаны да расстрэлу, датычны да дыверсій? Вось што за гісторыя гэта магла быць

    Немец, прысуджаны да расстрэлу, датычны да дыверсій? Вось што за гісторыя гэта магла быць

    Усе навіны →
    Усе навіны

    У Львове стралялі ў палітыка Ірыну Фарыён. Яна ў крытычным стане18

    МЗС Германіі пацвердзіў інфармацыю пра смяротны прысуд свайму грамадзяніну ў Беларусі5

    Кіраўнік «Белсата» адказаў на абвінавачанні ў фінансавых злоўжываннях на канале

    Заснавальнік Яндэкса даў першае інтэрв’ю пасля ўцёкаў з Расіі. Прызнаў свае памылкі10

    У Ваўкавыску затрымалі маці і цётку анархіста Францкевіча. Яны прывезлі палітвязню перадачу4

    Пра што маўчаў Пётра Сергіевіч2

    У Мінску ўчора затапіла салон прыгажосці. Ён цалкам сышоў пад ваду ВІДЭА1

    Андрэю Кудзіку з Вілейкі далі яшчэ чатыры гады калоніі1

    У Дняпры ў рыбе завёўся страшны паразіт. Пераходзіць на чалавека!1

    больш чытаных навін
    больш лайканых навін

    Немец, прысуджаны да расстрэлу, датычны да дыверсій? Вось што за гісторыя гэта магла быць

    Немец, прысуджаны да расстрэлу, датычны да дыверсій? Вось што за гісторыя гэта магла быць

    Галоўнае
    Усе навіны →