Аляксандр Класкоўскі. Кропкі над «і»99

Лукашэнка атрымаў кроплю бальзаму ад Крамля

Расійскае кіраўніцтва авансам дэкларуе падтрымку беларускага афіцыйнага кіраўніка на выбарах. А ці ёсць у Масквы варыянты? А ў Еўразвязу? А ў Беларусі? Піша Аляксандр Класкоўскі.

А вы звярнулі ўвагу, што расійскі амбасадар Сурыкаў усё ж капнуў бальзаму на душу беларускаму афіцыйнаму лідэру?

Непрыемныя для тутэйшага начальства заявы пра нафту па біржавых цэнах і г.д., якія прагучалі на прэс-канферэнцыі 23 снежня ў Мінску, дыпламат здобрыў панегірыкам.

«Вось Аляксандр Лукашэнка — вядучы палітык, і мы прызнаём гэта адназначна. Вось з гэтым палітыкам мы і будзем працаваць, акрэсліваючы планы на будучы год, але не з тым, пра каго вы думаеце», — заявіў Аляксандр Сурыкаў, палемічна адказваючы на журналісцкае пытанне.

Памятаеце гісторыю пытання? Месяц таму, прымаючы беларускіх журналістаў у Барвісе, Мядзведзеў не выключыў, што можа зладзіць сустрэчу і з апазіцыйнымі палітыкамі суседняй краіны. Вось цяпер Сурыкаў і супакоіў (а кагосьці і засмуціў): маўляў, пра падрыхтоўку такога мерапрыемства гаворкі няма. І ўвогуле, падкрэсліў амбасадар, расійская ўлада не мае намеру падтрымліваць тутэйшую апазіцыю.

Чытай: на будучых выбарах Крэмль зноў гатовы падтрымаць Лукашэнку. Пры тым што перыядычна з ім ваюе на розных франтах — ад малочнага да інфармацыйнага.

Дарэчы, і ў Барвісе, памятаеце, Мядзведзеў папракаў беларускага калегу за наскокі на Кудрына і Пуціна.

Не выключана, між іншым, што намеры Масквы перайсці на біржавыя цэны справакуюць новыя філіпікі з вуснаў галоўнага тутэйшага начальніка. Але, як бачым, расійскае кіраўніцтва зноў авансам дэкларуе падтрымку Лукашэнкі ў рытуальнай дзеі, што чакаецца на пачатку 2011 года і заклікана фармальна замацаваць чарговую пяцігодку яго кіравання.

Зрэшты, мінскі аналітык Раман Якаўлеўскі не схільны надта давяраць заявам Сурыкава: «Ад Масквы можна чакаць сюрпрызаў, і не выключана, што амбасадар проста закалыхвае пільнасць».

Іншыя ж незалежныя аглядальнікі сыходзяцца ў меркаванні, што

хаця расійская кіроўная эліта і не мае цёплых пачуццяў да слізкага і ў той жа час калючага беларускага партнёра, але ў Масквы фактычна няма варыянтаў.

Прычым слабасць яе вагароў у беларускім пытанні канстатуюць, што характэрна, і расійскія палітолагі. Так, Ганна Кураннова ў інтэрв’ю Regnum сказала: «Сваёй заявай Сурыкаў агаліў нашы слабыя месцы. У нас нічога не атрымліваецца на беларускім напрамку, мы не ладзім там ніякай палітыкі». Багдан Бязпалька, намеснік дырэктара Цэнтра ўкраіністыкі і беларусістыкі Маскоўскага дзяржуніверсітэта, таксама наракае: «Расійская ўлада працавала толькі з Лукашэнкам і не імкнулася сфармаваць у Беларусі якія-небудзь структуры. Усе яго рухі ў заходні бок абсалютна не караюцца, таму што проціпаставіць гэтаму што-небудзь немагчыма».

Ну хіба што на нервах пайграць. Гэта, дарэчы, і зрабіў Мядзведзеў у Барвісе, — памятаеце? — выклікаўшы публічнае раздражненне Лукашэнкі самім фактам сустрэчы з недзяржаўнай беларускай прэсай. Але далей за ўколы справа не ідзе. Моцнага, рэалістычнага сцэнарыя замяшчэння ўлады ў Беларусі ў Крамля сапраўды няма.

«Магчыма, перад выбарамі-2011 Масква яшчэ паказыча Лукашэнку нервы, але ў выніку, няхай і ўскосна, у тым ліку і рэсурсамі, і пэўным піярам, яго падтрымае, — прагназуе мінскі палітолаг Валер Карбалевіч. — А якія для Крамля варыянты? Рэальных сапернікаў не відаць. Тым больш — моцных фігур прарасійскага кшталту».

Так, гэта важны момант. Як ні парадаксальна, але

ў самай прарасійскай з постсавецкіх краін, да таго ж пры шматгадовай густой рыторыцы на карысць «братняй інтэграцыі», так і не прараслі жыццяздольныя структуры прамаскоўскай арыентацыі, не сфармаваўся слой эліты такога кшталту.

І справа, відаць, не толькі ў ляноце расійскіх стратэгаў. Папросту беларусы і рускія, нягледзячы на кан’юнктурныя заявы, вядома ж, зусім не адзін народ. А ўжо за постсавецкія гады і наменклатура, і бізнесоўцы, і іншыя эліты, і нават у масе сваёй просты люд рассмакавалі плады суверэннасці. Так што гэты цягнік — ану хуценька створым у сінявокай рэспубліцы сваю базу ўплыву! — для Масквы, як відаць, ужо адышоў.

І з Лукашэнкам воленс-ноленс працягваюць гуляць яшчэ і таму, што нутром адчуваюць: любы новы кіраўнік з нашмат большай верагоднасцю стане адводзіць Беларусь у Еўропу. Па-першае, таму, што не звязаны шматгадовымі інтэграцыйнымі клятвамі ды адпаведнымі паперамі. Па-другое, еўрапейскі трэнд Беларусі не выпадкова пачаўся ўжо пры цяперашняй — дастаткова саўковай і абсалютна далёкай ад дэмакратычных каштоўнасцяў — кіроўнай вярхоўцы.

З Расіяй, на якую напаўзае гара сістэмных праблем, Беларусь звязана, па сутнасці, толькі энергетычнай пупавінай ды наезджанымі шляхамі збыту тавараў. У Еўропе ж — інвестыцыі, тэхналогіі, карацей — перспектыва мадэрнізацыі.

Ага, так вас там і чакаюць! — пішуць на форумах расійскія патрыёты. Гляньце, маўляў, у якой яміне цяпер прыбалты. Так, але ці лепш бы ім было пад патранажам Масквы? Прынамсі, зараз, падчас крызіснай ломкі, Еўразвяз упампоўвае, напрыклад, у Латвію велізарныя грошы. Ды і беларускія фінансы выстаялі дзякуючы МВФ.

Расія ж прадынаміла Мінск з траншам абяцанага крэдыту, а цяпер вуснамі пасла Сурыкава прапануе нафту па біржавых цэнах (вось вам і мытны звяз, хлопцы, і АЭП!). Дык ці трэба здзіўляцца, што нават Лукашэнка ўхапіўся за прагматычны дыялог з праклятымі буржуінамі?

Тым болей што яны зняверыліся ў магчымасці нейкай каляровай рэвалюцыі ў беларускіх балотах. «На наступных выбарах Еўропа будзе слабей падтрымліваць апазіцыю, чым гэта было ў 2001 і 2006 гадах, — мяркуе Валер Карбалевіч. — Што азначае дэ-факта прыняцце беларускага статус-кво».

Такім чынам, нязменнаму прэзідэнту пакуль што шанцуе не толькі выкручвацца між расійскім молатам і заходнім кавадлам, але і — паралельна з жорсткай крытыкай — атрымліваць з абодвух бакоў абсалютна матэрыяльныя дывідэнды (з Захаду толькі за апошнія дні прыйшлі крэдыт Сусветнага банка ды чарговы транш МВФ).

Раман Якаўлеўскі, зрэшты, мяркуе, што Лісабонская дамова дапаможа зрабіць палітыку Бруселя, у тым ліку і ў беларускім пытанні, больш выразнай і прынцыповай. На думку эксперта, Захад паспрабуе шукаць перспектыўных апанентаў дзейнага прэзідэнта сярод наменклатуры.

Адзначым, аднак, што дасюль наменклатурным вылучэнцам не ўдавалася стварыць моцную альтэрнатыву. Да таго ж яны паказальна караліся (турэмная эпапея Аляксандра Казуліна — наглядны прыклад). Вынік: наменклатура застрашаная. Дадамо: паспаліты люд пераважна інертны, абыякавы да палітыкі, і крызіс толькі ўзмацніў гэты пафігізм.

Так што «беларускае пытанне» не спішаш на аднаго аўтарытарнага Лукашэнку. Тут усе добрыя цацы.

Вялікадзяржаўны патранаж Крамля, гумовы прагматызм Еўропы, індыферэнтнасць масы народанасельніцтва (можна і яшчэ пальцы загінаць) — вось складнікі доўгага застою па-беларуску.

Карацей, пакуль што перадвыбарныя перспектывы даволі змрочныя. Але рэалізм — не фаталізм. За год многае можа змяніцца. Могуць спрацаваць нейкія форс-мажоры. Зрэшты, гэта ўжо асобная тэма. І потым, паводле Карбалевіча,

«любыя выбары ўтойваюць у сабе элемент непрадказальнасці, нават калі здаецца, што ўсё пад кантролем, усё схоплена. Так што пры 90% шанцаў Лукашэнкі на чарговую перамогу 10% на нечаканасці трэба пакідаць».

Наколькі і ў які бок зменіцца гэта прапорцыя цягам 2010-га?

Каментары9

Немец, прысуджаны да расстрэлу, датычны да дыверсій? Вось што за гісторыя гэта магла быць

Немец, прысуджаны да расстрэлу, датычны да дыверсій? Вось што за гісторыя гэта магла быць

Усе навіны →
Усе навіны

У Львове стралялі ў палітыка Ірыну Фарыён. Яна ў крытычным стане18

МЗС Германіі пацвердзіў інфармацыю пра смяротны прысуд свайму грамадзяніну ў Беларусі5

Кіраўнік «Белсата» адказаў на абвінавачанні ў фінансавых злоўжываннях на канале

Заснавальнік Яндэкса даў першае інтэрв’ю пасля ўцёкаў з Расіі. Прызнаў свае памылкі10

У Ваўкавыску затрымалі маці і цётку анархіста Францкевіча. Яны прывезлі палітвязню перадачу4

Пра што маўчаў Пётра Сергіевіч2

У Мінску ўчора затапіла салон прыгажосці. Ён цалкам сышоў пад ваду ВІДЭА1

Андрэю Кудзіку з Вілейкі далі яшчэ чатыры гады калоніі1

У Дняпры ў рыбе завёўся страшны паразіт. Пераходзіць на чалавека!1

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Немец, прысуджаны да расстрэлу, датычны да дыверсій? Вось што за гісторыя гэта магла быць

Немец, прысуджаны да расстрэлу, датычны да дыверсій? Вось што за гісторыя гэта магла быць

Галоўнае
Усе навіны →