Viasielle ŭ parniku: jak ženiacca ŭ Alšanach. FOTAREPARTAŽ Siarhieja Hudzilina
Fotarepartaž ź viasiella Lijany i Paŭła Bybaŭ z Alšan.
Paśla taho, jak maładyja prymajuć rašeńnie ažanicca, siemji sustrakajucca ŭ baćkoŭskaj chacie budučaj žonki. Vybar dziaciej baćki nie asprečvajuć.
Na takich zapoinach (biezałkaholnych, viadoma, bo vierniki nie pjuć) abmiarkoŭvajucca detali viasiella, padzieł abaviazkaŭ i vydatkaŭ. Asnoŭny raschod pa tradycyi niasuć baćki niaviesty. Siaredni hrašovy raźlik na adnaho hościa — 20—30 dalaraŭ, nie ŭličvajučy vydatkaŭ na ŭpryhožvańni, padarunki, kaściumy, fota i videa dla maładych.
Siamja niaviesty rychtuje i miesca viasiella — parnik, dzie ŭletku rastuć ahurki. U Alšanach niama vialikaha pamiaškańnia, kab źmiaścić usich zaprošanych haściej, jakich moža sabracca bolš za 400 čałaviek. Pryčyna takoj masavaści — vialikija alšanskija siemji.
Padrychtoŭka parnika dla śviata naradžeńnia novaj siamji pačynajecca za niekalki tydniaŭ. Hlebu ŭnutry zasypajuć piłavińniem, a navierch rasściłajuć suchoje siena. Dach pryciarušvajuć sałomaj, kab na hałovy haściej nie spadaŭ kandensat. Pobač z parnikom pryparkoŭvajuć furu-refryžeratar, u jakoj alšanskija fiermiery voziać svaju pradukcyju na prodaž. U joj zachoŭvajuć ježu dla viasiella.
Paśla sustrečy niaviesty para nakiroŭvajecca ŭ sielsaviet dla farmalnaj cyrymonii «rośpisu». Asnoŭnaja ž častka viasiella adbyvajecca ŭ Domie malitvy ŭ niadzielu. Na słužbie čytajuć Śviatoje Pisańnie, a baćki žanicha ŭ svajoj malitvie da Boha błasłaŭlajuć maładuju paru, jakaja ŭ hety čas staić na kaleniach. Paśla słužby da pary staviacca jak da paŭnavartasnaj siamji.
Zatym maładyja robiać śviatočnuju fotasiesiju dla chatniaha alboma, zvyčajna dla hetaha jany jeździać u Stolin — šykoŭny park XIX stahodździa. Zastolle pačynajecca a 15-j hadzinie i pieršaja častka viasiella skančajecca a 18 hadzinie na pierapynak. Jon nieabchodny, kab adnaviaskoŭcy mieli čas skončyć haspadarčyja spravy ŭ svaich damach.
A 20-j hadzinie pačynajecca druhaja častka śviata, jakoje ciahniecca da nočy.
Padrychtoŭka parnika da viasiella.
Siamja niaviesty rychtuje nakryŭki dla łavak haściej.
Sierviroŭka stałoŭ. Na zadnim płanie piečka dla abahrevu ahurkoŭ uviesnu.
Žanich u apošnija chviliny chałastoha žyćcia. Na aknie firanki z łambrekienami.
Viasielny pajazd maładych składaŭsia z čornych BMW.
Śviedki z boku žanicha i niaviesty na chryścijanskich viasiellach u Alšanach apranajucca ŭ adnolkavyja stroi, takaja tradycyja.
Jevanhielisckija viasielli ŭ Alšanach adbyvajucca ŭ niadaŭna pabudavanym Domie malitvy. Na fota: u čakańni słužby.
Cyrymonija šlubu — usia carkva molicca za maładych.
Fota na pamiać.
Na viasielnuju fotasiesiju maładyja jeździać u šykoŭny park u Stolin.
Hości čakajuć maładych. U padahnanym refryžeratary zachoŭvajecca ježa dla viasiella. Furami i refryžetarami vałodajuć mnohija siemji ŭ Alšanach.
Dzieci ŭsio žyćcio pomniać viasielli svajho malenstva.
Da svajho stała maładyja iduć pa biełaj darožcy, absypanaj pialostkami ružaŭ.
Da svajho stała maładyja iduć pa biełaj darožcy, absypanaj pialostkami ružaŭ. Jana lažyć na sienie, a pad sienam — ziamla, jakuju jany ź dziacinstva ŭrablali, dapamahajučy baćkam.
Stoł maładych i śviedak.
Malitva za stałom.
Pierapynak na viasielli. Hości razychodziacca pa haspadarkach, parabić spravy, i viernucca za stały praź dźvie hadziny.
Dzieci baviacca la sceny z muzykami.
Dzieci haściej niasuć da stała maładych padarunki.
Kaliści i jon stanie žanichom.
Samyja małyja hości stamlajucca raniej za ŭsich.
Na ŭvachodzie ŭ viasielny parnik.
Hladzicie taksama: Alšanski cud: vioska, jakaja abvierhła Marksa
Vioska Alšany ŭ Stolinskim rajonie — samaja vialikaja ŭ Biełarusi. U joj žyvie kala 8000 čałaviek. «Ahurkovaja stalica» — kažuć pra jaje.
Vioska viadoma jašče i vialikaj pratestanckaj hramadoj. Pałova Alšan — piacidziasiatniki, ci, pravilniej kažučy, chryścijanie viery jevanhielskaj. Jany adroźnivajucca i ad katalikoŭ, i ad pravasłaŭnych. Nie pryznajuć ikonaŭ, nie pakłaniajucca moščam, ale stroha vykonvajuć usie prykazańni Biblii. Jany stvarajuć pry cerkvach družnyja hramady. I pryncypova nie pjuć.
Na siońnia Alšany — adzin z samych paśpiachovych u krainie nasielenych punktaŭ. Vysoki ŭzrovień žyćcia, sacyjalnaja stabilnaść i pryrost nasielnictva stvarajuć «alšanski fienomien». Pracavitaść, stabilnaść u siamiejnym žyćci, adsutnaść mihracyi moładzi ŭ harady, nizki ŭzrovień złačynnaści — usio heta maje relihijny padmurak.
U adroźnieńnie ad biełaruskich pravasłaŭnych i katalikoŭ, piacidziasiatniki stvarajuć asablivuju supołku sa svaim sacyjalnym paradkam, jaki hruntujecca na relihijnych pryncypach.
Vučeńnie chryścijan viery jevanhielskaj pačało raspaŭsiudžvacca ŭ Biełarusi ŭ 1920-ja. Jaho prynieśli biełarusy, što vyjazdžali na zarobki ŭ Amieryku i tam pryniali chryščeńnie. Jany i pačali prapaviedavać.
Jak raskazvaje pastar Uładzimir Čynikajła, pravasłaŭnaja carkva ŭ Alšanach u 1920—30-ja całkam straciła svoj upłyŭ. Heta było źviazana z tym, što prysłany na słužbu baciuška, rasijski aficer, nie zdoleŭ parazumiecca ź viaskoŭcami.
U saviecki čas vierniki ŭładkoŭvali žyćcio zhodna ź jevanhielskimi pryncypami śvietaŭsprymańnia. Jany imknulisia maksimalna admiežavać svaich dziaciej ad śvieckaj adukacyi. Pa relihijnych pierakanańniach jany nie ŭstupali ŭ kamsamoł, a tamu pytańnie pra vyšejšuju adukacyju nie stajała, i moładź nie vyjazdžała ź vioski.
Tak u Alšanach utvaryłasia samaja šmatlikaja ŭ Biełarusi hramada kansiervatyŭnych piacidziasiatnikaŭ. Aktyŭnyja vierniki stvarajuć relihijnuju bolšaść u vioscy, dzie naličvajecca kala 8000 žycharoŭ. U kožnaj pratestanckaj siamji vychoŭvajecca ad 3 da 15 dziaciej.