Pazyčyli na stabilizacyju
Prablemu stabilizacyi finansavaha rynku ŭrad vyrašyŭ za košt rezkaha pavieličeńnia zamiežnaj pazyki. Jaje pamier pakul niekrytyčny, adnak eksperty majuć pytańni da terminaŭ pahašeńnie krydytaŭ.
Napružanaść na finansavym rynku była źniataja za košt pavieličeńnia zamiežnych pazykaŭ. Jak varyjant, usurjoz razhladalisia devalvacyja nacyjanalnaj valuty i prodaž dziaržmajomaści, paviedamłaje hazeta «Biełorusy i rynok».
Za 1‑y kvartał hetaha hodu źniešni karparatyŭny i dziaržaŭny doŭh uzros na 1,2 młrd dalaraŭ i skłaŭ $8,1 młrd. Da kanca hodu, kali zachavajucca ciapierašnija tempy pryciahnieńnia zamiežnych kredytaŭ, hety pakazčyk moža skłaści 11‑12 młrd dalaraŭ. Varta adznačyć, što za ŭvieś 2006 h. pamier źniešniaj pazyki pavialičyŭsia na $1,7 młrd.
Najbolšyja tempy rostu pazykaŭ adznačajucca ŭ niabankaŭskaj sfery — ich dola ŭ ahulnaj zapazyčanaści składaje 63%. Bankaŭskaja zapazyčanaść zajmaje druhoje miesca — 22%.
Suadnosiny źniešniaj zapazyčanaści i VUP u minułym hodzie składali 18,6%, a sioleta mohuć skłaści 25%.
Na dumku ekspertaŭ, krytyčny pamier źniešniaj zapazyčanaści biełaruskaj ekanomikaj pakul nie dasiahnuty. Dośvied uschodnieeŭrapejskich krainaŭ pakazvaje, što niebiaśpiečnymi dla ich jość suadnosiny źniešniaj zapazyčanaści i VUP u pamiery 80‑90%. Ciapier ža ŭ Čechii, Polščy dy Vuhorščynie hetyja suadnosiny składajuć 40‑70%. Niebiaśpiečnymi ličacca dla ekanomiki krainy suadnosiny zapazyčanaści i abjomu ekspartu z pamiery 130‑150%, jakija na siońnia ŭ Biełarusi składajuć kala 42%. Hetyja pakazčyki śviedčać pra toje, što da niebiaśpiečnaha pa suśvietnych standartach pamieru źniešni doŭh, pry ŭmovie zachavańnia isnujučych tempaŭ jaho pavieličeńnia, vyraście praz 4‑5 hod.
Adnak ekspertaŭ niepakoić toj fakt, što bolšuju častku źniešniaj zapazyčanaści składajuć karotkaterminovyja kredyty (doŭhaterminovyja składajuć 31,1%). Heta aznačaje, što akramia vypłaty adsotkaŭ Biełarusi daviadziecca viartać kala 70% pazyki. Dla narmalnaha funkcyjanavańnia ekanomiki daviadziecca pravodzić stałaje refinansavańnie doŭhu — pryciahnieńnie novych kredytaŭ. Pa źviestkach «BR» u biahučym hodzie Biełarusi z ulikam adsotkaŭ daviadziecca vypłacić $7 młrd (dla paraŭnańnia — u 2006 h. — $4 młrd). Z ulikam hetaha krytyčny momant dla ajčynnaj ekanomiki moža nastupić nie praz 4‑5, a praz 1‑2 hady. I tady moža nie ŭratavać navat aŭralny prodaž bujniejšych biełaruskich pradpryjemstvaŭ. Vyjście, na dumku ekspertaŭ, u efektyŭnym vykarystańni pryciahnutych pazykaŭ, jak heta robicca ŭ vyšejpamianionych uschodnieeŭrapejskich krainach.