Elektronnaja kamiercyja nabiraje abaroty va ŭsim śviecie, tamu važna pryniać miery, kab abaranić siabie ad ryzyk, takich jak machlarstva i kradziažy dadzienych bankaŭskich kartak, jakija adbyvajucca ŭ internet-kramach.
Ale časta nie sami kramy vinavatyja ŭ hetym, anłajn-šopinh stanovicca lohkaj zdabyčaj dla kibierzłačyncaŭ, jakija karystajučysia dzirkami ŭ anłajn-kramach, a taksama zvyčajnaj naiŭnaściu internet-abyvacielaŭ.
Isnuje tysiača pryčyn, čamu vy naviedvajecie internet-kramu: heta vyhadnyja pakupki, bahaćcie vybaru, chutkaja dastaŭka, ekanomija času i bienzinu i ŭsialakija bonusy.
Adnak siarod usiaho hetaha anłajn-dabrabytu hałoŭnaje — biaśpiečnaje ździajśnieńnie pakupak. Razumny pakupnik pavinien być na varcie svajho anłajn-kašalka, robiačy pakupki z dapamohaj kampjutaraŭ ci mabilnych telefonaŭ. Voś niekalki prostych paradaŭ pa biaśpiecy pakupak u internecie:
1. Nie ŭsie veb-staronki adnolkava biaśpiečnyja
Pierad uvodam jakoj-niebudź asabistaj infarmacyi abo infarmacyi ab apłacie, pahladzicie na adrasny radok i pierakanajciesia, što URL-adras pačynajecca z HTTPS, a nie HTTP. Litara S na kancy skaža vam pra toje, što sajt abaronieny i adnosna biaśpiečny.
2. Ździajśniajcie pakupki na sajtach, jakija ŭžo naviedvali raniej
Lepš za ŭsio prytrymlivacca praviła: lepš pravieranaja anłajn-krama, čym pryvabnyja prapanovy i nizkija ceny na nieviadomym sajcie.
3. Vykarystoŭvajcie instrumienty, jakija šyfrujuć nacisk kłaviš, kab abyjści kłavijaturnych špijonaŭ
Isnujuć prahramy, jakija dazvalajuć kibier-złačyncam adsočvać usie manipulacyi, jakija vyrablaje karystalnik sa svajoj kłavijaturaj abo myššu, takim čynam atrymlivajučy lubuju kanfidencyjnuju infarmacyju, u tym liku paroli i apłatnuju infarmacyju.
Samy prosty sposab zaścierahčy siabie ad kłavijaturnych špijonaŭ — prahrama KeyScramber, biaspłatny instrumient, jaki šyfruje naciskańni kłaviš.
4. Nie vykarystoŭvajcie pry pakupkach hramadski abo nieabaronieny Wi-Fi
Usie my lubim chalaŭny Wi-Fi, ale kali vy nastolki ryzykovy, kab vykładvać dadzienyja svajoj bankaŭskaj kartki na ŭsieahulny ahlad, to karystajciesia biaspłatnym Wi-Fi i raźvitajciesia z hrašyma na kartcy.
Tym nie mienš, pavodle statystyki, 44% karystalnikaŭ vykarystoŭvajuć biaspłatny i hramadski Wi-Fi, kab kupić niešta ŭ anłajn-kramie.
5. Vykarystoŭvajcie virtualnuju kartku abo zaviadzicie asobnuju kartku dla internet-pakupak
Karystalniki pavinny abaranić svaje źbieražeńni, adkryŭšy asobnuju kredytnuju/debietavuju kartku dla pakupak u internecie. Adpaviedna i srodkaŭ na joj pavinna być nie šmat, nie kładzicie ŭsie jajki ŭ adzin košyk.
6. Abaraniajciesia ad virusaŭ
Trymajcie vašyja kampjutary i hadžety ŭ čyścini ad virusaŭ, jakija lohka i niazmušana dapamohuć vam pazbavicca ad «lišnich» srodkaŭ na kartcy.
Kamientary