Hazeta «The Washington Post» apublikavała list Chadzidžy Ismaił — žurnalistki, daśledčycy Radyjo Azadłyh (azerbajdžanskaj słužby Radyjo Svabodnaja Eŭropa- Radyjo Svaboda) — da prezydenta ZŠA Baraka Abamy.
Chadzidžu Ismaił abvinavacili ŭ šerahu ekanamičnych złačynstvaŭ, jana asudžanaja da 7,5 hadoŭ źniavoleńnia. Sama žurnalistka i kiraŭnictva Radyjo Svaboda ličać, što jaje aryšt źviazany ź jaje žurnalisckimi raśśledavańniami faktaŭ karupcyi ŭ vyšejšych ešalonach ułady Azerbajdžanu.
Voś hałoŭnyja tezisy lista, jaki źmiaščaje «The Washington Post»:
«Spraviadlivaść nie pieramahła»
Hety list ja pišu z turmy ŭ Baku. Ja niasu pakarańnie ŭ 7 z pałovaj hadoŭ za złačynstva, jakoje nikoli nie ździajśniała.
Ja žurnalist, i adzinaje «złačynstva», jakoje ja ździejśniła, heta raśśledavańnie faktaŭ karupcyi źviazanych z uradam i členami siamji prezydenta Ilchama Alijeva. Urad dastaŭsia jamu ŭ 2003 hodzie ŭ spadčynu ad baćki. U 2009 hodzie jon źmianiŭ Kanstytucyju, kab zastacca va ŭładzie nieabmiežavany čas. Mižnarodnyja arhanizacyi nazvali jaho «voraham presy». Jon taksama parušyŭ i inšyja fundamentalnyja svabody, i pravy ludziej viedać praŭdu.
Na nastupnym tydni Alijeŭ prymaje ŭdzieł u samicie ŭ spravach jadziernaj biaśpieki ŭ Vašynhtonie. Dla atrymańnia zaprašeńnia ad Baraka Abamy, jon byŭ vymušany adpuścić na svabodu niekalkich palityčnych źniavolenych. Jany vyjšli na svabodu, ale nia mohuć vyjechać z krainy. Takim čynam, spraviadlivaść nie pieramahła.
Hetaje zaprašeńnie abyšłosia Alijevu vielmi doraha. Jon hadami nie ŭsprymaŭ mižnarodnuju krytyku i cisk pa hetym pytańni. Jon zaŭsiody adkazvaŭ, što ŭ Azerbajdžanie niama palityčnych źniavolenych. U śniežni kanhresmen Krystafer Śmit pradstaviŭ «Akt demakratyi ŭ Azerbajdžanie» i zaklikaŭ pryznać parušeńnie pravoŭ i svabodaŭ ludziej u Azerbajdžanie, a taksama pakarać asobnych aficyjnych asob. Hety prajekt pavinien być pryniaty.
«Ja nia cacka»
Čamu palityčnyja źniavolenyja raptam vyzvalenyja? Što źmianiłasia?
Alijevu nieabchodna było adpuścić hetych źniavolenych dla taho, kab pacisnuć ruku Abamu i atrymać kredyt ad Usiaśvietnaha banku paśla padzieńnia koštaŭ na naftu, abiasceńvańnia jaho valuty dla svajoj ekanomiki, jakaja kulhaje.
Alijeŭ, nie saromiejučysia, vykarystoŭvaje palityčnych źniavolenych jak pradmiet handlu ŭ svajoj zamiežnaj palitycy. A jany radujucca, što vyjšli na svabodu.
Ja ščaślivaja vyzvaleńniem niekatorych palitviaźniaŭ. Adnak, ni ich, ni maja baraćba nia zavieršana. Ja nia cacka dla abmienu ŭ dyplamatyčnych vyjhryšach pamiž Baku i Vašynhtonam. My — zastajemsia zakładnikami ŭ turmach. Svaboda — majo universalnaje i kanstytucyjnaje prava. Ale Alijeŭ, jak prezydent, nia zmoh jaho abaranić. Ja nikoli nie paprašu pamiłavańnia za złačynstva, jakoje nie ździajśniała. Navat ciapier i tut — u turmie — ja volnaja, i maja svaboda nie pradajecca.
«Spytaj…»
Takim čynam, prezydent Abama, kali łaska, paprasi ŭ prezydenta Alijeva spynić cisk na niezaležnuju presu i hramadzianskuju supolnaść. Spytaj spravazdaču pra naftavyja miljardy, vydatkavanyja na prajekt «Bieły słon» u imia intaresaŭ niekalkich asob. Spytaj, kali jon praviadzie svabodnyja i spraviadlivyja vybary. Spytaj, kali jon vyzvalić usich palitviaźniaŭ. Spytaj, kali fundamentalnyja svabody pierastanuć być padarunkam u jaho rukach. Ja spytała — i trapiła ŭ turmu.
Heta ŭsio važnyja pytańni. Jany nie pavinny zastacca biez adkazu. My budziem zmahacca da poŭnaj pieramohi — pakul spraviadlivaść nie pieramoža«.
Pradstaŭniki kiraŭnictva Azerbajdžanu śćviardžajuć, što ŭ krainie całkam zabiaśpiečanyja fundamentalnyja pravy i svabody. Taksama jany zajaŭlajuć, što asoby, nazvanyja miascovymi i mižnarodnymi pravaabarončymi arhanizacyjami «palityčnymi viaźniami» (u ich lik uvachodzić i Chadzidža Ismaił), adbyvajuć pakarańnie za kankretnyja złačynstvy.
Ciapier čytajuć
Chto taki Maćviej Bialaj, jakoha nibyta departavali ŭ Biełaruś? Raskazvajem historyju dziŭnaha aktyvista z padazronym minułym2
Kamientary