Pra biełaruskuju Italiju i nie tolki — novy vypusk almanachu «Zapisy BINiM»

U Minsku pabačyŭ śviet novy, 39-ty, vypusk almanachu «Zapisy BINiM». Tema hetaha numaru «Italijskaja mazaika» ŭklučaje ŭ siabie roznyja prajavy biełaruskaj prysutnaści na Apieninach. Niezdarma i pradmovu da almanachu hetym razam napisaŭ Nadzvyčajny i paŭnamocny pasoł Italjanskaj Respubliki ŭ Respublicy Biełaruś Stefana Bjanki.

Vialikuju častku «italjanskaj» składovaj novych «Zapisaŭ» pradstaŭlajuć materyjały z raździełu «Da tvorčaj spadčyny Piotry Tatarynoviča»

Tut možna ŭbačyć i listavańnie hetaha katalickaha śviatara, zasnavalnika biełaruskaj redakcyi Vatykanskaha radyjo, vydaŭca i najbolš viadomaha dziejača biełaruskaj emihracyi ŭ Italii paśla Druhoj suśvietnaj vajny, i kavałki jahonych uspaminaŭ-spohadaŭ, i uzor pierakładnickaj pracy. Teksty Piotry Tatarynoviča, jak i jahonyja vydańni, siarod inšaha vyznačalisia vielmi asablivaju movaju. I asobny materyjał raździeła adlustroŭvaje tuju dyskusiju, jakaja razharnułasia ŭ emihracyjnaj pieryjodycy adnosna movy tvoraŭ rymskaha biełarusa.

Italjanskaj tematycy pryśviečanyja i listy ŭ adpaviednym raździele «Zapisaŭ». Tut karespandencyja z Rymu i opiernaha śpievaka Piotry Koniucha, i supracoŭnika biełaruskaj redakcyi Vatykanskaha radyjo Janki Mojsika, a taksama listy biskupa Časłava Sipoviča z nahody abrańnia Rymskaha papy Jana Paŭła II.

U raździele «Vydańnie» pradstaŭleny nievialiki narys i častka biblijahrafii vydavanaha Piotram Tatarynovičam u Rymie pieryjodyka «Źnič». Poŭnaja ž viersija biblijahrafija, składzienaja Alesiem Aŭdziejukom, źmieščana na admysłovym dysku, jaki dadajecca da almanachu. Varta adznačyć, što heta nie pieršaja biblijahrafija emihracyjnaha pieryjodyka, źmieščanaja ŭ «Zapisach». Raniej na staronkach vydańnia i na admysłovych dyskach u dadatku byli nadrukavanyja biblijahrafii časopisa «Božym Šlacham», pieryjodykaŭ miunchienskaha Instytuta vyvučeńnia SSSR, piersanalnyja biblijahrafii a. Alaksandra Nadsana, Janki Zaprudnika, Vitaŭta i Zory Kipielaŭ, Paŭła Urbana i inš.

Praciaham temy biełaruskaj redakcyi Vatykanskaha radyjo stała zapisanaja ŭ 2015 h. hutarka ź jaje supracoŭnikami Alaksandram Pančankam i Jankam Mojsikam. Taksama u almanachu možna znajści tekst pra pabudavanuju śviatarom ź Biełarusi na pačatku XX st. carkvu ŭ Fłarencyi, «italjanskija» vieršy Aksany Danilčyk, apovied pra biełaruskich vajskoŭcaŭ u Italii padčas i paśla Druhoj suśvietnaj vajny i inš.

U asobnym raździele «Vakoł knihi» źmieščany teksty Aksany Danilčyk i rasijskaha daśledčyka dy katalickaha śviatara z centra «Russia Christiana» ŭ Italii Uładzimira Kałupajeva, pryśviečanyja ŭnikalnamu italjanskamu vydańniu — pracy Džuzepe Miesiny «Biełaruskaja litaratura», što pabačyła śviet jašče ŭ 1952 h.

Pa-za italjanskaj tematykaj u almanachu źmieščanyja teksty da budučaj knihi vybranych tvoraŭ dziejača BNR Makara Kraŭcova, dziela ŭšanavańnia takim čynam i 100-hodździa abviaščeńnia biełaruskaj niezaležnaści. Taksama ŭ vypusku — uspaminy kolišniaha kiraŭnika Sajuza kampazitaraŭ BSSR, a paźniej emihranta ŭ Kanadzie Dźmitryja Kaminskaha, padrychtavanyja Zinaj Himpielevič, teksty Lavona Jureviča pra asobnyja momanty dačynieńniaŭ biełarusaŭ z ruskimi, litoŭcami i palakami na emihracyi, a taksama narysy pra aŭtaraŭ i litaraturnyja tvory, abjadnanyja pad nazvaj «Varia», listavańnie Jurki Vićbiča.

Užo tradycyjna ŭ «Zapisach BINiM» publikujucca teksty dakładaŭ udzielnikaŭ siekcyi pa historyi biełaruskaha zamiežža, arhanizavanaj na Mižnarodnym kanhresie daśledčykaŭ Biełarusi. Va ŭhodkavaj rubrycy źmieščanyja vinšavańni z 90-hodździem Vitaŭtu Kipielu i Janku Zaprudniku, zaŭvahi dyrektara BINiMa da kolišniaha vydańnia Kupałaŭskaj encykłapiedyi, listy Stanisłava Stankieviča ŭ spravie vydańnia haziety «Biełarus».

Nadzvyčaj bahataja na knižnyja recenzii sioletniaja rubryka «Knižnaja palica», dzie siarod aŭtaraŭ možna znajści takich knihaznaŭcaŭ jak Łarysa Doŭnar, Valancina Lebiedzieva, Hanna Sieviaryniec, Alaksandr Fiaduta i inš. Raznastajnaj atrymałasia i «Chronika», što raspaviadaje pra vystavy, pryzientacyi i inšyja padziei, źviazanyja z zachavańniem i papularyzacyjaj spadčyny biełaruskaj emihracyi.

Pry kancy almanachu, u admysłovym raździele «Kniha ŭ «Zapisach», upieršyniu publikujecca praca amierykanskaha biełarusa Alesia Vinickaha «Matarjały da historyi biełaruskaha skaŭtynhu», zasnavanaja na ŭnikalnych skaŭckich dakumientach i ŭspaminach.

Pabačyć novy vypusk almanachu «Zapisy BINiM» možna ŭ «Akademknizie».

***

Biełaruski instytut navuki i mastactva — najstarejšaja dziejnaja biełaruskaja navukova-aśvietnaja instytucyja na Zachadzie. BINiM byŭ zasnavany ŭ Ńju-Jorku ŭ 1951 h. dla abjadnańnia biełaruskaj intelektualnaj i tvorčaj elity na emihracyi. Almanach «Zapisy» vydajecca z 1952 h. Spačatku jon vychodziŭ u Ńju-Jorku, potym u 1962—1970 hh. — u Miunchienie, zatym vydańnie znoŭ viarnułasia ŭ Ńju-Jork, a ad 2002 h. heta ŭžo ńju-jorkska-mienski vydaviecki prajekt.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0