Izrailski historyk abvinavaciŭ ułady Biełarusi ŭ «niaŭvazie» da temy Chałakostu
Izrailski historyk, što pachodzić z Rečycy, Leanid Śmiłavicki ŭ intervju izrailskamu vydańniu «Detali» abvinavaciŭ biełaruskija ŭłady ŭ «niaŭvazie» da temy Chałakostu. Śmiłavicki, jaki kiruje prajektam «Historyja jaŭrejaŭ u Biełarusi» ŭ Centry daśledavańniaŭ dyjaspary pry tel-aviŭskim univiersitecie, śćviardžaje, što trahiedyja biełaruskich jaŭrejaŭ u hady Druhoj suśvietnaj vajny nie prymajecca aficyjnaj biełaruskaj histaryjahrafijaj jak nieadjemnaja častka trahiedyi krainy.
— Na žal, biełaruskija kiraŭniki ličać, što zachavańniem pamiaci pra jaŭrejaŭ Biełarusi pavinny zajmacca sami jaŭrei, i dziaržava Izrail, — skazaŭ doktar Śmiłavicki. — U Biełarusi, maŭlaŭ, niama hrošaj na nadzionnyja patreby, a tut jašče jaŭrei sa svajoj historyjaj!
Uviekaviečańnie pamiaci achviar nacysckaha hienacydu ŭ krainie ažyćciaŭlajecca, hałoŭnym čynam, za košt zamiežnych sponsaraŭ, śćviardžaje Śmiłavicki.
Taksama navukoviec zaŭvažaje, što ŭ Biełarusi niama nivodnaha navukovaha časopisa na temu Chałakostu. Niama nivodnaha śpieckursa, niama kafiedry historyi biełaruskich jaŭrejaŭ, niama dziaržaŭnaha muzieja historyi jaŭrejaŭ Biełarusi, niama dziaržaŭnaha muzieja Chałakostu, nie vyvučajecca historyja hieta. Nie pravodziacca jaŭrejskija kanfierencyi, niama hrantaŭ, niama stypiendyj, niama akademičnaj temy ŭ instytucie historyi. Da hetaha času nie vydadziena nivodnaj akademičnaj pracy pa historyi Katastrofy jaŭrejaŭ Biełarusi.
Śmiłavicki ličyć, što heta adbyvajecca ad niapravilnaha pasyłu, maŭlaŭ, nie varta dzialić achviary nacystaŭ na jaŭrejaŭ i biełarusaŭ: bo ŭsio pakutavali i hinuli ŭ hady akupacyi. Adnak historyk ličyć, što teror i hienacyd — roznyja rečy, i nielha paraŭnoŭvać katastrofy biełaruskaha i jaŭrejskaha narodaŭ, bo ŭ pieršym vypadku havorka išła mienavita pra teror (jak adkaz na supraciŭ), a ŭ druhim — pra hienacyd.
«Nasamreč niemcy nikoli nie zabivali biełarusaŭ pa etničnaj prykmiecie!»
— zajaviŭ Śmiłavicki.
Historyk źviartaje ŭvahu, što ŭ miemaryjale «Mały Traścianiec» niama zhadki pra jaŭrejaŭ.
Na adkryćcio miemaryjała pavinien byŭ pryjechać prezident Izraila Reŭvien Ryvlin. Ale kali jamu paviedamili, što tam niama navat zhadki pra jaŭrejaŭ, jon admoviŭsia pryjazdžać, paviedamlaje Śmiłavicki.
Praŭda historyk udakładniaje, što pryvatnaja inicyjatyva pa zachavańni jaŭrejskaj pamiaci tolki vitajecca, nijakich pieraškod u Biełarusi nie čyniać, archivy adkrytyja. Pracavać i publikavacca možna — ale tolki za svoj košt.
Taksama navukoviec źviartaje ŭvahu, što ŭ muziei Vialikaj Ajčynnaj vajny ŭ Minsku niama zały Chałakostu, tolki nievialikaja ekspazicyja.
Ciapier čytajuć
Chto taki Maćviej Bialaj, jakoha nibyta departavali ŭ Biełaruś? Raskazvajem historyju dziŭnaha aktyvista z padazronym minułym3
Kamientary