A razam ź im Mołatava, Kahanoviča i inšych arhanizataraŭ Haładamoru sialan u 1932-33 hadach.
A razam ź im Mołatava, Kahanoviča i inšych arhanizataraŭ Haładamoru sialan u 1932-33 hadach.
Stalin pryznany vinavatym ŭ hienacydzie, jaki adbyŭsia na Ukrainie padčas Haładamoru 1932-33 h. Heta pryznaŭ Apielacyjny sud Kijeva. Infarmacyju ab hetym raspaŭsiudziła Słužba biaśpieki Ukrainy (anałah biełaruskaha KDB), jakaja i stała inicyjataram razhladu spravy.
Praces pačaŭsia ŭ sieradu 13 studzienia i skončyŭsia ŭ toj samy dzień. Pavodle rašeńnia suda, u suviazi sa śmierciu abvinavačanych sprava moža być zakryta.
Aprača Stalina, jaki padčas Haładamoru kiravaŭ SSSR, arhanizatarami i vinavatymi ŭ Haładamory byli pryznanyja Viačasłaŭ Mołataŭ (na toj čas – kiraŭnik Savieta narodnych kamisaraŭ), a taksama viarchušku kamunistyčnaj partyi: Łazara Kahanoviča, Paŭła Postyšava, Stanisłava Kasiora, Ułasa Čubara i Mendla Chatajeviča.
Pavodle vyraku suda, hetyja asoby «arhanizavali na terytoryi USSR (…) hienacyd ukraincaŭ (…) z metaj častkovaha fizičnaha vyniščeńnia». Kijeŭski apielacyjny sud taksama ahučyŭ dakazanuju ličbu achviar – 3 młn. 941 tys.
Paśla prychodu da ŭłady balšavikoŭ Ukraina źviedała try chvali hoładu – u pačatku 1920-ych hadoŭ, u 1946-47 hadach i Haładamor 1932-33 hadoŭ, jaki staŭ najbolš trahičnaj staronkaj u najnoŭšaj historyi Ukrainy.
U najbolš ciažki pieryjad Haładamoru na Ukrainie štodnia pamirała 25 tys. čałaviek. Asabliva ciarpieli dzieci – za dva hady treć ź ich zahinuła.
Pryčynaj trahiedyi stali nie pryrodnyja kataklizmy, albo vajna, a kanfiskacyi charčavańnia, jakoje paźniej pradavałasia na Zachad. U 1932 hodzie byŭ uviedzieny zakon, pavodle jakoha čałavieka dazvalałasia rasstrelvać za kradziež adnaho kołasa z kałhasnaha pola. Vyjšaŭ dekret ab błakadzie vioski.
Niehledziačy na heta, šmat viaskoŭcaŭ uciakała ŭ harady, bo tam dla rabočych vydavali charčavańnie. Ludzi sprabavali taksama uciačy ŭ Biełaruś i Rasiju, adnak miežy Ukrainy achoŭvalisia vajskoŭcami i zrabić heta nie zaŭsiody ŭdavałasia.
Pavodle mierkavańniaŭ ukrainskich historykaŭ, Haładamor na Ukrainie dapamoh złamać supraciŭleńnie kalektyvizacyi, jakoje tam było vielmi mocnym.
Pahladzieli film «Piaščotna da siabie», źniaty pa dzika papularnaj biełaruskaj knizie — pra zaciukanuju žančynu, jakuju chočuć zrabić dla ŭsich zručnaj
Kamientary