A razam ź im Mołatava, Kahanoviča i inšych arhanizataraŭ Haładamoru sialan u 1932-33 hadach.
A razam ź im Mołatava, Kahanoviča i inšych arhanizataraŭ Haładamoru sialan u 1932-33 hadach.
Stalin pryznany vinavatym ŭ hienacydzie, jaki adbyŭsia na Ukrainie padčas Haładamoru 1932-33 h. Heta pryznaŭ Apielacyjny sud Kijeva. Infarmacyju ab hetym raspaŭsiudziła Słužba biaśpieki Ukrainy (anałah biełaruskaha KDB), jakaja i stała inicyjataram razhladu spravy.
Praces pačaŭsia ŭ sieradu 13 studzienia i skončyŭsia ŭ toj samy dzień. Pavodle rašeńnia suda, u suviazi sa śmierciu abvinavačanych sprava moža być zakryta.
Aprača Stalina, jaki padčas Haładamoru kiravaŭ SSSR, arhanizatarami i vinavatymi ŭ Haładamory byli pryznanyja Viačasłaŭ Mołataŭ (na toj čas – kiraŭnik Savieta narodnych kamisaraŭ), a taksama viarchušku kamunistyčnaj partyi: Łazara Kahanoviča, Paŭła Postyšava, Stanisłava Kasiora, Ułasa Čubara i Mendla Chatajeviča.
Pavodle vyraku suda, hetyja asoby «arhanizavali na terytoryi USSR (…) hienacyd ukraincaŭ (…) z metaj častkovaha fizičnaha vyniščeńnia». Kijeŭski apielacyjny sud taksama ahučyŭ dakazanuju ličbu achviar – 3 młn. 941 tys.
Paśla prychodu da ŭłady balšavikoŭ Ukraina źviedała try chvali hoładu – u pačatku 1920-ych hadoŭ, u 1946-47 hadach i Haładamor 1932-33 hadoŭ, jaki staŭ najbolš trahičnaj staronkaj u najnoŭšaj historyi Ukrainy.
U najbolš ciažki pieryjad Haładamoru na Ukrainie štodnia pamirała 25 tys. čałaviek. Asabliva ciarpieli dzieci – za dva hady treć ź ich zahinuła.
Pryčynaj trahiedyi stali nie pryrodnyja kataklizmy, albo vajna, a kanfiskacyi charčavańnia, jakoje paźniej pradavałasia na Zachad. U 1932 hodzie byŭ uviedzieny zakon, pavodle jakoha čałavieka dazvalałasia rasstrelvać za kradziež adnaho kołasa z kałhasnaha pola. Vyjšaŭ dekret ab błakadzie vioski.
Niehledziačy na heta, šmat viaskoŭcaŭ uciakała ŭ harady, bo tam dla rabočych vydavali charčavańnie. Ludzi sprabavali taksama uciačy ŭ Biełaruś i Rasiju, adnak miežy Ukrainy achoŭvalisia vajskoŭcami i zrabić heta nie zaŭsiody ŭdavałasia.
Pavodle mierkavańniaŭ ukrainskich historykaŭ, Haładamor na Ukrainie dapamoh złamać supraciŭleńnie kalektyvizacyi, jakoje tam było vielmi mocnym.

Kamientary