Uvarvańnie Rasii va Ukrainu stała załatoj žyłaj nie tolki dla Biełarusi, ale i dla Paŭnočnaj Karei. Voś na čym jany nažyvajucca
Paŭnočnaja Kareja, jakaja doŭhija hady była simvałam biednaści, izalacyi i mižnarodnych sankcyj, siońnia pieražyvaje niečakany ekanamičny ŭzdym. U krainie budaŭničy bum, raście kolkaść aŭtamabilaŭ, pašyrajucca ličbavyja servisy, a ekanomika demanstruje najlepšyja tempy rostu za apošnija hady. Dziakujučy čamu, raskazvaje The Wall Street Journal.
Jašče piać hadoŭ tamu situacyja ŭ Paŭnočnaj Karei vyhladała katastrafičnaj. Pandemija Covid-19 prymusiła KNDR žorstka zakryć miežy, što praktyčna spyniła handal z Kitajem — hałoŭnym ekanamičnym donaram krainy. U 2021 hodzie Pchieńjan sutyknuŭsia z vostrym deficytam enierhii, z-za jakoha spynialisia vuhalnyja šachty, i niedachopam bazavych praduktaŭ, takich, jak alej i cukar.
Situacyja była nastolki ciažkaj, što Kim Čen Yn publična pryznaŭ promach svajoj palityki, značna schudnieŭ i navat nie strymaŭ śloz padčas pramovy ab charčovym kryzisie. Tahačasny pasoł Rasii apisvaŭ pustyja palicy kram, a sam Kim kanstatavaŭ, što amal usie siektary ekanomiki nie vykanali płany.
Adnak u 2022 hodzie ŭvarvańnie Rasii va Ukrainu dało Kim Čen Ynu histaryčny šaniec. Pchieńjan pieratvaryŭsia ŭ klučavoha pastaŭščyka bojeprypasaŭ dla Maskvy, što pryniesła režymu bolš za 10 miljardaŭ dalaraŭ ź leta 2023 hoda.
Pavodle acenak analitykaŭ, jašče bolš za paŭmiljarda dalaraŭ KNDR atrymała dziakujučy adpraŭcy bolš čym 15 tysiač sałdat na rasijski front, dzie kala treci ź ich byli zabityja abo paranienyja. Pry hetym značnaja častka kampiensacyi pastupaje nie ŭ vyhladzie hrošaj, a ŭ formie vajennych technałohij, kamplektujučych i inšych materyjałaŭ.
Jak adznačaje WSJ, Maskva ŭžo pieradała Pchieńjanu sistemy supraćpavietranaj abarony, a novyja paŭnočnakarejskija vajennyja karabli i bieśpiłotniki ciapier vidavočna nahadvajuć rasijskija ŭzory. Na dumku ekśpiertaŭ, vykarystańnie paŭnočnakarejskaj zbroi i vajskoŭcaŭ na ŭkrainskim froncie stała dla režymu svojeasablivaj biaspłatnaj rekłamaj jaho vajennaj pradukcyi.
Nie mienš važnym faktaram stała padtrymka Kitaja. Handal ź Piekinam dasiahnuŭ vaśmihadovaha maksimumu, a mnohija kitajskija brendy adkryta pradajuć svaju pradukcyju ŭ KNDR, niahledziačy na sankcyjnyja abmiežavańni.
Mienavita kitajskija kamplektujučyja ŭ značnaj stupieni zabiaśpiečvajuć raźvićcio paŭnočnakarejskaj ličbavaj ekanomiki. Akramia taho, armija paŭnočnakarejskich kibieraŭ, jakaja zarablaje miljardy dalaraŭ praz ataki na kryptabiržy, u značnaj stupieni pracuje z terytoryi Kitaja.
Usio heta dazvoliła paŭnočnakarejskaj ekanomicy viarnucca da rostu. Pavodle acenak Banka Karei, u 2024 hodzie VUP KNDR pavialičyŭsia na 3,7% — heta najlepšy vynik za apošnija vosiem hadoŭ. Mnohija analityki ličać, što ekanamičnaje stanovišča krainy ciapier źjaŭlajecca samym mocnym za amal 15 hadoŭ kiravańnia Kim Čen Yna i, mahčyma, lepšym za apošnija hady praŭleńnia jaho baćki Kim Čen Ira.
Ličbavaja revalucyja i novy vyhlad stalicy
Prytok srodkaŭ spravakavaŭ sapraŭdny ŭnutrany bum, jaki zrabiŭ Pchieńjan niepaznavalnym. Jak adznačaje WSJ, u horadzie ciapier pracuje anałah Uber — mabilny dadatak Samhung, jaki dazvalaje vyklikać taksi i sačyć za jaho rucham u realnym časie. Žychary stalicy aktyŭna karystajucca QR-kodami dla apłaty, zamaŭlajuć praz smartfony ježu, tavary i navat leki pa receptach. Unutranaja vytvorčaść mabilnych telefonaŭ dasiahnuła paŭmiljona adzinak u hod, a na rynku pradstaŭlena bolš za 50 roznych miascovych brendaŭ.
Źmianiłasia i vizualnaje abličča vulic. Jak piša WSJ, na darohach Pchieńjana ciapier šmat kitajskich elektramabilaŭ i impartnych aŭto, uklučajučy BMW. Rost kolkaści mašyn nastolki značny, što dziaržaŭnaje telebačańnie pačało vypuskać pieradačy ab abnaŭleńni praviłaŭ darožnaha ruchu: źjavilisia zabarony na kureńnie padčas kiravańnia, vyhuł chatnich žyvioł biez pavadka i pierachod vulicy ŭ nienaležnym miescy.
U miascovych univiermahach možna pabačyć kaśmietyku z łahatypam Chanel i akulary Ray-Ban, a ŭ restaranach na vierchnich pavierchach chmaračosaŭ sa šklanoj padłohaj padajuć sušy, picu i tradycyjnuju karejskuju łokšynu.
Praniknieńnie ličbavych technałohij bačna i ŭ inšych śfierach. U mai Pchieńjan pravioŭ pieršy paśla pandemii poŭnamaštabny mižnarodny handlovy kirmaš, jaki sabraŭ bolš za 290 kampanij z Rasii, Kitaja, Manholii, Šviejcaryi i Tajłanda.
Miascovyja vytvorcy demanstravali tam «razumnyja televizary», jakija dazvalajuć niepasredna nabyvać tavary, a taksama smartfony koštam bolš za 500 dalaraŭ. Pavodle słoŭ pradaŭcoŭ, vytvorcy ŭsio bolš aryjentujucca na popyt unutry krainy.
Budaŭničy bum i viartańnie dziaržaŭnaha kantrolu
Jašče adnoj prykmietaj novaj ekanamičnaj realnaści stała maštabnaje budaŭnictva. Letaś u Pchieńjanie było zdadziena 10 000 novych kvater, što bolš, čym u Łos-Andželesie ci Čykaha za toj ža pieryjad. U novym rajonie «Chvason» uźviedzienyja 40‑paviarchovyja viežy, pafarbavanyja ŭ čyrvony koler, kab nahadvać mižkantynientalnyja rakiety. Mienavita tam atrymali žyllo siemji sałdat, jakija zahinuli ŭ Rasii.
Siarod inšych zavieršanych prajektaŭ — najbujniejšaja balnica krainy, ciapličny kompleks, bolšy za Centralny park Ńju-Jorka, i novy prymorski kurort.
Adnačasova Kim Čen Yn prasoŭvaje prahramu «20×10», jakaja praduhledžvaje budaŭnictva novych zavodaŭ u 20 haradach i rajonach štohod na praciahu nastupnaha dziesiacihodździa. Prajekt uklučaje nie tolki pradpryjemstvy lohkaj pramysłovaści, ale i novyja miedycynskija ŭstanovy dy zony adpačynku.
Adnačasova ŭłady pašyrajuć sietku dziaržaŭnych kram i aptek, pastupova abmiažoŭvajučy rolu čornaha rynku, jaki staŭ asabliva važnym u hady sankcyj i pandemii. Režym taksama sprabuje viarnuć pad dziaržaŭny kantrol tyja śfiery ekanamičnaha žyćcia, jakija raniej u značnaj stupieni zaležali ad pryvatnaj inicyjatyvy i kantrabandy.
Razam z tym za miežami vitryny ekanamičnaha pośpiechu zastajecca inšaja realnaść. Jak nahadvaje WSJ, Paŭnočnaja Kareja pa-raniejšamu zastajecca biednaj krainaj. Pavodle danych AAN, amal pałova z 26 miljonaŭ jaje žycharoŭ niedajadaje. KNDR taksama zastajecca adnoj z samych represiŭnych dziaržaŭ śvietu: navat raspaŭsiud paŭdniovakarejskich sieryjałaŭ moža karacca śmierciu.
Tym nie mienš šmatlikija pakazčyki śviedčać pra realnyja źmieny. Spadarožnikavyja zdymki fiksujuć rost aktyŭnaści kala naftavych schoviščaŭ, pašyreńnie infrastruktury dla zachoŭvańnia paliva i bolš zapoŭnienyja parkoŭki. Unačy Paŭnočnaja Kareja ciapier śviecicca prykładna ŭ try razy jarčej, čym piać hadoŭ tamu.
Adnačasova Kim Čen Yn pašyraje mižnarodnyja suviazi. Jak adznačaje WSJ, jon upieršyniu naviedaŭ kitajski vajenny parad razam z bolš čym dvaccaćciu inšymi zamiežnymi lidarami. U sakaviku kiraŭnik KNDR taksama prymaŭ u Pchieńjanie Alaksandra Łukašenku, paśla čaho krainy padpisali damovu ab siabroŭstvie.
Hieapalityka i ekanamičnaja tryvałaść
Hetyja vyniki vyhladajuć asabliva pakazalnymi na fonie sankcyjnaj palityki Zachadu. Jak nahadvaje WSJ, jašče ŭ 2017 hodzie ZŠA i AAN istotna ŭzmacnili sankcyi suprać Paŭnočnaj Karei ŭ adkaz na raźvićcio jaje jadziernaj prahramy. Padčas svajho pieršaha prezidenckaha terminu Donald Tramp trojčy sustrakaŭsia z Kim Čen Ynam, staŭšy pieršym dziejnym kiraŭnikom ZŠA, jaki pajšoŭ na taki krok. Adnak baki tak i nie zdoleli damovicca pra zhortvańnie paŭnočnakarejskaj jadziernaj prahramy. Paśla viartańnia ŭ Bieły dom Tramp znoŭ zajaŭlaŭ pra žadańnie sustrecca z paŭnočnakarejskim lidaram.
Na dumku aŭtara WSJ, hałoŭny paradoks ciapierašniaj situacyi zaklučajecca ŭ tym, što ekanamičnyja pośpiechi KNDR źnižajuć matyvacyju Pchieńjana iści na kampramisy ŭ pytańni jadziernaj prahramy. Kali raniej Vašynhton moh prapanoŭvać ekanamičnyja stymuły ŭ abmien na denuklearyzacyju, to ciapier padtrymka Rasii i Kitaja robić taki cisk značna mienš efiektyŭnym. U vyniku režym Kim Čen Yna adčuvaje siabie značna bolš upeŭniena, čym niekalki hadoŭ tamu.
Ciapier čytajuć
Nivodnaha minskaha, homielskaha, italjanskaha ci francuzskaha. Zatoje ŭ Mahilovie budujuć užo čaćviorty rasijski dvoryk, hetym razam — ź miadźviedziem1212
Kamientary