Vystava «Pamiataju. Katyń 1940» adkryłasia 24 červienia ŭ Biełaruskim dziaržaŭnym muziei historyi Vialikaj Ajčynnaj vajny.
Vystava «Pamiataju. Katyń 1940» adkryłasia 24 červienia ŭ Biełaruskim dziaržaŭnym muziei historyi Vialikaj Ajčynnaj vajny.
Ekspazicyja arhanizavana Nacyjanalnym centram kultury (Varšava) i Polskim instytutam u Minsku sumiesna z muziejem. Pradstaŭleny kopii piśmovych i vyjaŭlenčych dakumientaŭ pra katynskaje złačynstva — arhanizavanuju savieckimi ŭładami tajnuju likvidacyju kala 22 tys. polskich hramadzian, jakija byli ŭziaty ŭ pałon abo aryštavany paśla zachopu Čyrvonaj Armijaj terytoryi Polščy ŭ 1939 hodzie.
U adpaviednaści z sakretnym rašeńniem palitbiuro CK VKP(b) ad 5 sakavika 1940 hoda vystrałami ŭ patylicu byli zabity prykładna 15 tys. pałonnych u śpiecłahierach NKUS u Kazielsku kala Katyni pad Smalenskam, Astaškavie niedaloka ad Kalinina i Starabielsku pad Charkavam. Ź miescaŭ pachavańnia astatnich 7 tys. čałaviek, jakija zahinuli ŭ turmach zachodnich rehijonaŭ BSSR i USSR, viadomyja tolki dva — Kurapaty pad Minskam i Bykoŭnia pad Kijevam.
Jak zaznačyŭ dyrektar Polskaha instytuta Piotr Kazakievič, adkryćcio vystavy płanavałasia raniej, ale było pieraniesiena praz katastrofu samalota prezidenta Lecha Kačyńskaha pad Smalenskam, jakaja zabrała žyćci amal 100 čałaviek. Delehacyja nakiroŭvałasia ŭ Katyń dla ŭviekaviečańnia pamiaci achviaraŭ stalinizmu. Pavodle słoŭ Kazakieviča, Katyń dla palakaŭ — simvał złačynnaj palityki savieckaha režymu suprać abaroncaŭ Polščy ad nacysckich ahresaraŭ, simvał straty lepšych synoŭ polskaha naroda: aficeraŭ armii i palicyi, čynoŭnikaŭ, a taksama mabilizavanych u armiju ŭračoŭ, jurystaŭ, inžynieraŭ i nastaŭnikaŭ. Niahledziačy na toje što na praciahu amal paŭstahodździa słova «Katyń» było zabaroniena i vykraślena z usich padručnikaŭ historyi, jano stała simvałam pamiaci palakaŭ pra hierojaŭ 1940 hoda, skazaŭ dyrektar Polskaha instytuta.
Trahiedyju Katyni nielha nie adčuć i nielha nie zrazumieć, ličyć ministr kultury Biełarusi Pavieł Łatuška. Pavodle jaho słoŭ, emacyjnyja ŭražańni ad premjery filma Andžeja Vajdy «Katyń» byli nastolki mocnymi, što adpraviŭ šafiora i pajšoŭ dachaty pieški, kab prahulacca na śviežym pavietry. «Ja nikoli nie byŭ u Katyni, ale zrazumieŭ hety bol», — skazaŭ ministr.Jon adznačyŭ, što ŭ Katyni lažać i biełarusy — pravasłaŭnyja i kataliki, jakija na 1939 hod žyli ŭ Zachodniaj Biełarusi.
Časovy pavierany ŭ spravach Polščy ŭ Biełarusi Vitold Juraš miarkuje, što Katyń simvalizuje pavažlivyja adnosiny da historyi, biez poŭnaha i praŭdzivaha viedańnia jakoj niemahčyma iści napierad. Pavodle jaho słoŭ, trahiedyja Katyni nie pavinna azmročvać polska‑biełaruskija adnosiny. «My hladzim na Biełaruś jak na susieda i siabra», — skazaŭ jon.
Vystava pracuje da 25 lipienia.
Kamientary