Rasijskaja sistema adukacyi robić cudy.
Navat daśviedčanyja apieratyŭniki raskryli raty, kali trapili ŭ padmaskoŭny pałac ścipłaha dyrektara maskoŭskaj škoły № 1317 Kanstancina Piatrova.
Na kiraŭnika adukacyjnaj ustanovy zaviali kryminalnuju spravu za kradziež z apiakunskaha fondu. Ale realny maštab kradziažoŭ
«Kamsamołka» vyrašyła vyśvietlić, jak atrymałasia tak uzbahacicca školnamu dyrektaru. Čamu na vačach va ŭsich jamu ŭdałosia pieratvaryć adukacyjnuju ŭstanovu ŭ vyhadnaje pradpryjemstva?
Uzrovień padaje
Zadać pytańni Kanstancinu Piatrovu prakuratura źbirałasia jašče ŭvosień minułaha hoda. Ale jak tolki infarmacyja pratačyłasia ŭ ŚMI, kryminalnuju spravu z tajamničych pryčynaŭ prykryli i adnavili tolki viasnoj. Hetym razam dyrektaru vykrucicca nie ŭdałosia. Ciapier suprać jaho śviedčyć nie tolki miljonny bankaŭski rachunak, ale i majontak u
— 28 miljonaŭ rasijskich rubloŭ z fondu jon pieravioŭ na svaju bankaŭskuju kartku. A jašče 200 młn rubloŭ razyšłosia pa kartkach, aformlenych na inšych ludziej. Ale ŭsie jany dastalisia Piatrovu, —
U adroźnieńnie ad svajho nieaściarožnaha kalehi z maskoŭskaj škoły № 1308, jaki niadaŭna sieŭ u turmu za vymahalnictva hrošaj u baćkoŭ, Kanstancin Uładzimiravič prymaŭ usie nieabchodnyja miery zaściarohi.
Trapić da jaho ŭ kabiniet baćki mahli, tolki prajšoŭšy mietałašukalnik i pakinuŭšy ŭ siejfie sumki i telefony. Suma ŭniosku za pastupleńnie — u siarednim 150–300 tysiač rubloŭ — pisałasia na survetcy.
— Kali Piatroŭ bačyŭ, što čałaviek bahaty, jon patrabavaŭ i bolš, — dadaje Kuźniacoŭ. — Adzin baćka vykłaŭ za pastupleńnie dziciaci miljon. Mužčyna byŭ upeŭnieny, što heta pryvatnaja škoła.
Ustupnyja ŭnioski i štomiesiačnyja baćkoŭskija vypłaty (u apošni hod jany vyraśli da 9–13 tys. rubloŭ) išli ŭ apiakunski fond. A adtul raściakalisia pa bankaŭskich kartkach vybranych nastaŭnikaŭ. Nastaŭniki zdymali ich i zdavali Piatrovu. Sam jon, darečy, u štabie fondu nie ličyŭsia.
Treba adznačyć, što była ŭ škole i sistema źnižak. Kali školnik vučyŭsia na «vydatna», jaho baćki płacili pałovu štomiesiačnaj sumy. Palohki davalisia bratam i siostram vučniaŭ: druhoje dzicia «kaštavała» ŭ dva razy mienš, a treciaje vučyŭsia, jak i patrabavała zakanadaŭstva, biaspłatna. Byli lhoty i dla staražyłaŭ: tyja, chto vučycca ŭ škole daŭno, płaciać mienš za navičkoŭ.
Žurnalistka «Kamsamołki» pacikaviłasia ŭ vučanicy Mašy, ci padabałasia joj palityka byłoha dyrektara.
— Dumaju, jaho praviny pierabolšvajuć, — zastupiłasia za Piatrova Maša. — Maje baćki kažuć, što biez hetych paboraŭ uzrovień vykładańnia i techničnaj zabiaśpiečanaści byŭ by našmat nižejšym. Nas košt i vynik całkam zadavalniali.
Padarunki čynoŭnikam vazili mašynami
Akramia baćkoŭskich hrošaj na rachunak škoły štomiesiac prychodziła pa 700 ź lišnim tysiač rubloŭ biudžetnych datacyj. Ustanova mieła status «škoły zdaroŭja». A heta aznačaje dadatkovaje finansavańnie. U štatnym raskładzie škoły značylisia až 370 čałaviek — akramia nastaŭnikaŭ — miedyki, vychavalniki. Na kožnaha davodziłasia vidavočna zavyšanaja kolkaść stavak. Ździŭlajuć i niezvyčajna vysokija aficyjnyja zarpłaty dyrektara i šmatlikich nastaŭnikaŭ.
— 206 tysiač 446 rubloŭ 92 kapiejki — aficyjnaja zarpłata Piatrova. — Pavieł Kuźniacoŭ adkryvaje papku z dakumientami. — Abo voś, u nastaŭnika anhlijskaj movy — 119 656 rubloŭ. Realna ludzi takich zarobkaŭ nie atrymlivali, jany brali 40 tysiač, a astatniaje, iznoŭ ža hatoŭkaj, addavali dyrektaru.
Vyklikaje pytańni i hałavakružnaja karjera afierysta: u 32 hady ŭ Piatrova try vyšejšyja adukacyi, stupień kandydata piedahahičnych navuk i šerah premij u śfiery adukacyi. U škołu № 1317 jon prychodzić adrazu dyrektaram, u 24 hady!Talent talentam, ale biez suviaziaŭ tut nijak nie abyścisia. Voś i kalehi Piatrova pahavorvajuć, što jaho
Ale, jak stała viadoma śledstvu, łajalnaść čynoŭnikaŭ padmacoŭvałasia i całkam materyjalnymi arhumientami.
— U Zachodniaje ŭpraŭleńnie adukacyi padarunki advozili da ŭsich śviataŭ, — tłumačyć Kuźniacoŭ. — Kamu sapraŭdy jany pryznačalisia, vyśviatlajem. Ale raz Piatroŭ bahacieŭ nie pa dniach, a pa hadzinach — značyć, padarunki pracavali.
Va ŭpraŭleńni adukacyi ad kamientaroŭ admovilisia. Valancina Badził, byłaja načalnica viedamstva, što pakinuła svoj post letaś, adkazvać taksama nie zachacieła:
— Pakul u mianie na rukach niama materyjałaŭ śledstva, ničoha skazać nie mahu.
Kiroŭca ličyŭsia nastaŭnikam historyi
Žurnalistka spadziavałasia pahavaryć z nastaŭnikami — jak jany stolki hadoŭ paturali dyrektaru? Ale brama na školny dvor była nadziejna zamknutaja. Z budynka, žmuračysia ad sonca, vybraŭsia achoŭnik. «Prosta tak my nikoha nie puskajem, telefanujcie ŭ sakrataryjat», — adčakaniŭ vartaŭnik i flehmatyčna patupaŭ nazad. «Kamientaroŭ nie dajem», — skazali i ŭ sakrataryjacie. Adzinaje suciašeńnie — tut takija dalikatnyja nie tolki z presaj: u škołu i śledčych puskali vielmi nieachvotna.
Piedahohi, na jakich udałosia vyjści praz sacyjalnyja sietki, niby vady ŭ rot nabrali. Ale adna z nastaŭnic pahadziłasia sustrecca i pahavaryć.
— Biezumoŭna, Piatroŭ — vielmi talenavity menedžar, — pryznała Iryna (imia źmienienaje — Zaŭvaha «KP»). — Za 9 hadoŭ z nula zrabiŭ škołu adnoj z samych prestyžnych u horadzie. Kali b jon nie staŭ kraści nachabna, to damohsia b i bolš uražlivych vynikaŭ.Pačynałasia ŭsio biaskryŭdna. Tak, baćki płacili štomiesiačnyja ŭnioski, ale davoli ścipłyja — pa 2900 rubloŭ. Ź ich častka išła na dapłaty supracoŭnikam — nastaŭnikam, kucharam, prybiralščycam. Ci padkradaŭ Piatroŭ tady — nichto nie viedaje. Vychodzić za ramki jon pačaŭ hodzie ŭ
Pamočnikaŭ u dyrektara było šmat, i nie zaŭsiody ich paŭnamoctvy adpaviadali słužbovym abaviazkam.Asabisty kiroŭca Piatrova ličyŭsia nastaŭnikam historyi — i adkazvaŭ za zbor daniny z nastaŭnikaŭ. Adna z sakratarak vykonvała funkcyju kadravika i pravodziła hutarki c novymi piedahohami. Inšaja faktyčna była namieśnikam Piatrova pa dziełavych pytańniach.
Kanstancin Uładzimiravič z usiaho ŭmudraŭsia zdabyć vyhadu. U «škole zdaroŭja» na biudžetnyja hrošy pabudavali salanuju piačoru, hatavali kisłarodnyja kaktejli. Piatroŭ kazaŭ baćkam, što hetaja raskoša źjaviłasia dziakujučy ich uznosam. Ekanomiŭ na ramontach — ich rabili supracoŭniki škoły, achoŭniki i rabočyja. A potym usio afarmlałasia, byccam była najmanaja firma z boku. Niekalki hadoŭ tamu stali płatnymi hurtki — pa 950 rubloŭ u miesiac. Dva ź ich — anhlijskaja mova i infarmatyka — byli abaviazkovyja dla naviedvańnia. Płacić treba było i za toje, kab pieršakłaśnik trapiŭ u kłas da peŭnaha nastaŭnika, pryčym sami piedahohi pra heta doŭhi čas nie padazravali.
Tonki psichołah abo enierhietyčny vampir?
— Čamu ž baćki byli tak zadavolenyja dyrektaram, niahledziačy na pabory? — Pacikaviłasia ja.
— Piatroŭ usio
Zrešty, nastaŭniki sami pahadzilisia na takoje stanovišča dziela stabilnych i dosyć vysokich zarobkaŭ. Mnohija ź ich ščyra padtrymali Piatrova i ciapier. I nie chočuć ničoha mianiać.Ich možna zrazumieć — navošta pazbaŭlacca zručnaj karmuški? I kali b dyrektar nie pierahnuŭ pałku, naŭrad ci mnohija ŭspomnili b pra maralny aśpiekt jaho kradziažu.
— Da ŭsich u jaho byŭ rozny padychod — kahości padkupiŭ, kahości zapałochaŭ, — praciahnuła Iryna. — Zapałochać jon moh — u apošnija hady jon staŭ svajho kštałtu enierhietyčnym vampiram. Kali ź im nie zhadžalisia, padymaŭ kryk na ŭsiu škołu. Adnu nastaŭnicu paśla znosin ź im niejak pavieźli na «chutkaj» — Kanstancin Uładzimiravič adčytaŭ jaje za toje, što jana pastaviła niekalki dvojek za kantrolnuju. Kryčaŭ tak, što ŭ žančyny padniaŭsia cisk.
Svaju ciahu da raskošy Piatroŭ taksama nie ŭtrymaŭ u ramkach prystojnaści. Spačatku jašče saromieŭsia nastaŭnikaŭ — pra pieršuju mašynu «Aŭdzi», nabytuju try hady tamu, skazaŭ, što nabyŭ jaje ŭ kredyt. Ale kiroŭca rastrapaŭ, što za ŭsio płacili adrazu, dy jašče i ŭ jeŭra.
— A potym jon užo raźjazdžaŭ na BMW X6, — uspaminaje Iryna. — Praŭda, praparkoŭvaŭ jaho nie kala škoły, a za roham susiedniaha budynka — mabyć, zastupniki namiaknuli, što nie varta tak palicca pierad baćkami.
Katedž jon pačaŭ budavać niekalki hadoŭ tamu — rukami rabočych škoły, jany ŭvieś čas tudy jeździli. Jany ž ramantavali i adnu ź jaho kvater — na Nikulinskaj vulicy, niedaloka ad škoły. Raskazvali, što tam usio zastaŭlena darahim antykvaryjatam.U katedž pryjazdžali i našyja kuchary. Tudy rehularna pryvozili pradukty sa školnaj stałovaj. Pryčym va ŭmovach strohaj kanśpiracyi — niepadalok ad vioski ich zabiraŭ kiroŭca Piatrova. Ja dumaju, heta kab lišnija ludzi nie viedali, dzie znachodzicca dom.
Miarkujučy pa ŭsim, katedž i staŭ pačatkam kanca dla skvapnaha dyrektara: na jaho ŭtrymańnie sychodziła zašmat srodkaŭ. U apošnija dva hady Piatroŭ usio mienš dzialiŭsia sa škołaj i prydumlaŭ novyja sposaby ŭzbahačeńnia. Niekatoryja baćki pačali narakać i napisali zajavu ŭ prakuraturu. Dy i častka nastaŭnikaŭ pierastała zapluščvać vočy na «pabočnyja efiekty» pracy. Tak i vyjavilisia finansavyja machinacyi «talenavitaha kiraŭnika».
Pamočniki Piatrova čakajuć «druhoha pryšeścia»
Paśla niadaŭniaha pieratrusu ŭ pałacy byłoha dyrektara nastupiła zacišša. Nie čuvać ni krokaŭ, ni hałasoŭ, choć tut, kažuć,
— Adsiul užo tydni dva nichto nie vychodziŭ, — paviedamlajuć miascovyja hastarbajtary. Tyja, chto pa budaŭničych spravach załaziŭ na dachi susiednich katedžaŭ, bačyli ŭ sadzie pažyłuju haspadyniu doma i mužčynu — «mabyć, sadoŭnika».
Mužu svajoj najbližejšaj susiedki Natalli dyrektar Piatroŭ pradstaviŭsia budaŭničym mahnatam. Ad ich učastka terytoryja dyrektara adździelenaja vysačeznym płotam — navat z voknaŭ druhoha paviercha nie vidać, što dziejecca pa toj bok.
— Płot jon abiacaŭ potym zrabić nižejšym, spasyłaŭsia na toje, što ŭ nas išli budaŭničyja pracy i było šumna, — raspaviadaje Natalla. — A naohuł stvaraŭ uražańnie adekvatnaha čałavieka, usio vakoł akulturvaŭ, usprymaŭ našu vulicu jak častku svajho majontka. Šłahbaŭm pastaviŭ, asfaltavuju darohu prakłaŭ. Jaje jašče pracoŭnyja kožny dzień myli, kab jon moh pa joj ranicami ŭ tapačkach špacyravać…
Chto stanie nastupnym dyrektaram škoły № 1317, pakul nieviadoma. Mahčyma, novaha kiraŭnika ŭ Departamiencie adukacyi pryznačać užo da 1 vieraśnia. Ciapier ustanovaj kiruje nabližanaja Piatrova Śviatłana Nikicienka. Zrešty, kiruje jana tolki farmalna.
— Były dyrektar rehularna daje joj ukazańni pa telefonie, — z prykraściu kaža śledčy Kuźniacoŭ. — Jana ŭsio robić pa jaho ŭkazcy. Z pasady jaje źniać nie atrymałasia — u štabie apiakunskaha fondu jana nie była, u finansavych machinacyjach nie śviaciłasia.
Pa słovach Iryny, apošni raz tradycyjnaja danina Piatrovu źbirałasia zusim niadaŭna — 20 červienia. A pozvy, dasłanyja z prakuratury, bolšaść piedahohaŭ prosta praihnaravała — administracyja škoły pierakanała ich, što im za heta ničoha nie budzie. Da niadaŭniaha času nastaŭniki vieryli, što Piatroŭ abaviazkova vierniecca — taki avanturyst ad boha nie moža nie vykrucicca. Kazali, što ŭsio na mazi, što ŭdałosia zapłacić patrebnym ludziam, i kryminalnuju spravu chutka prykryjuć.
— Jon uvieś čas kazaŭ, što chvory, i abiacaŭ pryjści na nastupnym tydni, — kaža Iryna. — U sakaviku zajšoŭ u škołu na niekalki hadzin razdać kaštoŭnyja ŭkazańni nabližanym. I heta niahledziačy na toje, što ad śledstva jon chavajecca sa studzienia.A apošni raz chtości z baćkoŭ bačyŭ jaho ŭ mai ŭ praduktovaj kramie. Jon paŭśmichaŭsia i paabiacaŭ, što chutka vierniecca.
— Baćki bajacca, što z sychodam zručnaha dla ich kiraŭnika škoła ŭžo nie budzie raniejšaj. I zabirajuć dziaciej — u adnym z
— Samaje kryŭdnaje, što pieršapačatkova ideja była dobraja, — narakaje Iryna. — Apiakunskija fondy isnujuć u mnohich navučalnych ustanovach, jany dapamahajuć škołam raźvivacca. Piatroŭ apiaredziŭ svoj čas — bo ciapier, z kamiercyjalizacyjaj škołŭa, dziaržava mienavita hetaha i patrabuje ad dyrektaraŭ: stać efiektyŭnymi menedžarami. Jaho b enierhiju ŭ mirnaje rečyšča, jak kažuć.
Što praŭda, toje praŭda.
Dyrektar škoły № 1317 umudryŭsia stvaryć sistemu idealnaj raŭnavahi, u jakoj praktyčna ŭsie byli zadavolenyja — i dzieci, i baćki, i nastaŭniki, i čynoŭniki.U Rasii heta zdarajecca tak redka, što ŭdzielnikam pracesu było niejak nijakavata asudžać jaho za kradziež — urešcie, kraduć mnohija, a hety chacia b i inšym robić dobra. Ale Piatroŭ sam ža i razburyŭ idyliju — zanadta mocna pavieryŭ u svaju mahutnaść. Jaho historyja padymaje važnaje pytańnie: a što budzie ŭ dalejšym z usimi hetymi
Kamientary