Karł Bildt: Łukašenku buduć aceńvać pa spravach

— Što vy dumajecie nakont pazytyŭnych syhnałaŭ, jakija dasyłaje Zachadu prezydent Alaksandar Łukašenka? Ci nia jość heta tolki hulnioj u sytuacyi, kali Maskva pahražaje stabilnaści jahonaha režymu?

— Łukašenka źmianiŭ rytoryku, ale treba davać acenku ŭčynkach: ci prytrymlivajecca jon demakratyčnych pryncypaŭ i ŭłady zakonu. A tut istotnych źmienaŭ nia bačna. Toje, što jon spračaŭsia z Rasiejaj pra canu na tranzyt dy enerhapastaŭki, nia robić jaho demakratam.

Nie vyklučaju, što ŭ Biełarusi naśpiavajuć vialikija pieramieny, navat u fundamentalnych spravach, ale da taho času, pakul my ich nie pabačym, musim ustrymlivacca ad acenak.

— U interviju dla zachodniaj presy Łukašenka kazaŭ, što Rasieja jość pahrozaj dla Biełarusi. Ci maje jon racyju?

— My nikoli nie śćviardžali, što prablema Łukašenki jość vynikam blizkaha susiedztva Biełarusi z Rasiejaj. Sprava chutčej u tym, što demakratyja źjaŭlajecca dla jaho niečym čužym. Tak što my baimsia nie jahonaj blizkaści z Rasiejaj, a taho, što jon nie pilnujecca demakratyi i pravoŭ čałavieka.

— Što moža zrabić Švecyja, kab vypravić stanovišča biełarusaŭ?

— Heta zadača najpierš dla ich samich. My adčyniajem tam pasolstva, chočam raźvivać medyčnyja i haspadarčyja kantakty, poviazi miž biełaruskim i zachodnim hramadztvam. My razmaŭlajem pra Biełaruś z Polščaj, Litvoj, Łatvijaj, jakija taksama cikaviacca sytuacyjaj u hetaj krainie. Dumaju, my pavinny źviarnuć uvahu Maskvy na toje, što Łukašenka — vialiki kłopat taksama i dla rasiejcaŭ.

— A ci padpisalisia b vy pad śćviardžeńniem dziaržsakrataki ZŠA Kandalizy Rajs pra toje, što Biełaruś — heta apošniaja dyktatura ŭ Eŭropie?

— Nu davajcie padumajem… Ci jość u Biełarusi jakija‑niebudź kankurenty?

— Chiba nie.

— Heta zaležyć ad taho, jak my ujaŭlajem miežy Eŭropy, ale chiba tak. Režym Łukašenki — heta vialikaja prablema, i jon škodzić raźvićciu samoj Biełarusi.

— Ci padzialaje Švecyja polskuju pazycyju, što EZ pavinien pašyracca na ŭschod, dałučyć Ukrainu, Hruziju, nu i Biełaruś?

— Niadaŭna švedzki parlament pryniaŭ deklaracyju pra zamiežnuju palityku. U joj prapisanaja ideja adkrytaści da tych krain, jakija chočuć uvajści ŭ EZ i mohuć vykanać umovy siabroŭstva ŭ našym klubie. Najpierš majucca na ŭvazie zachodnija Bałkany, Turcyja j Ukraina.

Ukraina vielmi važnaja eŭrapiejskaja dziaržava, i nielha admaŭlać joj u eŭrapiejskich ambicyjach. Vidavočna, palityčnaja sytuacyja tam vielmi składanaja, ale navat zvažajučy na heta Ŭkraina całkam asensavanaja, funkcyjanalnaja, choć i nieidealnaja demakratyja.

Tamu my pavinny ŭzmacniać eŭrapiejskija pamknieńni Ŭkrainy, navat kali z punktu hledžańnia ekanamičnaj i pravavoj sytuacyi siabroŭstva hetaj krainy ŭ EZ sprava niablizkaja. My musim vyrazna skazać, što dźviery Źviazu dla hetaj krainy adčynienyja. Kali zajavim, što dźviery zamknutyja, Ukraina skirujecca da inšych dźviarej.

— Da rasiejskich?

—Chto viedaje, ale dakładna nie da našych.

— Dyk dzie znachodzicca apošniaja miaža abjadnanaj Eŭropy? Na biełaruska‑rasiejskaj miažy?

—U Rymskim traktacie skazana, što krainy EZ musiać być demakratyčnymi, eŭrapiejskimi i prytrymlivacca supolnych praviłaŭ i zakonaŭ. Pytańnie, što značyć eŭrapiejskija? Voźmiem Turcyju, jakuju my zaŭsiody razhladali jak častku Eŭropy. Rasieju taksama varta pryznać eŭrapiejskaj krainaj.

— A Hruziju?

— Hruziny heta eŭrapiejcy, taksama jak i rasiejcy. Bo ad časoŭ Puškina nielha skazać pra rasiejcaŭ «azijaty». Heta nia značyć, što Rasieja ŭvojdzie ŭ EZ, jana ž bo taho nia choča. Ale Ŭkraina, Biełaruś, Małdova — tak. Što da Hruzii i paŭdniovaha Kaŭkazu, to treba adkryć debaty na hetuju temu.

Pavialičyć

Fota bildt.net

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0