U "aksamitavaj turmie"
Ujaviecie siabie niezaležny telekanał, jaki lehalna dziejničaje ŭ Biełarusi. Praź niekalki miesiacaŭ nichto b nie hladzieŭ prapahandovy adstoj! Piša ŭ svaim błohu Alaksandar Kłaskoŭski.
Vizyt Mikłaša Charaści, upaŭnavažanaha ABSE u pytańniach svabody medyjaŭ, pakinuŭ dvaistaje ŭražańnie. Hość musiŭ usialak demanstravać palitkarektnaść, trymacca žorstkaha farmatu, uzhodnienaha ź biełaruskim bokam. Paŭtaraŭ, što jahonaja misija hetym razam nia maje acenačnaha charaktaru i h.d.
Mnie daviałosia razmaŭlać u Vienie z supracoŭnikami jahonaha ofisu akurat nieŭzabavie paśla pryznačeńnia Charaści na hetuju pasadu ŭ 2004-m. Kolišni vuhorski dysydent, aŭtar knihi "Aksamitavaja turma", adčuvałasia, mieŭ ambicyjnyja plany. Mianie raspytvali pra sytuacyju sa svabodaj słova ŭ Biełarusi i paviedamili, što ŭvosień ichni šef naviedaje našu prablemnuju krainu.
Ale ŭvosień jaho da nas elementarna nie puścili. Akurat nabližaŭsia referendum, zaklikany skasavać limit prezydenckich kadencyjaŭ. Tolki nie stavała jašče nahladčykaŭ za svabodaj słova!
Tak što siońnia možna kanstatavać prahres: były dysydent maje mahčymaść prylatać u "čornuju dzirku Eŭropy" i dalikatna ładzić adukacyjnuju pracu siarod tutejšaha čynoŭnaha ludu. Temu dla seminaru vybrali, kaniešnie, jak maha bolej neŭtralnuju: uzajemadziańnie žurnalistaŭ z presavymi słužbami.
I ŭ hetym planie staje ciažkaściaŭ, ale hałoŭnyja pytańni palahajuć u inšym. Niezaležnyja hazety, "začyščanyja" pierad vybarami-2006, dasiul nia viernutyja ŭ drukarni i systemu raspaŭsiudu. Damokłaŭ mieč represiŭnaha zakanadaŭstva šturchaje žurnalistaŭ da samacenzury. Karaciej, spytajcie Žanu Litvinu, kiraŭnicu BAŽu — jana vam vykładzie hihancki śpis prablemaŭ, u jakim zakrytaść viedamasnych presavych słužbaŭ budzie daloka nie na pieršym miescy.
(Voś tut ja trochi kazaŭ na hetuju temu ŭ etery "Radyjo Racyi". Darečy, raju źviarnuć uvahu na sajt "RR" — jon na vačoch raskručvajecca.)
Nu a Miensk hulaje z Eŭropaj u fanciki. Čynoŭnikam u Vienie, Bruseli, Strasbury taksama treba stavić ptušački ŭ hrafie "Vychavaŭčaja praca z apošniaj dyktaturaj" :-)) Kali ŭžo kazać pra ABSE, dyk ciapier časy ambasadara Vika, adnolkava nieŭpadabanaha Łukašenkam i Paźniakom, zhadvajucca jak ramantyčnaja lehienda (uźniosłaja ci zmročnaja — heta ŭžo pytańnie palityčnaha hustu). Tady mienskaja KNH ABSE hrymieła, stvarała kali nia čyńniki pieramienaŭ, dyk va ŭsiakim razie hučnyja infarmacyjnyja nahody. Ciapierašni mienski ofis hetaje šanoŭnaje arhanizacyi pracuje cicha, nieprykmietna, nikoha nie razdražniajučy. Možna mierkavać, što tutejšyja ŭłady praz nakidańnie ŭmovaŭ "aksamitavaje turmy" pastarajucca preventyŭna neŭtralizavać i pradstaŭnictva Eŭrakamisii, pieramovy ab adkryćci jakoha zaraz akurat viaducca.
To bok słavuty dyjaloh z Eŭropaj moža nabyć vyklučna farmalny charaktar — dziela "ptušački". Praces nibyta idzie, usie zadavolenyja, usie atrymlivajuć svaje ścipłyja dyvidendy.
Što ž da niezaležnych medyjaŭ, to ciapierašniaja ŭłada jakraz dobra razumieje ichniuju moc. Viedaje, jakuju rolu adyhrali jany, naprykład, u padziejach pamarančavaj revalucyi na Ŭkrainie. Tady adzin apazycyjny "Piaty kanał" pierajhraŭ usiu machinu tupoha, niaŭkludnaha aficyjozu. Ujaviecie siabie niezaležny telekanał, jaki lehalna dziejničaje ŭ Biełarusi. Praź niekalki miesiacaŭ nichto b nie hladzieŭ prapahandovy adstoj! Tut vuń tolki zajšła havorka pra spadarožnikavaje pieradavańnie, dyk užo stali panična źbivać "talerki"! :-)
Darečy, na Ŭkrainie siońnia Dzień žurnalista. Juščanka ładzić dla presy ekskursiju pa svaich apartamentach, a Janukovič abiacaje novaje zakanadaŭstva, skiravanaje na abaronu žurnalisckich pravoŭ. Badaj, Pucin daremna zakidaje "chłopcam z Ukrainy" tyraniju!
Zrešty, i naša načalstva zakidaŭ nakont dyktatury nia lubić. Nu jakaja vam tut dyktatura? Tak, "aksamitavaja turma"…
Kamientary