Izalacyja krainy zamiest izalacyi režymu

Eŭraźviaz pakul što nie hatovy razhladać Biełaruś jak niezaležnuju dziaržavu. Jon pahadziŭsia ź isnavańniem malusieńkaj rasiejskaje zony ŭpłyvu na ŭschodzie Eŭropy. Jak inačaj rastłumačyć prajekt «Palityki eŭrapiejskaha susiedztva» i toj fakt, što ŭ prahramach finansavaje dapamohi susiedziam Źviazu Biełaruś zajmaje apošniaje miesca? Na minułym tydni Eŭrakamisija apublikavała prajekt stratehii «Palityka eŭrapiejskaha susiedztva», u jakoj adlustroŭvajucca pryncypy supracoŭnictva Eŭraźviazu ź jaho novymi susiedziami na ŭschodzie i na poŭdni. Tyja, chto čakaŭ ad Eŭrakamisii bolš kankretnych planaŭ supracoŭnictva ź Biełarusiaj, byli znoŭ rasčaravany: dalej za zvyčajnuju kanstatacyju prablem memarandum nie pajšoŭ. Biełaruś faktyčna vyklučajecca z koła partneraŭ Eŭraźviazu.

U novaj stratehičnaj papiery Eŭrakamisii Biełarusi ŭ paraŭnańni ź inšymi susiedziami adviedziena niaznačnaje miesca. Stvarajecca ŭražańnie, što Eŭrakamisija z zadavalnieńniem abminuła b Biełaruś uvohule. Ale ž zusim zabycca na isnavańnie niezaležnaj dziaržavy z daŭžeznaj supolnaj miažoj nie vypadała — voś i daviałosia, jak zaŭsiody, abmiežavacca ahulnymi frazami.

Jak i naležyć, umovaj bolš ščylnaha supracoŭnictva Biełarusi sa Źviazam było nazvana ŭviadzieńnie demakratyčnaj formy kiravańnia i praviadzieńnie volnych i spraviadlivych vybaraŭ. A pakul hetaha niama, Eŭraźviaz byccam by maje namier razhladać šlachi padtrymki hramadzianskaje supolnaści ŭ Biełarusi.

Z patrabavańniem Eŭrakamisii pra volnyja vybary možna tolki pahadzicca, bo niedemakratyčnaja systema kiravańnia — heta adna z hałoŭnych pieraškod dla raźvićcia krainy. Tolki voś pytańnie ŭ tym, što da inšych krain-partneraŭ Eŭraźviaz prymianiaje zusim inšyja standarty. Nu ci ž možna kazać pra «demakratyčnaść» Palestynskaje aŭtanomii, urad jakoj znachodzicca ŭ rukach terarystaŭ? Albo pra jakuju pavahu da pravoŭ čałavieka možna kazać u vypadku Rasiei, dzie ŭ vyniku kramloŭskich vojnaŭ Čačenskaja Respublika straciła čverć svajho nasielnictva?

Dvajnyja standarty, jakija vykarystoŭvajucca Eŭraźviazam, navodziać na dumku, što jość inšyja, kudy bolš važkija pryčyny bajkatavańnia Biełarusi. Hałoŭnaja ź ich — Zachodniaja Eŭropa pakul što nie hatova razhladać Biełaruś jak niezaležnuju dziaržavu. Eŭraźviaz pahadziŭsia ź isnavańniem rasiejskaje zony ŭpłyvu na ŭschodzie Eŭropy, ale ŭ najmienšym vyhladzie. Hetaj zonaj i jość Biełaruś. Eŭraźviaz, viadoma, hetaha ŭhołas nia kaža, bo niejak niajomka eŭrapiejskim liberałam pryznavać isnavańnie ŭ XXI st. padziełaŭ Eŭropy na zony ŭpłyvu jałcinskaha typu. Ale ž złavać Rasieju ź jaje patalahična imperskim staŭleńniem da Biełarusi Eŭraźviaz nie advažvajecca. Voś i davodzicca Eŭrakamisii abmiažoŭvacca ahulnymi frazami i abiacać «razhledzieć pytańni dalejšaha supracoŭnictva»… Znajomy styl usich biurakrataŭ, hałoŭnaja zadača jakich — «zabałbatać» prablemu.

Voś i majem, što zamiest izalacyi niedemakratyčnaha režymu adbyvajecca izalacyja krainy. A jak jašče možna rastłumačyć toj fakt, što ŭ prahramach finansavaje dapamohi susiedziam Źviazu Biełaruś zajmaje apošniaje miesca, sastupajučy navat takim krainam, jak Syryja ci Livan? Hetaje ihnaravańnie Biełarusi nijakim deficytam demakratyi nie rastłumačyć. Dla taho kab spraścić vizavy režym, azdaraŭlać biełaruskich dzietak, padtrymlivać niezaležnuju nacyjanalnuju adukacyju abo arhanizoŭvać prahramy abmienu pamiž siemjami, zhody aficyjnaha Miensku nia treba. A takija prahramy i byli b mienavita toj padtrymkaj demakratyi ŭ Biełarusi, jakoj nam tak nie staje. Sam fakt, što našu krainu viedajuć, ź joj ličacca i ŭsprymajuć jak partnera, mieŭ by vielizarnaje značeńnie dla raźvićcia hramadzianskaje supolnaści ŭ Biełarusi. A pakul što Biełaruś pačuvajecca jak toj zapoźnieny naviedvalnik kino: adšukać svajo miesca ŭ zali, «svoj pačesny pasad miž narodami», zaminaje ciemra, bo film užo pačaŭsia. A tyja, chto paśpieŭ zručna ŭsieścisia, kryčać: sydzi, nie zaminaj!

Ale ž rozhałas paśla publikacyi stratehičnaj papiery pakazaŭ, što nia ŭsie krainy Eŭraźviazu, prynamsi siarod jaho novych siabroŭ, padtrymlivajuć izalacyju Biełarusi. Našy susiedzi va Ŭschodniaj Eŭropie majuć ułasny dośvied isnavańnia za žaleznaj zasłonaj i razumiejuć škodu izalacyjanisckich padychodaŭ dla demakratyi. Viadoma, što Polšča vystupaje za šyrejšaje supracoŭnictva Eŭraźviazu ź Biełarusiaj. Mahčyma, u pašyranym Eŭraźviazie ŭ Biełarusi źjaviacca siabry. Heta budzie aznačać, što pašyreńnie Źviazu mieła dla Biełarusi i stanoŭčyja baki.

Siarhiej Vinahradaŭ

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0