Аўтадылеры ў Беларусі распавялі аб забароне прадаваць новыя машыны кліентам з Расіі. Менавіта на гэты рынак у спробе зэканоміць на куплі новых аўтамабіляў і не даплачваць за дарагія навязаныя опцыі пераключыліся расійскія пакупнікі.
Як распавялі апытаныя Autonews.ru дылеры папулярных у Беларусі марак, на мясцовых складах ёсць дастатковая колькасць запатрабаваных мадэляў, якія прадаюць без нацэнак па рэкамендаваных вытворцамі цэнах (часта цэны аказваюцца нават ніжэй за расійскія).
Аднак купіць грамадзяніну Расіі новы аўтамабіль там немагчыма: апытаныя прадаўцы спасылаюцца на дамоўленасці з расійскімі дылерамі, згодна з якімі, расіянам прадаваць машыны наогул нельга.
Autonews.ru звярнуўся ў Расійскую асацыяцыю аўтадылераў (РААД). Там запэўнілі, што не валодаюць інфармацыяй аб дамоўленасці расійскіх і беларускіх дылераў аб увядзенні забароны на продаж расіянам машын. «Лічым такую дамоўленасць немагчымай ва ўмовах канкурэнтнага рынку», — сказалі ў РААД.
Дылер Lada: «Не можам афармляць машыны на расійскі пашпарт»
У адным з афіцыйных дылерскіх цэнтраў Lada ў Беларусі Autonews.ru пацвердзілі, што не могуць прадаць машыну грамадзяніну з расійскім пашпартам. Дылер распавёў, што яму вядомая праблема з навязваннем дадатковых опцый, але дапамагчы з гэтым ніяк не можа.
«Мы ўжо сутыкаліся з сітуацыямі, калі расіяне тэлефануюць і просяць прадаць аўтамабіль. Мы ў такім выпадку прапануем схему, па якой кліент афармляе машыну на сваякоў у нас у краіне, у якіх ёсць грамадзянства або дазвол на жыхарства. Потым гэты аўтамабіль можна перааформіць ўжо непасрэдна на новага ўласніка. Бо на расійскі пашпарт аўтамабіль мы аформіць не можам», — паведамілі ў дылерскім цэнтры.
Суразмоўца запэўніў, што пераафармленне аўтамабіля ў Беларусі праходзіць вельмі хутка. «Усе дакументы для ДАІ мы аддаём вам у салоне, ваш памочнік ставіць машыну на ўлік у Беларусі і потым пераафармляе машыну на вас. Нашы кліенты кажуць, што так ужо рабілі. Бо цяпер усе дакументы электронныя, і праблем няма. Мы не афармляем на расійскія пашпарты, на жаль, ніяк нельга», — удакладніў адзін з дылераў Lada.
Пры гэтым дылер распавёў, што ў яго ў продажы ў наяўнасці ёсць Lada Vesta і XRay ў фіксаваных камплектацыях без лішняга дылерскага абсталявання — аўтамабілі можна набыць па рэкамендаваных вытворцам цэнах.
Дылер Renault: «У дакументах пішам, што машына для карыстання грамадзяніна Беларусі»
Дылеры Renault, куды Autonews.ru таксама звярнуўся па тэлефоне з просьбай купіць аўтамабіль, запэўнілі, што прадаць машыны могуць толькі грамадзянам Рэспублікі ці ж на зарэгістраваную ў Беларусі арганізацыю.
«Мы можам прадаць аўтамабіль сваякам, мужу ці жонцы, у якіх ёсць беларускае грамадзянства. Ва ўсіх дакументах мы абавязаныя ўказаць, што аўтамабіль прадаем для асабістага карыстання грамадзяніна. І тады вы купіце аўтамабіль на гэтага чалавека, ён паставіць яго на ўлік», — сказаў суразмоўца.
Ён пацвердзіў, што пасля пастаноўкі на ўлік аўтамабіль можна перааформіць на расіяніна і з'язджаць на гэтай машыне ў Расію. «Там вы можаце паставіць на машыну расійскія нумары. Калі вы машыну ў нас набываеце, то атрымліваеце ЭПТС (электронны пашпарт транспартнага сродку), гэта зручна», — патлумачыў адзін з дылераў.
Ён таксама паведаміў, што не мае права прадаць машыну тым, у каго расійскае грамадзянства, але гэта не новае правіла. «Такія правілы ў нас дзейнічаюць ужо каля паўгода. Так працуе сістэма, ёсць пэўныя дамоўленасці з расійскім дылерам. Таму мы не можам прадаваць аўтамабілі менавіта ў Расію. Так, мы ведаем, што яны ў вас нашмат даражэйшыя і прадаюць іх толькі з дадатковымі аксесуарамі. У нас можна забраць аўтамабіль па рэкамендаванай вытворцам цане. Да прыкладу, Renault Arkana ёсць і ў версіях Pulse І Style — усё без дадатковых опцый», — паведамілі ў дылерскім цэнтры Renault.
Дылер Volkswagen: «Можна заплаціць невялікае ўзнагароджанне мясцоваму жыхару»
Некалькі апытаных дылераў Volkswagen пацвердзілі карэспандэнту, які прадставіўся пакупніком Autonews.ru, што машыны ёсць у наяўнасці па рэкамендаваных цэнах. І каб купіць іх, расіянам прапануюць розныя схемы. Пры гэтым адзін з дылераў усё ж такі не выключыў магчымасць купіць машыну па расійскім пашпарце, але папярэдзіў, што гэта будзе значна складаней.
«Расіяне ў нас машыны купляюць, і тут ёсць розныя схемы пастаноўкі на ўлік. Адны кліенты ўдакладняюць у мытнай службе ў Расіі, якія дакументы ім патрэбныя і які ўтылізацыйны збор прыйдзецца заплаціць, калі прыганяць новую машыну, набытую ў Беларусі. Нядаўна гэтая сума была каля 4 тыс. расійскіх рублёў каля 135 беларускіх), але маглі адбыцца змены», — распавялі ў адным з дылерскіх цэнтраў.
Таксама дылер паведаміў, што кліентам трэба даведацца ў ДІБДР (расійскі аналаг ДАІ), як паставіць машыну з Беларусі на ўлік.
«Яны дадуць пералік дакументаў. Мы, напрыклад, не выдаём ЭПТС, а ў Расіі ён неабходны, і кліенты паступаюць абходнымі шляхамі. Але я ведаю, што расіянам удаецца паставіць аўтамабілі на ўлік па месцы жыхарства. Проста ў кожным горадзе розныя патрабаванні. Тэлефануйце ў ДАІ, дазнавайцеся, якія дакументы патрэбныя, якой будзе утылізацыйны збор. Машына тады ідзе (пераганяецца ў Расію) на транзітных нумарах» — праінструктавалі ў дылерскім цэнтры.
Пры гэтым там параілі выбраць больш зручную схему і аформіць новую машыну на беларуса: «Значна прасцей паставіць машыну на грамадзяніна Беларусі. Аформіць на яго машыну на пару дзён ці на тыдзень. Проста паставілі на ўлік у нас, заехалі ў Маскву і перааформілі машыну. Тады ўтыльзбор плаціць не трэба. То бок, калі ёсць патрэбны чалавек у Беларусі, можна з ім абгаварыць нават невялікую суму ўзнагароджання, заплаціць за паслугі і спакойна перааформіць як б/к аўтамабіль у сябе па месцы жыхарства».
Дылер Volkswagen распавёў, што ў Беларусі пакупнік атрымае наступныя дакументы:
— дагавор куплі-продажу;
— адабрэнне тыпу транспартнага сродку з пячаткай імпарцёра;
— ліст Мінпрамгандлю Расіі аб вызваленні ад абкладання ўтылізацыйным зборам з рэестрам МС і указаннем VIN-нумара аўтамабіля ў рэестры;
— даведку, якая пацвярджае вытворчасць аўтамабіля ў Калузе на заводзе «Фальксваген Груп Рус»;
— пагадненне аб пастаўках аўтамабіляў паміж імпарцёрам і дылерам;
— акт прыёму-перадачы аўто паміж імпарцёрам і дылерам;
— рахунак-даведку;
— таварную накладную;
— ліст ад дылера або імпарцёра / вытворцы аб тым, што аўтамабіль прададзены без ПТС.
Дылер Kia: «Аўтамабілі расіянам не прадаем»
Дылеры Kia таксама заявілі, што пакупнікам з Расіі атрымаць машыну не ўдасца. Пры гэтым там нават не сталі прапаноўваць схемы з афармленнем на мясцовых жыхароў, спаслаўшыся на дастатковы ўнутраны попыт.
Колькі прыйдзецца заплаціць пры ўвозе аўтамабіляў з Беларусі
Эксперт Руслан Крыванос, які спецыялізуецца на ўвозе і вывазе машын з Беларусі, паведаміў, што большасць аўтавытворцаў і раней стараліся падзяляць зоны продажаў машын і рэгуляваць патокі продажаў. Паводле яго слоў, прамой забароны дылеры на продаж машын расіянам не атрымліваюць, але імпарцёр рабіць гэта настойліва не рэкамендуе, а цяпер сітуацыя ўскладнілася яшчэ больш.
«Да нядаўняга часу беларускія дылеры спакойна прадавалі аўтамабілі расіянам, але цяпер з пункту гледжання палітыкі імпарцёра дылеры імкнуцца захоўваць рэгіён рэалізацыі тавараў. Гэта значыць, не перабіваць попыт у Расіі, прадаючы машыны з Беларусі расіянам», — распавёў Крыванос.
«Па маіх дадзеных, такіх жорсткіх абмежаванняў раней не было для Lada і Renault. Яшчэ год-паўтара таму Lada спакойна прадавалі без «пракладак», потым пачалі ставіць на ўлік у Беларусі і зноўку здымаць. Так можна даваць справаздачу перад прадстаўніцтвамі, што машына прададзеная на даручанай ім тэрыторыі. Пры гэтым увесці ў Расію такі аўтамабіль з ЭПТС заўсёды прасцей — у горшым варыянце даводзілася заплаціць утыльзбор 3,8 тыс. руб. (130 беларускіх), да прыкладу, Hyundai/Kia заўсёды стараліся не прадаваць аўтамабілі расіянам наўпрост», — сказаў Крыванос.
Эксперт патлумачыў, што аўтамабілі, якія прадаюцца ў Беларусі, можна падзяліць на два тыпы. Першы — гэта вырабленыя ў Расіі і ўвезеныя вытворцам напрамую з іншых краін. У такім выпадку ў расійскіх машын ужо будзе ЭПТС. А вось у выпадку з замежнікамі ЭПТС ужо не будзе, і пры ўвозе ў Расію за афармленне дакумента прыйдзецца заплаціць на мытні каля 30-40 тысяч (1024-1366 беларускіх).
«Аўтамабілі расійскай вытворчасці, вядома, увозілі праз Расію, і ў іх ёсць ЭПТС. У такім выпадку можна аформіць зваротны ўвоз, хоць і спатрэбіцца сабраць шмат копій дакументаў, каб паставіць аўтамабіль на ўлік у Расіі», — патлумачыў Крыванос.
Па даных эксперта, у Беларусі без ЭПТС прадаюць аўтамабілі BMW, Audi, Mercedes-Benz, большасць мадэляў Kia і Hyundai — такія машыны ўвозяць не з Расіі, таму ЭПТС на іх прыйдзецца афармляць пакупніку. А вось ва ўсіх прадстаўленых мадэляў Toyota і Lexus гэты расійскі дакумент прысутнічае.
Суразмоўца мяркуе, што такое абмежаванне парушае правы спажыўца і закон аб абароне правоў спажыўца: «пакупніку ніяк не могуць адмовіць у рэалізацыі тавару, калі ён, груба кажучы, выстаўлены на вітрыне. Пры гэтым у нас пакуль няма такога дэфіцыту машын, як у Расіі. Тут рынак больш чуйна рэагуе на цэнавыя змены».
«Улетку аўтамабілі падаражэлі на 15-20%, і ў сярэднім цэнавым сегменце попыт асеў. Прэміум-брэнды прадаюць як звычайна, і ўжо ёсць прыкметы дэфіцыту на мадэлі Toyota Land Cruiser 300, Lexus LX, BMW X5, BMW X6, Audi Q7 і Q8 — гэта значыць на флагманскія прэміяльныя мадэлі», — распавёў эксперт.
Ці абгрунтаваная забарона не прадаваць машыны расіянам
Апытаныя Autonews.ru юрысты з Беларусі, якія спецыялізуюцца на абароне правоў спажыўцоў, патлумачылі: паводле мясцовага закона «аб абароне правоў спажыўцоў» не прадугледжана ніякіх абмежаванняў па коле асоб пры продажы якіх-небудзь тавараў, уключаючы аўтамабілі.
Autonews.ru накіраваў запыты ў Міністэрства антыманапольнага рэгулявання і гандлю Рэспублікі Беларусь, у ФАС і некалькім аўтавытворцам у Расіі.
