«Хацеў хайпу, а атрымаў абвінавачанне ў прапагандзе нацызму». Гутарка з беларусам, які намаляваў зігуючага Маска ў цэнтры Варшавы
Зараз мастак-графіціст Максім знаходзіцца ў статусе падазраванага ў прапагандзе нацызму. Да таго ж яму трэба заплаціць штраф дзве тысячы злотых (500 еўра) за маляванне на гістарычным будынку, піша Радыё Свабода.
Эпатажная асоба
Максіму 33 гады. У Беларусі ён скончыў каледж мастацтваў імя Ахрэмчыка, потым ВНУ па спецыяльнасці дызайнер. З лістапада 2020 года ён жыве і працуе ў Варшаве. Пагадзіўся пагаварыць пра свой гучны ўчынак з умовай — не хоча паказваць твар і называць прозвішча. Родныя хлопца жывуць у Беларусі, яму самому на радзіме пагражае палітычны пераслед.
«Я дызайнер і мастак 3D. А графіці — маё хобі. Гэтым я не зарабляю. Я не хачу наносіць шкоду будынкам, маёмасці, выбіраю нейкія сцены і паверхні, на якіх малюю. Магу адрэагаваць на нейкія эмацыйныя рэчы або палітычныя навіны. Нядаўна прачытаў навіну, што Ілан Маск хоча купіць апартаменты ў самым дарагім доме Варшавы на вуліцы Злотай, 44. Мне заўсёды Маск здаваўся эпатажнай асобай. А тут яшчэ на інаўгурацыі Дональда Трампа ён выцягнуў правую руку і зрабіў дзіўны жэст. Шчыра кажучы, я хацеў хайпануць на гэтым і набраць падпісчыкаў», — тлумачыць Максім.
Хлопец распавядае, што перад выхадам «у горад» зрабіў некалькі папярэдніх накідаў у планшэце. У суботу ўвечары, прыкладна ў 21 гадзіну, знайшоў прыдатнае месца. Насупраць хмарачоса на Злотай, 44, — на вуліцы Эміліі Плятэр, 47, паміж дзвюма дзвярыма, была чыстая сцяна.
«Маляваў я хутка, хвілін 15, яшчэ тры хвіліны — і скончыў бы. Выяву паспеў зрабіць і адзін выраз напісаць — «Make Poland great». Другі не паспеў дапісаць, бо ў гэты час побач праходзіў паліцэйскі патруль, і яны мяне «прынялі». Паліцэйскія пачалі высвятляць маю асобу. Беларускага пашпарта ў мяне з сабой не было, толькі часовае пасведчанне, якое выдаюць на час разгляду дакументаў на міжнародную абарону. Але яно было пратэрмінаванае», — распавядае Максім.
Прапаганда нацызму ў публічным месцы
Максім расказвае, што 1 лістапада 2024 года ў яго скончыўся тэрмін дзеяння дазволу на жыхарства ў Польшчы, а кантракту на новую працу, які б дазволіў яго падоўжыць, не было. Хлопец шукае пастаянную працу, пакуль зарабляе часовымі заказамі. У жніўні ён падаў дакументы на міжнародную абарону, але дзеючых дакументаў яшчэ не атрымаў. Часовае пасведчанне асобы выдаецца на тры месяцы, але часам Упраўленне ў справах замежнікаў не паспявае за гэты час прыняць рашэнне.
Паколькі дакумент Максіма быў пратэрмінаваны, паліцэйскія надзелі на яго кайданкі і павезлі ў пастарунак высвятляць асобу.
«Адзін паліцэйскі паводзіў сябе па-хамску, адкрыта дэманстраваў непавагу да мяне. Сказаў, што я павінен заплаціць 2 тысячы злотых, нібыта я нанёс шкоду будынку. І яшчэ, што я намаляваў тое, што яны называюць «зіга» — «сімвал рымскага салюту». І нібыта гэтым я асэнсавана прапагандую ідэі нацызму ў публічнай прасторы. Я абурыўся, маўляў, гэта глупства! Паліцэйскі патрабаваў, каб я падпісаў дакумент, бо была позняя суботняя ноч. Мы доўга дыскутавалі. Мне было страшна, што могуць дэпартаваць», — прызнаецца Максім.
Хлопец дадае, што ў адну гадзіну ночы яго перавялі ў пастарунак, абшукалі, забралі шнуркі. Аднак абыходзіліся ветліва. Нават кнігу Стэндаля на польскай мове далі пачытаць, раніцай пакармілі сняданкам.
«У нядзелю днём мяне зноў прывезлі ў пастарунак. Са мной размаўляў ужо іншы афіцэр. Ён таксама казаў, што мой малюнак — прапаганда нацызму ў публічным месцы. Я тлумачыў, што ў мяне не было такога намеру, гэта арт-постар. У выніку я ў статусе падазраванага. Паліцэйскі сказаў чакаць на працягу 14 дзён позвы ў суд. Параіў таксама шукаць адваката, бо толькі адвакат можа азнаёміцца з дакументамі», — распавёў Максім.
Каментары
Ці маляваць Маска забаронена?
Ці Маск зрабіў нешта забароненае, што нельга маляваць?