Мінчанін атрымаў спадчыну пасля смерці маці і праз гэта пазбавіўся аўтамабіля — як такое магчыма
Жыхар сталіцы атрымаў спадчыну з сюрпрызам. Падрабязнасці гісторыі «Мінск-Навінам» расказалі ў пракуратуры Мінска.
Пасля смерці спадчынадаўцы яго маёмасць, як правіла, пераходзіць да сваякоў у парадку атрымання спадчыны. Назапашаныя за жыццё сродкі ў кожнага чалавека розныя: у адным выпадку спадчына значная, у другім — усё значна сціплей.
Разам з тым да прыняцця спадчыны варта падыходзіць узважана, памятаючы пра рызыку атрымаць даўгі памерлага спадчынадаўцы (калі яны ёсць). Паводле артыкула 1086 Грамадзянскага кодэкса кожны, хто прыняў спадчыну, адказвае па даўгах спадчынадаўцы ў межах кошту спадчыннай маёмасці, якая перайшла да яго, вызначанага на дзень адкрыцця спадчыны.
У такой сітуацыі са спадчынай з сюрпрызам апынуўся мужчына. Яго маці пры жыцці завінавацілася страхавой арганізацыі буйную суму (каля 19 тысяч рублёў), прычым грошы спаганяліся ў прымусовым парадку судовым выканаўцам.
У 2025 годзе жанчына памерла, так і не выплаціўшы доўг. У склад спадчыны пасля смерці даўжніцы ўвайшлі зямельны ўчастак і размешчаны на ім аднапавярховы дом. Спадчыннікам стаў яе сын, да якога і перайшоў статус даўжніка ў выканаўчым вядзенні па маёмасных абавязацельствах маці.
Паколькі доўг перад страхавой кампаніяй не пагашаўся і новым даўжніком, судовы выканаўца прыняў рашэнне вынесці прадпісанне аб забароне мужчыну здзяйсняць рэгістрацыйныя дзеянні ў дачыненні да належнай яму маёмасці ў якасці меры па выкананні выканаўчага дакумента.
— Паводле артыкула 60 Закона Рэспублікі Беларусь «Аб выканаўчым вядзенні», меры па забеспячэнні выканання выканаўчага дакумента могуць быць прынятыя на любой стадыі выканаўчага вядзення ў выпадку, калі іх непрыняцце можа ўскладніць або зрабіць немагчымым яго выкананне, — патлумачыла пракурор аддзела пракуратуры Мінска па наглядзе за адпаведнасцю закону судовых пастаноў па грамадзянскіх справах Лілія Корань. — Пры выкананні такога дакумента, звязанага са спагнаннем грашовых сродкаў, меры па забеспячэнні выканання выканаўчага дакумента прымаюцца ў межах сумы, неабходнай для выканання патрабаванняў, якія ўтрымліваюцца ў выканаўчым дакуменце, спагнання (утрымання) выдаткаў па выкананні выканаўчага дакумента і прымусовага збору.
Выбар прыпаў на аўтамабіль даўжніка, паколькі кошт нерухомасці, якая перайшла яму ад маці, значна перавышаў памер доўгу (у адрозненне ад кошту транспартнага сродку).
Мужчына паспрабаваў абскардзіць вынесенае прадпісанне: спачатку ў вышэйстаячага судовага выканаўцы, а не дамогшыся поспеху — у судзе. Сваю нязгоду ён тлумачыў тым, што яго асабісты аўтамабіль не з'яўляецца спадчыннай маёмасцю, быў набыты ў 2023 годзе, яшчэ да смерці маці.
Суд прызнаў дзеянні судовага выканаўцы па вынясенні абскарджанага прадпісання адпаведнымі закону.
Як вынікае з высноў суда, артыкул 1086 Грамадзянскага кодэкса абмяжоўвае адказнасць спадчыннікаў па даўгах спадчынадаўцы выключна коштам спадчыннай маёмасці, якая перайшла да іх, а не яе складам.
Закон не ўтрымлівае забароны на магчымасць пагашэння даўгоў спадчынадаўцы яго спадчыннікамі за кошт маёмасці, якая з'яўляецца ўласнасцю спадчынніка, да якога перайшлі даўгі спадчынадаўцы, але ў межах кошту спадчыннай маёмасці. Такім чынам, судовы выканаўца ніяк не парушыў правоў грамадзяніна.
— Такім чынам, прыняцце спадчыны — адказны працэс, — адзначае Лілія Корань. — Прымаючы ва ўласнасць маёмасць памерлага, неабходна таксама высветліць памер яго даўгоў, каб ацаніць мэтазгоднасць такога ўзбагачэння. Калі даўгоў больш, чым каштуе спадчынная маёмасць, варта двойчы падумаць.
Каментары