Дроны з пярцовым спрэем, чатырохногія робаты і штучны інтэлект. Як Японія тэхналогіямі абараняецца ад мядзведзяў
Мядзведзі ўсё часцей заходзяць у населеныя пункты Японіі і нападаюць на людзей. Улады ўжо прыцягвалі вайскоўцаў, змякчалі абмежаванні на паляванне. Цяпер яны звярнуліся да больш высокіх тэхналогій.
Ілюстрацыйны здымак. Фота: vecteezy.com
Паводле Міністэрства навакольнага асяроддзя краіны, за 2025 фінансавы год мядзведзі паранілі рэкордныя 238 чалавек, яшчэ 13 загінулі. За першыя пяць месяцаў 2026 года пацярпелі 62 чалавекі, шасцёра з іх загінулі, піша The Washington Post.
Даследчыкі называюць некалькі магчымых прычын. Вясковае насельніцтва скарачаецца, людзі пераязджаюць у гарады, і мядзведзі займаюць пакінутыя тэрыторыі. Уплываць могуць таксама змены клімату і змяншэнне колькасці паляўнічых. Звяры ўсё часцей прыходзяць да чалавечага жытла па ежу і менш баяцца людзей.
У вёсцы Сёва для пошуку мядзведзяў прыстасавалі дроны з цеплавізарамі, якія раней набылі для выратавання людзей у гарах. Гэта дапамагае шукаць звяроў там, дзе густыя дрэвы закрываюць агляд звычайнай камеры.
З дапамогай гэтай тэхналогіі ўдалося злавіць дзевяць мядзведзяў. Далейшы лёс жывёлін вырашаюць паводле правіл прэфектуры: іх могуць выпусціць або забіць у залежнасці ад шкоды і абставін з’яўлення.
У горадзе Сэндай камеры са штучным інтэлектам дапамагаюць вызначаць, дзе ставіць пасткі і электрычныя агароджы. Сістэму B Alert навучалі прыкладна на 60 тысячах выяў дзікіх жывёл. Паводле распрацоўшчыкаў, яна распазнае мядзведзяў з дакладнасцю да 99,9%. Яе ўжо выкарыстоўваюць у 29 муніцыпалітэтах.
Іншая каманда ў Токіа стварае карту месцаў, дзе верагодныя сустрэчы з мядзведзямі. Штучны інтэлект аналізуе ранейшыя назіранні, звесткі пра насельніцтва і спадарожнікавыя здымкі. Кіраўнік праекта ацэньвае дакладнасць прагнозу прыкладна на 70%.
Стартап пры Такійскім універсітэце тым часам выпрабоўвае чатырохногіх робатаў. Яны павінны знаходзіць і адпужваць мядзведзяў, пераадольваючы стромкія схілы, завалы і густыя зараснікі.
Выпрабоўваюць і дроны з пярцовым спрэем: на адной з дэманстрацый ролю мядзведзя выконваў супрацоўнік горада ў касцюме звера.
Фота: The Asahi Shimbun / Getty Images
Тэхналогіі дапамагаюць і паляўнічым. У Сібэцу дакладная GPS-карта паказвае ў рэальным часе, дзе знаходзяцца розныя групы паляўнічых, паліцэйскіх і мясцовых службоўцаў. Гэта зніжае рызыку выпадкова стрэліць у чалавека падчас пераследу звера.
Але даследчык з Універсітэта Іватэ Кіёсі Ямаўці папярэджвае: мядзведзі вучацца. Калі прылада не стварае для іх рэальнай пагрозы, яны могуць прызвычаіцца да яе і перастаць рэагаваць.
«Важна не лічыць, што простае ўсталяванне новай тэхналогіі азначае, што праблема вырашаная», — падкрэслівае ён.