Латышскую мову страшыць прыклад беларускай
«У Латвіі немагчымае раўнапраўнае ўжыванне латышскай і расійскай моваў», — заявіла старшыня камісіі па адукацыі, навуцы і культуры парламента Латвіі Іна Друвіеце («Адзінства»).
Дзве дзяржаўныя мовы існуюць у Беларусі, і, на думку Друвіеце, гэта ўдалы прыклад таго, што можа адбыцца ў Латвіі, калі рэферэндум аб прысваенні расійскай мове статусу другой дзяржаўнай скончыцца поспехам.
Пазіцыі беларускай мовы за савецкім часам былі слабейшыя, чым латышскай.З 1990 па 1995 год беларуская мова была адзінай дзяржаўнай, і пачаўся імклівы працэс яе адраджэння.
Пачынаючы ж з 1995 года, калі статус дзяржаўнай атрымала ў Беларусі і расійская мова, беларуская хутка страціла свае сацыялінгвістычныя функцыі.
У канкурэнцыі дзвюх дзяржаўных моваў перамагае мова з больш высокай эканамічнай каштоўнасцю і вялікай колькасцю тых, хто на ёй размаўляе ў краіне і рэгіёне.
На латышскай мове гавораць 1,3 млн чалавек, на расійскай — прыкладна 300 млн чалавек ва ўсім свеце. Расійская мова мае высокую рэгіянальную эканамічную каштоўнасць і вельмі моцную інфармацыйную прастору, у тым ліку на тэрыторыі Латвіі. Такая гіпатэтычная канкурэнцыя прывяла б да страты латышскай мовай сваіх пазіцый.
«Я спадзяюся, што вялікая частка грамадства зразумее, што можа адбыцца», — сказала дэпутат.
Яна адзначыла таксама, што няведанне латышскай мовы перастала быць праблемай — толькі 10% насельніцтва Латвіі ведае яе дрэнна ці не ведае наогул. Гэтаму выкліку Латвія дала рады. Наступнае пытанне — ужыванне мовы, і тут ёсць сур’ёзныя праблемы, якія нельга вырашыць ні ў сістэме адукацыі, ні мерамі з боку дзяржавы. Гаворка павінна ісці пра стаўленне грамадства, сказала дэпутат.
На яе думку, асноўнай перашкодай ёсць празмерная талерантнасць латышоў да неўжывання дзяржаўнай мовы.
«Калі няма попыту, няма і жадання і неабходнасці гаворыць