Jak vam pieradvybarčy vobraz Aleny Anisim i jaje prahrama?
Alena Anisim — namieśnica staršyni Tavarystva biełaruskaj movy imia Franciška Skaryny. Jana bałatujecca ŭ Pałatu pradstaŭnikoŭ u Niaśvižska-Staŭbcoŭskaj akruzie.
U našaj krainie 11 vieraśnia hetaha hoda adbuducca čarhovyja vybary ŭ parłamient. Jany prachodziać na fonie składanaj ekanamičnaj situacyi ŭ krainie, jakaja prajaŭlajecca ŭ źnižeńni zarobkaŭ i piensij, pastajannym roście koštaŭ na tavary pieršaj nieabchodnaści, skaračeńni kolkaści pracoŭnych miescaŭ. Ja vyrašyła pryniać udzieł u hetych parłamienckich vybarach, bo jak čałaviek z aktyŭnaj hramadskaj pazicyjaj adčuvaju adkaznaść za tyja pracesy, što adbyvajucca ŭ Biełarusi, i chaču zrabić usio, kab žyćcio ŭ našaj krainie paviarnułasia da lepšaha. Prapanuju vam abmierkavać i padtrymać nastupnuju prahramu.
I. U Staŭbcoŭskaj vybarčaj akruzie ja prapanuju:
- Uziać pad pilny hramadski kantrol vykanańnie prahramy sacyjalna-ekanamičnaha raźvićcia pa budaŭnictvu žylla, škoł, paliklinik, handlovych centraŭ. U pryvatnaści, znajści inviestaraŭ dla adkryćcia ŭ adnym z budynkaŭ na terytoryi p. Novakołasava sučasnaha handlovaha centra;
- vyrašyć pytańnie pra budaŭnictva raddoma ŭ h. Niaśvižy;
- paskoryć budaŭnictva dziciačaha sadka ŭ h. Stoŭbcy dla źnižeńnia pierahruzki ŭ dziciačych daškolnych ustanovach;
- razam z navukoŭcami stvaryć ekałahičnuju kartu navakolla z paznačeńniem zabrudžanaści škodnymi rečyvami ziamiel i vodnych abjektaŭ;
- spynić nieabhruntavanuju mielijaracyju, jakaja nanosić škodu pryrodzie i viadzie da marnatraŭstva dziaržaŭnych srodkaŭ;
- zrabić prypynačny punkt elektryčki dla žycharoŭ nastupnych nasielenych punktaŭ: v. Savoni, Horki, Žacierava, Viečatarova;
- paspryjać hazafikacyi v. Viečatarova;
- padtrymać hramadskuju inicyjatyvu pa zachavańni i ŭviadzieńni ŭ ekskursijnaje vykarystańnie siadziby ajca Alaksandra Nadsana ŭ pasiołku Haradzieja.
II. U miežach krainy:
- Zrabić reformu zarobkaŭ, pry hetym pryviazać zarobki i piensii čynoŭnikaŭ da siarednich pa krainie. Nastaŭnik, miedyk, rabotnik kultury, sacyjalny rabotnik, vykładčyk VNU pavinien mieć zarobak adpaviedny zarobku milicyjanta, vajskoŭca, mytnika i inšych dziaržsłužboŭcaŭ. Tolki tady naša kraina dasiahnie dabrabytu i mižnarodnaha aŭtarytetu.
- Pravieści piensijnuju reformu, pry jakoj vychad na piensiju pa ŭzroście dla ŭsich katehoryj słužboŭcaŭ i roznych śpiecyjalistaŭ pavinien być adnolkavy, niezaležna ad zajmanaj pasady. Vyklučeńnie moža być zroblena tolki dla tych, chto zaniaty ŭ škodnaj vytvorčaści. Pamier piensii zaležyć tolki ad vysłuhi rabotnika i jaho siaredniaha zarobku. Usie pryvilei dla čynoŭnikaŭ, deputataŭ i peŭnych katehoryj słužboŭcaŭ admianiajucca. Piensija nastaŭnika, traktarysta, dajarki, dacenta i prafiesara VNU pavinna adpaviadać piensii biełaruskaha vajskoŭca, milicyjanta, dyrektara zavoda ci miascovaha čynoŭnika.
- Va ŭsich rajonnych centrach Biełarusi stvarajucca jak minimum adna biełaruskamoŭnaja himnazija, a ŭ Minsku adkryvajecca sučasny ŭniviersitet ź biełaruskaj movaj navučańnia (dla padrychtoŭki paŭnavartasnaj nacyjanalnaj elity).
- Biełaruski parłamient patrabuje istotnych źmienaŭ:
- zakony, pryniatyja parłamientam, majuć siłu bolš značnuju, čym dekrety Prezidenta i pastanovy Savieta Ministraŭ. Mienavita jany pavinny vykonvacca biezdakorna;
- zarobki i piensii deputataŭ parłamienta pryviazvajucca i zaležać ad siaredniaha zarobku i piensij pa krainie;
- usie zakony prymajucca na dziaržaŭnaj biełaruskaj movie ź pierakładam na ruskuju i inšyja movy pry nieabchodnaści;
- na praciahu bližejšaha terminu prymajecca zakon ab dziaržaŭnaj padtrymcy biełaruskaj movy;
- vydatki na kulturu pavinny składać nie mienš za 2 pracenty ad hadavoha biudžetu.