Навука і тэхналогіі22

У Фінляндыі запусцілі найбуйнейшую ў свеце пясчаную батарэю. Як гэта працуе?

Унікальны энергетычны праект дапамагае максімальна выкарыстоўваць зялёную энергію і скарачае выкіды вугляроду.

пяшчаная батарэя песочная батарэя Sand Battery
Пясчаная батарэя ў фінскім муніцыпалітэце Порнаінен. Фота: Polar Night Energy

Як паведамляе ІFLScience.com, у фінскім муніцыпалітэце Порнаінен, што прыкладна за гадзіну язды ад Хельсінкі, запрацавала найбуйнейшая ў свеце пясчаная батарэя. Гэты тэхналагічны аб’ект здольны штогод скарачаць выкіды парніковых газаў у сістэме мясцовага цеплазабеспячэння прыкладна на 160 тон — гэта амаль 70% ад агульнага аб’ёму.

Што такое пясчаная батарэі?

Пясчаныя батарэі, або сістэмы накаплення цеплавой энергіі на аснове пяску, — гэта інавацыйная тэхналогія, якая выкарыстоўвае пясок або іншыя сыпучыя матэрыялы, такія як дроблены камень, для захоўвання цеплавой энергіі. 

Гэтыя сістэмы прызначаны для накаплення лішкаў энергіі, напрыклад, ад сонечных панэляў або ветравых турбін, і яе наступнага выкарыстання ў перыяды найбольшага попыту. Пясчаныя батарэі вылучаюцца сваёй экалагічнасцю, даўгавечнасцю і нізкім коштам у параўнанні з традыцыйнымі акумулятарамі, напрыклад, літый-іённымі.

Асноўная перавага пяску як матэрыялу заключаецца ў яго даступнасці, нізкай цане і высокай цеплаёмістасці — гэта значыць, ён вельмі павольна награваецца, але гэтак жа павольна астывае.

Як гэта працуе

Прынцып працы пясчаных батарэй заснаваны на ператварэнні электрычнай энергіі ў цеплавую і яе захоўванні ў пяску. Электрычная энергія, атрыманая, напрыклад, ад аднаўляльных крыніц (сонечных панэляў, ветравых турбін), выкарыстоўваецца для награвання пяску да тэмпературы 500 °C за кошт так званага рэзістыўнага нагрэву (роўна па тым жа прынцыпу арганізавана праца электрычных камінаў) у спецыяльным ізаляваным кантэйнеры.

У выпадку Порнаінена гэта ёмістасць цыліндрычнай формы 13 метраў у вышыню і 15 метраў у шырыню. Унутры гэтай гіганцкай ёмістасці знаходзіцца каля 2000 тон драбнёнага талькахларыту — метамарфічнай пароды, якая добра захоўвае цяпло. Па словах распрацоўшчыкаў, сховішча можа падтрымліваць тэмпературу пяску на ўзроўні каля 500 градусаў на працягу некалькіх месяцаў з нізкімі стратамі.

Пры неабходнасці назапашаная энергія вызваляецца ў выглядзе пару, кіпеню або гарачага паветра, якое выкарыстоўваецца для прамысловых і бытавых патрэб. Напрыклад, у Порнаінене — для нагрэву вады, што паступае ў сістэму цэнтральнага ацяплення.

Чаму гэта важна?

Пясчаныя батарэі — адказ на адну з галоўных праблем аднаўляльнай энергетыкі: нестабільнасць вытворчасці. Свет усё больш арыентуецца на больш чыстыя крыніцы энергіі, такія як сонечная і ветравая, але ў іх ёсць істотны недахоп: яны вырабляюць энергію толькі тады, калі свеціць сонца або дзьме вецер. Пясчаная батарэя дапамагае вырашыць гэтую праблему, акумулюючы энергію ў форме цяпла і аддаючы яе тады, калі спажыванне найвышэйшае.

Вялікі аб’ём захавання дазваляе згладжваць ваганні ў спажыванні і вытворчасці, падтрымліваючы стабільнасць электрасеткі. Гэта важны крок на шляху да энергетычнай устойлівасці.

Пясчаныя батарэі актыўна тэстуюцца і ўкараняюцца ў некаторых краінах, асабліва ў тых, дзе высокі ўзровень выкарыстання аднаўляльных крыніц энергіі. Акрамя Фінляндыі, вядомы прыклады іх эксперыментальнай эксплуатацыі ў Германіі, Даніі і Аўстраліі.

Пясчаныя батарэі разглядаюцца як перспектыўная ідэя для вырашэння праблемы перарывістага характару аднаўляльных крыніц энергіі. Яны могуць стаць ключавым элементам у пераходзе да чыстай энергіі, асабліва ў рэгіёнах з высокім попытам на ацяпленне або ў прамысловых сістэмах, дзе патрабуецца захоўванне вялікіх аб'ёмаў энергіі.

Дзякуючы пастаянным даследаванням і распрацоўкам такія сістэмы могуць стаць больш кампактнымі і эфектыўнымі, што пашырыць іх прымяненне ў жылых і камерцыйных сектарах.

Каментары2

  • ншшшргш
    20.06.2025
    бред полный
  • доктор
    21.06.2025
    Как и баки теплой воды на ТЭЦ обогреваемые ТЭНами ночью, чтобы росатая АЭС не ляснулась.

У СІЗА КДБ адшукаўся падпалкоўнік Зара, якога сілавікі лічаць аналітыкам Сахашчыка. Як ён апынуўся ў Беларусі — невядома12

У СІЗА КДБ адшукаўся падпалкоўнік Зара, якога сілавікі лічаць аналітыкам Сахашчыка. Як ён апынуўся ў Беларусі — невядома

Усе навіны →
Усе навіны

Трамп падпісаў закон аб «пякельных» санкцыях супраць Расіі42

МЗС Латвіі пасля сустрэчы з Коўлам: Санкцыі супраць Беларусі павінны захоўвацца8

Расія ўжо пачала размаўляць з «Альтэрнатывай для Германіі» пра магчымасць аднаўлення паставак расійскага газу14

Саудаўская Аравія пакінула еўрапейскія НПЗ без нафты на месяц1

Арына Сабаленка паставіла на корце рэкорд раскошы14

У вядомым галівудскім фільме «Паляўнічы на аленяў» Роберт дэ Ніра і іншыя зоркі гралі беларусаў4

У Мінску часова закрывалі станцыю «Плошча Леніна»

Настаўніца з Кармы сабрала калекцыю з 3000 рэдкіх сартоў таматаў3

У Горацкім раёне ў вёску прыйшлі ваўкі ФОТЫ6

больш чытаных навін
больш лайканых навін

У СІЗА КДБ адшукаўся падпалкоўнік Зара, якога сілавікі лічаць аналітыкам Сахашчыка. Як ён апынуўся ў Беларусі — невядома12

У СІЗА КДБ адшукаўся падпалкоўнік Зара, якога сілавікі лічаць аналітыкам Сахашчыка. Як ён апынуўся ў Беларусі — невядома

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць