«Не наводзьце паніку, мы ўсе сумленныя людзі». Сваякі зняволеных не вераць, што іх прызналі ўдзельнікамі «экстрэмісцкага фармавання»
Тысячы людзей без дай прычыны апынуліся пад патэнцыйным крымінальным пераследам. І не разумеюць за што.
6 красавіка 2026 года КДБ прыняў рашэнне аб прызнанні экстрэмісцкім фармаваннем чата «СІЗА №1 Калядзічы». Гэта ўжо неісны чат сваякоў арыштантаў, у якім абмяркоўваліся пытанні наконт таго, што можна класці ў перадачу, а што нельга, як правільна адпраўляць пасылкі і па якім графіку працуе СІЗА. У пікавы момант у ім было каля 1900 чалавек, але пасля таго, як чат прызналі «экстрэмісцкімі матэрыяламі», адміністратары выдалілі яго.
У тое ж «фармаванне» кадэбісты ўключылі 10 тэлеграм-чатаў, 9 вайбер-чатаў і 3 суполкі «Укантакце». Усё гэта супольнасці сваякоў зняволеных — чат жаночай калоніі ў Гомелі, чат мужчынскай калоніі ў Бабруйску і гэтак далей.
У кожнай групе сотні і тысячы ўдзельнікаў (вайбер-чат мужчынскай калоніі ў Магілёве — 1400+ чалавек, вайбер-чат мужчынскай калоніі ў Шклове — амаль 1000 чалавек, суполка «Укантакце» мужчынскай калоніі ў Бабруйску — 3500 чалавек), але большасць падпісчыкаў прысутнічаюць там намінальна, не праяўляючы ўвогуле ніякай актыўнасці ці задаючы нейкае пытанне раз на год. Цяпер яны ўсе пад пагрозай — пры цяперашняй правапрымяняльнай практыцы іх дзейнасць падпадае пад ч. 3 арт. 361‑1 Крымінальнага кодэкса (удзел у экстрэмісцкім фармаванні). А гэта да 4 гадоў хіміі ці ад 2 да 6 гадоў калоніі.
КДБ (наўмысна ці незнарок) ускладніў сітуацыю.
Па-першае, калі адкрываеш табліцу экстрэмісцкіх фармаванняў, то там у адпаведнай ячэйцы няма пераліку канкрэтных забароненых тэлеграм-чатаў, толькі ID гэтых чатаў. Напрыклад, «тэлеграм-чат ID 542733250» без аніякай назвы. Адпаведна, удзельнік чата нават не можа зразумець, ці ён у забароненай суполцы, бо ID чата даступны толькі адміністратару.
Па-другое, табліца зроблена так крыва, што там спачатку адлюстроўваецца толькі спіс ID забароненых тэлеграм-чатаў. А калі націснуць на ячэйку, то паказваецца яшчэ спіс забароненых вайбер-чатаў і суполак «Укантакце». Для звычайнага чалавека невідавочна, што гэты спіс можа раскрывацца.
У выніку адміністратары адмаўляюцца выдаляць свае групы і абвінавачваюць у паніцы тых, хто папярэджвае пра небяспеку.
«Паважаная адміністрацыя. Заблакуйце гэтага чалавека, хай не наводзіць страх. Мы і так усе на нервах»», — піша адна жанчына. «Тут у групе людзі пытаюцца, што і як перадаваць, а вы ўсё ніяк не супакоіцеся!» — дадае другая.
«Хтосьці штосьці дрэннае пісаў? Да чагосьці заклікаў? Што за ўкід інфармацыі ідзе? Навошта людзей бударажыць? Не наводзьце паніку, мы ўсе сумленныя і нармальныя людзі», — працягвае трэцяя, перакананая, што адбылася нейкая памылка.
Некалькі суполак — напрыклад, вайбер-чат жаночай калоніі ў Гомелі ўжо выдаленыя, але ў астатніх працягваецца жывое абмеркаванне.
Каментары
Нібыта удзельнікі іншых "экстрэмісцкіх фармаванняў" ненармальныя і несумленныя