Грамадства4141

«Кажуць, Смаленск не Беларусь, а потым я знаходжу дзённік мужа». Беларусы і рускія абмяркоўваюць беларускамоўны дзённік у расійскай школе

Жыхарка Смаленска апублікавала школьны дакумент свайго мужа за 1994 год, надрукаваны на беларускай мове. Знаходка сабрала сотні каментароў, у якіх спрачаюцца пра гістарычную прыналежнасць горада.

Беларускамоўны табель «Звесткі аб паспяховасці і паводзінах вучня», які па-руску запаўнялі ў 90‑я ў смаленскай школе. Фота: lkolokolchikova 

Карыстальніца платформы Threads пад нікам lkolokolchikova падзялілася фатаграфіяй школьнага табеля («Звесткі аб паспяховасці і паводзінах вучня») свайго мужа за 1994/1995 навучальны год. Пікантнасць сітуацыі ў тым, што жыхар расійскага Смаленска вучыўся па дакуменце, створаным для беларускіх школ і аформленым па-беларуску.

«Спачатку кажуць, Смаленск не Беларусь, а потым я знаходжу дзённік мужа…» — падпісала фота аўтарка.

View on Threads

На бланку выразна бачныя надрукаваныя, але нявыкарыстаныя графы «Беларуская мова» і «Беларуская літаратура». Прадметы, якія былі ў расійскай школе, ад рукі запісаныя па-руску побач з беларускімі друкаванымі назвамі.

Яшчэ адна характэрная дэталь дакумента — наяўнасць прадмета «Асновы Савецкай дзяржавы і права». Гэта сведчыць пра тое, што бланкі былі надрукаваныя яшчэ да распаду СССР і некалькі гадоў ляжалі на складах, пакуль у сярэдзіне 90‑х іх не павезлі прадаваць у суседнюю Расію.

Трэд сабраў сотні каментароў, падзяліўшы аўдыторыю на два непрымірымыя лагеры — беларускі і расійскі.

Беларускія карыстальнікі выкарысталі фота як нагоду нагадаць пра гістарычныя і культурныя сувязі Смаленска з Беларуссю. Менавіта ў Смаленску 1 студзеня 1919 года была абвешчана БССР, і горад быў яе першай сталіцай.

«У 1855 годзе перапіс — 51 адсотак насельніцтва беларусы… Русіфікацыя відавочная»; «Назва горада падобная да беларускіх: Мінск, Віцебск, Смаленск… Архітэктура сабораў і касцёлаў цалкам не характэрная для рускай».

Сама аўтарка трэда адзначае, што шоры з яе вачэй наконт беларускасці Смаленшчыны спалі толькі пасля эміграцыі: 

«Я да пераезду ў Варшаву думала, што мае бабулі размаўлялі «па-вясковаму», а цяпер разумею, што ў цэлым гэта была або беларуская мова, або нешта кшталту трасянкі».

Кпілі каментатары і з расійскіх настаўнікаў, якія не змаглі перакласці з беларускай мовы базавыя прадметы накшталт «Выяўленчае мастацтва» ці «Чарчэнне», запісаўшы побач «Физкульт» і «Изо» адпаведна. 

«Мінімум трое дарослых правалілі найпрасцейшую задачу запоўніць пару радкоў у дзённіку», — пажартаваў адзін з каментатараў.

З другога боку, расійскія карыстальнікі негатыўна рэагавалі на беларускія каментары.

«Спачатку кажуць Смаленск Беларусь, потым дзівяцца прыезду санітараў».

«Я па прыколе ў 7 класе прывезла дзённік на малдаўскай ад сястры з Прыднястроўя, і па ім вучылася. Што, цяпер Смаленск гэта Малдавія? Адкуль вы такія берацеся, каструлі».

«Сшыткі з надпісам «Зошит» у Чалябінску не сведчаць пра тое, што Чалябінск — гэта Украіна».

Татальны дэфіцыт і беларускія «чаўнакі»

Рэальная прычына з'яўлення беларускага дзённіка ў расійскай школе, зразумела, эканамічная. У першай палове 1990‑х гадоў Смаленская вобласць апынулася ў глыбокім сацыяльна-эканамічным крызісе з татальным дэфіцытам спажывецкіх тавараў.

У гэтых умовах выратаваннем для расійскага памежжа стаў стыхійны чаўночны гандаль з суседніх краін. Дробныя гандляры везлі ў Смаленск усё, што маглі набыць: ад прадуктаў да таннай канцылярыі, у тым ліку тыя самыя старыя савецкія бланкі табеляў, надрукаваныя ў Беларусі.

«У тыя гады ў Смаленску ўсё прадавалі з Беларусі, мабыць, і дзённікі таксама. На электрычках ездзілі, вазілі масла, згушчонку, усё запар», — згадвае адна з каментатарак. «Дзённікаў проста не было ў 90-я, прывезлі — прадалі, вось і атрымалася так», — пацвердзіла сама аўтарка трэда.

Сёння беларускія тавары па-ранейшаму займаюць значную частку смаленскіх прылаўкаў, а мясцовыя ўлады нават здаюць землі ў арэнду беларускім фермерам з-за слабага развіцця ўласнай сельскай гаспадаркі.

«Наша Нiва» — бастыён беларушчыны

ПАДТРЫМАЦЬ

Каментары41

  • T
    18.07.2026
    Бред. У меня был такойже но с оценками по бел яз и литературе . так что это доказательство того , что он учился в рф . просто зашел не в тот ларек за дневником
  • трэба вырашаць ў ААН
    18.07.2026
    пытанне былых (Беларускай) Смаленскай , Пскоўскай, Бранскай губерняў (ваяводтстваў) трэба вырашаць ў ААН, ёсць (ў ААН) антыкаланіяльнае заканадаўства на гэты конт, вось чым трэба нашым Паз'няку да oфісам ўсім займацца. і Лукашэнкі гэта будуць падтрымліваць, безумоўна па сваім зачынным каналам каму цікава ў YouTube : James Ker-Lindsay + Chagos Archipelago там уся неабходная юр . база . Жыве БЕЛАРУСЬ /ВКЛ !
  • одумайтес
    18.07.2026
    Да нахрена вам этот смоленск?! Вы представьте для начала сколько надо будет сделать только на своей территории. А вы хотите ещё какую-то хрень со своими проблемами присоединять.

Цяпер чытаюць

Крымскі мост зруйнаваны ўдарам украінскіх ракет48

Крымскі мост зруйнаваны ўдарам украінскіх ракет

Усе навіны →
Усе навіны

У Расіі заявілі, што ўдзел Еўропы ў перамовах па Украіне з імі не ўзгадняўся. Хоць Уіткаф і Кушнер сцвярджалі адваротнае2

Былая жонка буйнога беларускага бізнэсмена прысвяціла разводу мастацкую выставу: з выкарыстанымі прэзерватывамі12

Па Мазыры панесліся чуткі пра маньяка і серыйныя забойствы. А што напраўду?

18‑гадовы аргенцінскі футбаліст памёр пасля прылёту мяча ў галаву1

Урсула фон дэр Ляен прывяла Беларусь як прыклад, да чаго прыводзіць адмова ад еўраінтэграцыі21

Беёнсэ стала першай артысткай, якую намінавалі на «Грэмі» 100 разоў1

Расійскі хакеіст, які амаль усю кар'еру гуляў у Беларусі, пайшоў заваёўваць Украіну і загінуў1

30‑гадовы блогер Максім Пушкін зрабіў другую перасадку валасоў. Колькі заплаціў?17

Зніклага расійскага Z-ваенкара Раманава маглі абвінаваціць у дзяржздрадзе5

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Крымскі мост зруйнаваны ўдарам украінскіх ракет48

Крымскі мост зруйнаваны ўдарам украінскіх ракет

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць