Apazicyja ŭzhadniła ŭmovy, pry vykanańni jakich vybary mohuć być pryznanyja demsiłami i mižnarodnaj supolnaściu

Šeść apazicyjnych palityčnych struktur uzhadnili ŭmovy, pry vykanańni jakich vyniki prezidenckich vybaraŭ u Biełarusi mohuć być pryznanyja demakratyčnymi siłami i mižnarodnaj supolnaściu.Adpaviednuju zajavu abnarodavali staršyni Ab`iadnanaj hramadzianskaj partyi (AHP) i Biełaruskaj partyi levych «Spraviadlivy śviet» Anatol Labiedźka i Siarhiej Kalakin na pres-kanfierencyi ŭ Minsku 9 krasavika.

Akramia Labiedźki i Kalakina zajavu padpisali lidary Biełaruskaj sacyjał-demakratyčnaj partyi (Hramada) Iryna Vieštard, arhkamiteta pa stvareńni Biełaruskaj partyi žančyn «Nadzieja» Alena Jaśkova, arhkamiteta pa stvareńni Biełaruskaj partyi pracy Alaksandr Buchvostaŭ i sustaršyni arhkamiteta pa stvareńni partyi «Biełaruskaja chryścijanskaja demakratyja» Vital Rymašeŭski i Pavieł Sieviaryniec. 

U zajavie adznačajecca, što na vybarach u Biełarusi nazirajucca sistematyčnyja parušeńni zakanadaŭstva vybarkamami. Heta, u pryvatnaści, tyčycca pracedury padliku hałasoŭ, złoŭžyvańniaŭ pry praviadzieńni hałasavańnia pa miescy znachodžańnia vybarščykaŭ, prymušeńnia hramadzian da daterminovaha hałasavańnia. Usio heta stavić pad sumnieńnie fakt adpaviednaści aficyjnych vynikaŭ vybaraŭ realnamu volevyjaŭleńniu vybarščykaŭ, a značyć, i lehitymnaść ułady.

Na dumku aŭtaraŭ zajavy, adsutnaść realnaj mahčymaści vybirać uładu pryviało «da rezkaha padzieńnia aŭtarytetu Biełarusi na mižnarodnaj arenie, zhortvańnia ekanamičnaha supracoŭnictva i paharšeńnia materyjalnaha stanovišča nasielnictva».

Dla pieraadoleńnia rostu prablem biełaruskim uładam nieabchodna viarnuć «viaršenstva zakonu, vykonvać kanstytucyjnyja pravy i svabody hramadzian, adnavić prystojnyja adnosiny z usimi krainami-susiedziami i suśvietnaj supolnaściu, damahacca kansalidacyi i zhody pamiž uładaj i hramadstvam praz arhanizacyju sur`ioznaha hramadska-palityčnaha dyjałohu ŭnutry krainy».

Padpisanty zajavy miarkujuć, što prezidenckija vybary ź`iaŭlajucca «spryjalnym momantam dla mahčymaści źmieny situacyi da lepšaha». Kab ich demakratyčny charaktar i vyniki mahli być pryznanyja ŭnutry krainy i za jaje miežami, uładzie nieabchodna: vyzvalić palitźniavolenych i viarnuć im usie hramadzianskija pravy i svabody i spynić palityčny pieraśled; zarehistravać usie hramadskija ab`iadnańni i partyi, jakim raniej u hetym admaŭlałasia; stvaryć roŭnyja ŭmovy dziejnaści dziaržaŭnych i niedziaržaŭnych ŚMI i spraścić pracedury ich rehistracyi.

Akramia taho, apazicyja prapanuje ŭnieści ŭ vybarčaje zakanadaŭstva i realizavać normy i praviły, jakija harantujuć: pradstaŭnictva palityčnaj apazicyi ŭ vybarčych kamisijach usich uzroŭniaŭ; adkryty i prazrysty padlik hałasoŭ vybarščykaŭ; prava naziralnikaŭ atrymlivać lubuju infarmacyju ab vybarach i fiksavać praces padliku hałasoŭ lubymi srodkami; prava sudovaha abskardžańnia lubych rašeńniaŭ vybarčych kamisijach usich uzroŭniaŭ.

Jak padkreśliŭ na pres-kanfierencyi Labiedźka, hetaja zajava «ź`iaŭlajecca nie chadajnictvam, čałabitnaj abo prośbaj», a «fiksacyjaj palityčnaj pazicyi». 

Apošnim časam, adznačyŭ jon, biełaruskija ŭłady «praz dypłamatyčnyja kanały aktyvizavali svaju pracu ź mižnarodnaj supolnaściu» ŭ suviazi z tym, što ŭ Biełarusi projduć prezidenckija vybary. «Užo pačałasia baraćba za toje, kab jany byli pryznanyja svabodnymi i sumlennymi, — skazaŭ lidar AHP. — Ale na siońnia heta nie adpaviadaje rečaisnaści, bo dla taho, kab byli sumlennyja vybary, patrebnaja, u pieršuju čarhu, palityčnaja vola biełaruskaha kiraŭnictva, jakoj siońnia niama. Pa-druhoje, pavinny być zroblenyja peŭnyja źmieny ŭ zakanadaŭstvie, čaho siońnia taksama niama».

U svaju čarhu Kalakin rastłumačyŭ: hetaj zajavaj palityčnyja struktury chočuć danieści da hramadstva i ŭładaŭ, što «ŭ poŭnaj stupieni vybaraŭ u Biełarusi niama». Adnak vybary «patrebnyja biełaruskamu narodu jak mahčymaść upłyvać na ŭładu, rabić svajo žyćcio lepš, adchilać ad ułady tych, chto nie vykonvaje svaje abaviazki», dadaŭ palityk. 

«Vybary patrebnyja i nam, bo my — mirnyja ludzi. My ličym, što vybary ź`iaŭlajucca hałoŭnym i najvažniejšym miechanizmam źmieny sacyjalna-ekanamičnaha kursu ŭ krainie. Heta ŭsio možna zrabić, hetaje pytańnie možna vyrašyć mienavita biełaruskim uładam, dla hetaha treba nie tak užo šmat», — zajaviŭ Kalakin.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0