U Iranie vybuchnuli masavyja pratesty z-za paharšeńnia ekanamičnaj situacyi
U Iranie vybuchnuli najbujniejšyja za apošnija try hady pratesty, asnoŭnuju častku ŭdzielnikaŭ jakich skłali handlary i ŭładalniki kram. Pryčyny — rezkaja devalvacyja nacyjanalnaj valuty (28 śniežnia iranski ryjał asłab da rekordna nizkaha ŭzroŭniu — kala 1,4 miljona za dalar), adstaŭka kiraŭnika Centralnaha banka Machamada Farzina, a taksama rost cen na pradukty charčavańnia i leki na fonie sankcyjnaha cisku i paharšeńnia ekanamičnaj situacyi paśla vajny ź Izrailem, paviedamlaje Associated Press.

Pratesty pačalisia ŭ niadzielu ź nievialikich mitynhaŭ na bujnych rynkach mabilnaj suviazi ŭ centry Tehierana, dzie demanstranty skandavali antyŭradavyja łozunhi. Paźniej akcyi prajšli na vulicy Saadzi, u rajonie Šuš, kala vialikaha Tehieranskaha bazara, a taksama ŭ inšych haradach — Isfachanie, Šyrazie i Miešchiedzie. Miascovyja ŭniviersiteckija studenty taksama dałučalisia da pratestaŭ. U niekatorych rajonach Tehierana palicyja prymianiała ślozatačyvy haz.
Zhodna z aficyjnaj statystykaj, inflacyja ŭ śniežni ŭzrasła na 42,2% u hadavym vyličeńni, ceny na pradukty charčavańnia — na 72%, a na miedycynskija tavary — na 50% u paraŭnańni ź minułym hodam. Bolš za toje, nasielnictva zaniepakoiła infarmacyja pra mahčymaść pavyšeńnia padatkaŭ na iranski Novy hod (21 sakavika). U śniežni ŭpieršyniu za šeść hadoŭ ułady pavialičyli košt na bienzin.
Na fonie masavych vystupleńniaŭ ułady Irana abviaścili pra hatoŭnaść pajści na kampramisy z demanstrantami. Prezident krainy Masud Piezieškijan zajaviŭ, što daručyŭ ministru ŭnutranych spraŭ vysłuchać «zakonnyja patrabavańni» pratestoŭcaŭ. Płanujecca stvareńnie miechanizmu dyjałohu ź lidarami akcyj, kab vyrašać prablemy mirnym šlacham.
Akramia taho, Piezieškijan paabiacaŭ pryniać «fundamientalnyja miery» pa reformie hrašova-kredytnaj i bankaŭskaj sistemy i zachavańni pakupnickaj zdolnaści hramadzian.
Raniej, u 2022—2023 hadach, Iran taksama achoplivali pratesty z-za rostu cen, u tym liku na chleb, a taksama vialikija vystupleńni paśla śmierci 22‑hadovaj Machsy Amini ŭ palicejskim pastarunku.
Kamientary
Užo treci dzień zapar viaduć pratesty studenty.