Spadčynu Radziviłaŭ raściahvajuć na drovy

Sioletniaja zima, mahčyma, apošniaja dla Pałaca Radziviłaŭ u Kleckim rajonie. Pomnik siadzibna‑parkavaj architektury klasycyzmu, jakomu b śviatkavać 215 hadoŭ, raściahvajuć ciapier na drovy. Adnačasova vyniščajecca adna sa starejšych na Mienščynie trochkilametrovaja lipavaja aleja, što zastałasia ad radziviłaŭskich časoŭ.

Majontak Radzivilimonty na Kleččynie byŭ zasnavany ŭ 1790‑ia hady. Kniazi Radziviły z dapamohaj italjanskaha architektara K.Spampani pabudavali novy pałac zamiest spalenaha švedami ŭ 1706 hoda kniaskaha pałaca ŭ Klecku. U 1875 hodzie ŭ siadzibie žyła Maryja z Kaścialanaŭ, kniažna Radziviłaŭ, jakaja zasnavała park Radzivilimonty. U druhoj pałovie XIX stahodździa tut byŭ stvorany bujny pałaca‑parkavy ansambal, jaki ŭklučaŭ: pałac, dva adnapaviarchovyja draŭlanyja flihieli, muravanuju bramu. Pałaca‑parkavy ansambal Radziviłaŭ ŭniesieny ŭ Śpis architekturna‑histaryčnych pomnikaŭ. Achoŭvajecca dziaržavaj.

Byłaja siadziba Radziviłaŭ, što za 10 kilametraŭ ad Klecka, mieła spradviečnuju nazvu Radzivilimonty. Novaja na jaje miescy – Čyrvonaja zorka – musiła być symbalem sacyjalistyčnych pieraŭtvareńniaŭ. Pałac staŭ klubam, flihiel – śvirnam. Stajniu, brovar, adrynu, aboru da humny prystasavali pad kanservavy zavod. U budynku kancylaryi, domie ekanoma i vartoŭni i siońnia žyvuć pensijanery. Ciapier tutejšyja raściahvajuć na drovy astatniuju spadčynu Radziviłaŭ: pieradusim draŭlanyja ścieny słavutaha niekali pałacu kniazioŭ. Havoryć miascovy žychar Ivan Novik.

Novik: «Kryŭdna, što Pałac razburany. Ciapier u miascovych uładaŭ adna zadača – jak by chutčej śpisać hety budynak. Kryŭdna, bo zachavaŭsia park z drevami redkich parodaŭ. Treba adnavić hety budynak. Viadoma, budzie kaštavać niejkija hrošy, ale heta ŭsio akupicca».

Pra mažlivaść adnaŭleńnia pałacu Radziviłaŭ zapytvaju ŭ dyrektara dziaržaŭnaj ustanovy «Nacyjanalny historyka‑kulturny zapaviednik «Niaśviž» Valeryja Stalarčuka.

Stalarčuk: «U Kleckim rajonie ničoha pra heta nia čuŭ».

Źviartajusia ŭ Mienski abłvykankam. Nahadvaju adkaznaj supracoŭnicy ŭpravy kultury Valancinie Makaravaj pra razrabavanyja na drovy pomniki sa śpisu tych, što nibyta achoŭvajucca dziaržavaj.

Makarava: «My viedajem, što isnuje taki abjekt. Pakul niama achvotnikaŭ im zajmacca. Tam vielmi vialiki abjom pracy. Ciapier pieradusim zadača, kab jon nie ŭjaŭlaŭ jakuju‑niebudź pahrozu. Uborka terytoryi, kanservacyja Pałaca – voś i usio».

Jašče adna prablema ŭ Radzivilimontach. U zapaviednaj alei śpiłavanyja 20 dreŭ zapar. Jak vyśviatlajecca, pra niezakonnuju vysiečku nia viedaje navat načalnik rajonnaj inspekcyi achovy pryrody Alaksandar Tupalski.

Tupalski: «Ja prajedu, hlanu. Adrazu jany atrymajuć štraf. Siońnia štrafy vialikija: 290 tysiač rubloŭ plus košt straty».

Uradženiec Kleččyny, deputat Viarchoŭnaha Savietu 12‑ha sklikańnia Leanid Dziejka havoryć, čamu tut razburanyja majontki i falvarki «Tuča», «Strałkava», «Dunajčycy», «Janavičy» i «Radzivilimonty».

Dziejka: «Pamiataju ad samaha dziacinstva ŭsie abjekty, što źjaŭlajucca histaryčnaj spadčynaj, u tym liku radziviłaŭskaj, u Kleckim rajonie. Toje, što zbudavanaje praščurami, niščycca. Ułada machnuła na ich rukoj. Jana hatovaja ŭkidvać vialikija hrošy, navodzić źniešni hlaniec na harady, dzie pravodziacca «dažynki», dzie ŭsio heta pracuje na idealohiju, jakaja vyznačaje, chto ŭsim hetym kłapocicca, chto heta robić».

Pa vodle Ministerstva kultury, tolki ŭ Mienskaj vobłaści na siońnia majuć patrebu ŭ restaŭracyi bolš jak 110 byłych pałacaŭ, falvarkaŭ i histaryčnych siadzibaŭ.

Były paradny ŭvachod

Lipavaja aleja śpiłavanaja pad korań

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0