Rasieja padaryła precedent
Kanstytucyjny sud Rasiei dazvoliŭ adličvać terminy prezydenctva nie ad pieršaha
Kanstytucyjny sud Rasiei pryniaŭ histaryčnaje dla Łužkova i Šajmijeva rašeńnie: adlik palityčnaha žyćcia kiraŭnikoŭ rasiejskich rehijonaŭ pačynajecca z 1999 h., h.zn. z momantu ŭstupleńnia ŭ siłu zakonu “Ab pryncypach arhanizacyi ŭłady”. Hety zakon praduhledžvaje, što kiraŭniki rehijonaŭ nia mohuć abiracca na svaju pasadu bolš za dva razy zapar.
Usie rasiejskija hubernatary, što ŭstupili na svaju pasadu paśla kastryčnika 1999 h., mohuć ličyć heta pačatkam svajho pieršaha terminu. Raniejšyja abrańni nia ŭličvajucca. Tamu prezydent Baškartastanu Rachimaŭ, naprykład, zmoža prasiedzieć u svaim kreśle da 2012 h. Miarkujučy pa ŭsim, zachavajuć svaje kresły i takija ekscentryčnyja hubernatary, jak kałmyk-miljaner Kirsan Ilumžynaŭ i maskoŭski mer, prazvany zachodnimi žurnalistami “misteram 10% mnie”.
Pryčynaju takoje dabradušnaści Kanstytucyjnaha sudu stała biezalternatyŭnaść, što panuje ŭ rasiejskaj hłybincy. Palityčnaje žyćcio i hramadzianskaja supolnaść u rehijonach raźvityja słaba. Ni Kreml, ni pravaja ci levaja apazycyi ŭ pieravažnaj bolšaści “huberniaŭ” nia zdoleli za apošnija hady prapanavać choć jakuju roŭnuju zamienu ludziam, što vaładarać u svaich rehijonach, časam užo dźvie piacihodki.
Rašeńnie rasiejskaha sudu moža być vykarystanaje jak precedent biełaruskimi ŭładami. Dazvoł Alaksandru Łukašenku balatavacca na čarhovy termin možna atrymać nie na ryzykoŭnym z-za apatyi vybarcaŭ referendumie, a ŭ cichaj ustanovie na vulicy Marksa, jakoju kiruje Ryhor Vasilevič. Naprykład, na zapyt Centravybarkamu. Apazycyi tady daviałosia b abo znoŭ nie pryznać vybaraŭ zakonnymi, abo ściać zuby.
kamentar
Michaił Pastuchoŭ, sudździa Kanstytucyjnaha sudu (1994—1996):
Kanstytucyjny sud Biełarusi nia maje prava pryniać rašeńnie, analahičnaje tamu, jakoje pryniaŭ Kanstytucyjny sud Rasiei. U dadzienym vypadku jon nia maje prava tłumačyć Kanstytucyju. Tolki asobnyja sudździ abo staršynia sudu mohuć vykazać svaje mierkavańni. A dla mierkavańniaŭ hałoŭnaje — žadańnie. Jurysty ž Administracyi prezydenta mohuć padnieści jak zakonnyja choć i dziesiać varyjantaŭ. Možna, naprykład, pravieści referendum. Abo pryniać kanstytucyjny akt sajuznaj dziaržavy i skazać, što ŭ nas novaja dziaržava.
Ja liču, što termin moža adličvacca tolki ad 1994 h., kali i była pryniataja Kanstytucyja z adpaviednaj normaj. U 1996-m u jaje byli prosta ŭniesienyja źmianieńni, pryčym z parušeńniami zakanadaŭstva.
Kamientary