Polski publicyst Leapold Unhier na staronkach «Gazety Wyborczej» prapanavaŭ kancepcyju finlandyzacyi Biełarusi. Na ŭzor Finlandyi, jakaja naležała zachodniamu śvietu, ale mieła vielmi blizkija stasunki z SSSR, miełasia b być uładkavanaj i Biełaruś – jak neŭtralnaja kraina miž Rasiejaj i Eŭraźviazam.
Polski publicyst Leapold Unhier na staronkach «Gazety Wyborczej» prapanavaŭ kancepcyju finlandyzacyi Biełarusi. Na ŭzor Finlandyi, jakaja naležała zachodniamu śvietu, ale mieła vielmi blizkija stasunki z SSSR, miełasia b być uładkavanaj i Biełaruś – jak neŭtralnaja kraina miž Rasiejaj i Eŭraźviazam.
Pra hetuju kancepcyju karespandent «NN» raspytaŭ u jaje aŭtara padčas mienskaj kanferencyi, pryśviečanaj 100-hodździu Ježy Hiedrojca: Ł.Unhier byŭ paplečnikam lehiendarnaha redaktara paryskaha štomiesiačnika «Kultura».
«NN»: Što aznačaje termin «finlandyzacyja»?
Leapold Unhier: Finlandyzacyju pa-svojmu razumieli palaki, vuhorcy, čechi. Heta byŭ pryhožy termin, jaki, adnak, vielmi dapamahaŭ tady žyć. Z hledzišča Polščy nielha było čakać pieramohi nad kamunizmam u 50-ch ci ŭ 60-ch hadoch. Ale Finlandyja padavałasia rajem na Ziamli. I tak i było!
Padobnaj da taho padavałasia Chelsynskaja damova. Ź pieršaha pohladu, jana ŭjaŭlałasia vielmi kiepskim dakumentam, bo abviaščała nieparušnaść miežaŭ, ustalavanych paśla vajny. Ale potym była treciaja častka hetaj damovy, dzie havaryłasia ab pravach čałavieka. I dakument byŭ adrazu pryniaty, jon adyhraŭ vialikuju rolu.
«NN»: A što značyŭ by lozunh finlandyzacyi dla ciapierašniaj Biełarusi?
ŁU: Prahres u zamiežnaj palitycy, ruch da demakratyi i pilnavańnie ŭłasnych stratehičnych intaresaŭ.
«NN»: A što mieŭsia b rabić u hetym kirunku Eŭraźviaz?
ŁU: Dapamahać! Lozunh dalejšaj baraćby za demakratyju – heta pastajanny lozunh, jon dapamahaje žyć.
Adnoj z prapanovaŭ «Kultury» było toje, kab ludzi ačolvali raznastajnyja inicyjatyvy. Tak vyjšła, što było nia vielmi mnoha ludziej, jakija mieli advahu na heta. «Kultura» rychtavała prahramu, jakoj maje być Polšča. Mahli być roznyja varyjacyi, ale była ahulnaja kampazycyja!
Hutaryŭ AŠ
Ciapier čytajuć
U jakoj raźviedki była najlepšaja infarmacyja ź Biełarusi ŭ lutym 2022 i chto paviedamiŭ Budanavu, što asnoŭny ŭdar rasijan budzie na Hastomiel. Źjaviłasia vialikaja publikacyja
Kamientary