Barys Tumar. Kraina-spekulant

 Kraina-spekulant

U Miensku adbyłasia Mižnarodnaja vystava ŭzbrajeńniaŭ i vajskovaj techniki Milex-2001.

Na vystavu kuplać i pradavać vajskovuju techniku pryjechali pradstaŭničyja delehacyi Rasiei, Libii, Arabskich Emirataŭ, Paŭnočnaj Karei, Iranu, Syryi. U mienskim vystaŭnym kompleksie možna było znajści praktyčna ŭsio, što vyrablajecca vajskovaha ŭ Biełarusi. A taksama paznajomicca ź firmovymi biełaruskimi prapanovami, jakija datyčać nia stolki vytvorčaści novych uzbrajeńniaŭ, kolki madernizacyi starych. Vystava maje stać rehularnaj i paralelnaj ź inšym prestyžnym pakazam — IDEX u Abu-Dabi.

Siarod uzoraŭ madernizavanaj pradukcyi — novy pryceł “Rubiež” kampanii “Pielenh”, jaki maje vykarystoŭvacca pry madernizacyi BMP-2 (što vyrablajucca ŭ Rasiei, u Kurhanie) i tankaŭ (taksama rasiejskaj vytvorčaści), inšaja optyka BiełOMA (hetaksama prystasavanaja pad rasiejskija ŭzbrajeńni), novyja ŭzory pilatažnych pryboraŭ barysaŭskaha zavodu “Ekran” i pradukcyi zavodu kołavych ciahačoŭ ź Miensku (i pieršy, i druhi pracujuć u składzie rasiejska-biełaruskich finansava-pramysłovych hrupaŭ “Aerakaśmičnaje abstalavańnie” i “Abarončyja systemy”). Siarod zusim novych raspracovak — tank-raźviedčyk “Stałkier-2T” pry vytvorčaści jakoha vykarystoŭvajucca technalohii kštałtu tych, što dla amerykanskaha samalota “Stełz” (tank vyrablaje pryvatnaje pradpryjemstva “Minator-servis”), a taksama pierasoŭnyja punkty kiravańnia vojskami aŭtarstva abjadnańnia “Ahat”. Uziali ŭdzieł u vystavie i abjadnańnie “Intehrał”, “Amkador” i MAZ.

Biełaruski vajskova-pramysłovy kompleks, asłableny kracham savieckaj imperyi i kolišnich rynkaŭ zbytu, ačuniaŭ. Pradpryjemstvy znajšli inšych spažyŭcoŭ, mienš patrabavalnych, abo inšyja sposaby zbytu, časta ŭ abchod mižnarodnych normaŭ ci na rynkach krainaŭ, adrynutych mižnarodnaj supolnaściu, a taksama karumpavanych klijentaŭ. Apošniaje vyjaviłasia na prykładzie peruanskaha i ŭhandyjskaha skandałaŭ. Pryčym vidavočna, što hetyja aperacyi nie byli adzinymi. Nie adzin fuchimory siarod karumpavanych dyktataraŭ treciaha śvietu.

Intaresy biełaruskich pradpryjemstvaŭ ciesna splalisia z rasiejskimi. Havorka idzie nia tolki pra vytvorcaŭ, što adnavili staryja i stvaryli novyja technalahičnyja łancužki. Najpierš — pra handlaroŭ-pasiarednikaŭ.

Ujavim sabie, što Rasieja nia moža pradać tanki Maroka, bo ryzykuje stracić važny dla siabie alžyrski rynak (alžyrcy faktyčna vajujuć z marakancami ŭ Zachodniaj Sachary). Tady tyja samyja tanki, madernizavanyja ŭ Barysavie, pradajucca ŭ Afryku praź biełaruskuju paŭdziaržaŭnuju (a faktyčna, pryvatna-łukašenkaŭska-šejmanaŭskuju) firmu. Režym sakretnaści, što panuje ŭ Biełarusi, dapamahaje da apošniaha zachavać heta ŭ tajamnicy nia tolki dla Alžyru, ale j dla kankurujučych rasiejskich kantoraŭ i tych rasiejskich specsłužbaŭ, jakija hetymi kampanijami-kankurentami apiakujucca (čytaj: finansujucca).

Łukašenka ŭsie siem hadoŭ byŭ vyraźnikam intaresaŭ (faktyčna — staŭlenikam) nia stolki navat vajskova-pramysłovaha kompleksu, pradstaŭlenaha na apošniaj vystavie, choć i jaho taksama, kolki hetych mižnarodnych spekulantaŭ. Jany zrabili ź Biełarusi dziaržavu-pasiarednika i dziaržavu-izhoja. Łukašenka ŭsie hady svajho kiravańnia staranna hulaŭ na karyść hetaha VPK, padładžvaŭ pad jahonyja patreby palityku “intehracyi z Rasiejaj” i pad jaho vybiraŭ dla krainy zamiežnych partneraŭ Biełarusi. Padtrymka “vytvorcaŭ śmierci” i spekulantaŭ joju — zaruka samaŭpeŭnienaści “partyi ŭłady” pierad vybarami. Drama Biełarusi ŭ tym, što hetych ludziej zvyčajna nie spyniaje ništo — na kryvi pabudavany sam ichny biznes. Vyklik času dla biełarusaŭ — razarvać hetyja łancužki, što namiortva pryviazvajuć nas da Rasiei.

Barys Tumar