Свет22

Калі вайна ў Іране найбліжэйшым часам не скончыцца, свет можа ўступіць у наймацнейшы энергакрызіс з 1970‑х гадоў

Сусветная эканоміка можа сутыкнуцца з вельмі сур’ёзным энергетычным крызісам, падобным да таго, які адбываўся ў 1970‑я гады. Прычынай стала вайна на Блізкім Усходзе і перакрыццё Армузскага праліва — аднаго з галоўных шляхоў для экспарту нафты. Калі сітуацыя хутка не нармалізуецца, свет можа страціць каля 10% усёй здабычы нафты, піша The Wall Street Journal.

Армузскі праліў і краіны Персідскага заліва. Карта: Bedirhan Demirel/Anadolu via Getty Images

Паводле ацэнак аналітыкаў, калі транспартаванне нафты не адновіцца найбліжэйшыя дні, здабыча на Блізкім Усходзе можа зменшыцца больш чым на 4 мільёны бараляў на суткі. Калі ж крызіс працягнецца да канца месяца, падзенне можа дасягнуць 9 мільёнаў бараляў на дзень, што амаль роўна дзясятай частцы сусветнага спажывання. Эксперты адзначаюць, што за ўсю гісторыю Армузскі праліў ніколі цалкам не закрываўся, таму цяперашняя сітуацыя выглядае беспрэцэдэнтнай.

Першым скараціў здабычу Ірак, бо ў яго не хапае сховішчаў для нафты. Пасля гэтага падобныя крокі зрабілі Кувейт, Аб’яднаныя Арабскія Эміраты і Саудаўская Аравія. У выніку значная частка нафты, якая звычайна пастаўляецца на сусветны рынак, цяпер не даходзіць да пакупнікоў.

Спачатку нафтавы рынак адрэагаваў на гэта адносна спакойна: кошт нафты трымаўся каля 80—85 даляраў за бараль, бо чакалася хуткае завяршэнне канфлікту. Але калі стала зразумела, што блакаванне праліва можа працягнуцца, цэны рэзка выраслі — амаль да 120 даляраў за барэль, пасля чаго крыху знізіліся да каля 100 даляраў.

Найбольш уразлівымі могуць стаць краіны Азіі і Еўропы, якія моцна залежаць ад імпарту нафты з Блізкага Усходу. Напрыклад, азіяцкія дзяржавы атрымліваюць адтуль каля 60% імпартнай нафты, а Японія — прыкладна 95%. Замяніць гэтыя пастаўкі вельмі складана, бо транспартаванне нафты з іншых рэгіёнаў займае значна больш часу, а нафтаперапрацоўчыя заводы часта прыстасаваныя да пэўных гатункаў сыравіны.

Некаторыя краіны спрабуюць абыходзіць праліў. Саудаўская Аравія і ААЭ маюць нафтаправоды, якія выводзяць частку экспарту да іншых мораў, але іх магутнасці недастаткова, каб цалкам кампенсаваць страты.

Эксперты лічаць, што нават невялікія атакі на танкеры могуць доўга стрымліваць суднаходства ў гэтым рэгіёне. Калі крызіс зацягнецца на некалькі тыдняў, ён можа істотна паўплываць на ўсю сусветную эканоміку і выклікаць рост інфляцыі і запаволенне эканамічнага росту.

Каментары2

  • Што зноў
    09.03.2026
    Лапідарна
  • Тесла
    09.03.2026
    Интересно что там с курсом их акций. И покупал кто-то большой пакет перед 1.03

Цяпер чытаюць

У турме памёр былы супрацоўнік КДБ Мікалай Варапай, асуджаны за шпіянаж на карысць Украіны3

У турме памёр былы супрацоўнік КДБ Мікалай Варапай, асуджаны за шпіянаж на карысць Украіны

Усе навіны →
Усе навіны

Студэнцкія пратэсты ў Індыі сталі праблемай для прэм'ера Модзі. Адкуль узяўся рух «тараканаў»?1

У мінскім метро з пачатку года зафіксавана 100 інцыдэнтаў з пасажырамі

Грошы на развітанне і пахаванне Святланы Курс сабраныя

Японкі скардзяцца на валасатыя ногі мужчын у офісах. Гэта называюць «харасментам валасатымі галёнкамі»24

Арнэла Муці падаецца на атрыманне грамадзянства Расіі6

Каб пераадолець створаны ўладамі кадравы голад, у правінцыю перавялі служыць ксяндза з Мінска2

У султана Брунея каля 7000 аўтамабіляў за 5 мільярдаў даляраў пыляцца ў сховішчах15

Мінскае «Дынама» перамагло «Нефтчы» ў кваліфікацыі Лігі канферэнцый, хоць прайгравала 0:2

Беларусы паехалі нараджаць у Аргенціну, каб дзіця не засталося без пашпарта. А потым вырашылі там застацца14

больш чытаных навін
больш лайканых навін

У турме памёр былы супрацоўнік КДБ Мікалай Варапай, асуджаны за шпіянаж на карысць Украіны3

У турме памёр былы супрацоўнік КДБ Мікалай Варапай, асуджаны за шпіянаж на карысць Украіны

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць