Minčanka Darja Alpiern-Katkoŭskaja padzialiłasia z karespandentam «Salidarnasci» svaimi ŭražańniami ad rodaŭ u Litvie i paraŭnała ŭmovy ŭ radzilniach Minska i Vilniusa.
Svajho druhoha syna Davida Darja vyrašyła naradžać u Vilni.
Vyvučajučy varyjanty, Daša daviedałasia ab troch klinikach.
— Bałta-amierykanskaja — heta sanatoryj u lesie za 4000 jeŭra. Haradskaja klinika na Antakalnio. Adkrytyja paśla ramontu Santaryški, dzie pałaty padobnyja na numar u hateli i košt u paŭtara raza vyšejšy. Ale jak vyśvietliłasia, kali składanyja rody, to viazuć u haradskuju kliniku, tamu my i abrali jaje — biudžetny i biaśpiečny varyjant.
— My dumali, što ŭ nas buduć naturalnyja rody. Płanavała partniorskija — z mužam i doŭłaj, — raspaviadaje Darja.
U Minsku rody z dvuma partniorami nie praktykujucca.
— Na 30-m tydni my z mužam pryjechali ŭ Vilniu, nam pakazali radzilniu ŭ klinicy na Antakalnio, praviali ŭ pieradrodavyja, pakazali pałaty. My pabyvali ŭsiudy, akramia apieracyjnaj. Dla naturalnych rodaŭ tut šmat varyjantaŭ. Žančyna moža naradžać u luboj zručnaj pazicyi — u vadzie, stojačy, siedziačy, ležačy. U Miensku heta nierealna.
Darji i Siarhieju prapanavali pryjechać za tydzień da mierkavanaj daty rodaŭ.
— My pryjechali na 39-m tydni, źniali kvateru na toj ža vulicy, dzie naradziŭsia moj muž. Syn naradziŭsia na 41-m tydni. Za hety čas ja niekalki razoŭ pabyvała na pryjomie ŭ doktara. Jon mianie ahladaŭ, rabiŭ UHD, hutaryŭ sa mnoj, ale što mianie ździviła: hrošaj za heta nie brali. Damovu da rodaŭ my nie zaklučali. Košt vystavili ŭžo paśla naradžeńnia dziciaci.
David źjaviŭsia na śviet nie naturalnym šlacham, jak płanavałasia. Darji zrabili apieracyju kiesarava siačeńnia pa miedycynskich pakazańniach.
— Doktar uhavaryŭ mianie na apieracyju. Što važna: mianie nie pałochali. My razmaŭlali ź lekaram na roŭnych. Ja dzialiłasia svaimi aściarohami — jon mnie raskazvaŭ pra mahčymyja nastupstvy i daŭ mnie prava padumać i vyrašyć. Na mianie nie cisnuli.
Apieracyju pravodzili nie pad ahulnym narkozam, a sa śpinalnaj aniestezijaj.
— 10 hadoŭ tamu mnie rabili śpinalnuju aniesteziju ŭ druhim minskim radzilnym domie, dzie naradziŭsia moj starejšy syn Aleś, — uspaminaje Daša. — I mnie jość z čym paraŭnoŭvać. U adroźnieńnie ad mienskaj radzilni, u klinicy Vilniusa miedyki pramaŭlali kožnaje dziejańnie: ciapier my vam ukolem takija voś leki, prytym mohuć być pabočnyja efiekty (pieraličvajucca), zaraz my ŭviadziom aniesteziju, vy adčujecie toje i toje. U Biełarusi mnie nie chapaje takoha dyjałohu z daktarami.
Jašče adno adroźnieńnie ad kiesarava ŭ Minsku: antybijotyk Dašy ŭviali da apieracyi, a nie paśla.
— U minskim radzilnym domie mnie pakazali dzicia na adlehłaści troch mietraŭ, skazali: «U vas chłopčyk». Paśla hetaha syna zabrali, i my nie bačylisia paŭtara sutak. U vilenskaj klinicy mnie pakazali dzicia tvarykam, zabrali małoha ŭsiaho na niekalki chvilin dla taho, kab ŭzvažyć i vymierać rost, a potym adrazu prykłali da hrudziej. Paŭtary hadziny, pakul ja adychodziła paśla narkozu, niemaŭla praviało sa svaim tatam u dziciačym adździaleńni. Zatym nas pieraviali ŭ pałatu, dzie my žyli troje sutak.
Paśla apieracyi Darji nielha było ŭstavać sutki. Z małym zavichaŭsia tata. U klinicy Vilniusa bolšaść žančyn paśla rodaŭ žyvie ŭ pałatach z mužam.
— Pry žadańni my mahli addać syna na dziciačy post, ale spraŭlalisia sami. Miedpiersanał nie chadziŭ da nas pa hadzinach, jak heta pryniata ŭ biełaruskich radzilniach. Vyklikać miedsiastru abo lekara možna, nacisnuŭšy na knopku na ścianie.
U mianie spytali, ci patrebna mnie dapamoha z hrudnym karmleńniem. Ja skazała, što nie.
U pieršyja sutki, pakul ja nie ŭstavała, kožnyja 2—3 hadziny prychodziła miedsiastra, jakaja mianie myła śpiecyjalnaj pienkaj.
Darečy, za ŭvieś čas, praviedzieny ŭ klinicy, tolki adna maładaja miedsiastra nie viedała ruskaj movy, my ź joj razmaŭlali na anhlijskaj. Usie havaryli z nami na ruskaj.
Jašče adno adroźnieńnie ad mienskaj radzilni: novanarodžany spaŭ u łožku z mamaj.
— Mnie nichto nie kazaŭ: «Mama, vymicie dziciaci z łožka». U mianie spytali: «Vy ŭpeŭnienyja, što nie zadavicie jaho? Vy spali raniej ź dziciem?» Ja skazała, što tak. Bolš pytańniaŭ nie zadavali.
Daša pryniała rašeńnie dakormlivać syna, tamu što małako pryjšło na šostyja sutki.
— Prasterylizavanyja butelečki, soski, sumiesi — u volnym dostupie.
Mieniu dla mam, na dumku Dašy, nie vielmi adroźnivałasia ad racyjonu mienskaj radzilni.
— Ježu prynosiŭ u pałatu muž (darečy, karmili tolki mianie). Siarhiej skazaŭ, što mieniu było niekalki, ale tak jak ja była paśla kiesarava, mnie davali pieraciorty supčyk, piure i katletu. U klinicy jość asobny pakoj ź mikrachvaloŭki i imbryčkam.
Tut niama praviłaŭ, jak apranać novanarodžanaha. Chočaš — davaj svajo adzieńnie. Chočaš — karystajsia raddomaŭskimi paŭzunami-koftačkami. Pa słovach Dašy, rečy ŭ dobrym stanie.
Na druhi dzień paśla rodaŭ u pałatu prynieśli vialikuju skrynku z probnikam dla mamy i malaniaci: butelečki, padhuźniki, vilhotnyja survetki, krem dla zahojvańnia treščynak, čaj dla łaktacyi.
— Možna miesiacy dva ničoha, akramia padhuźnikaŭ, nie kuplać. Samym karysnym, na moj pohlad, była karta ŭ kramy «Maksima», jakaja padavała 20% źnižki na ŭsie padhuźniki.
Pa słovach Dašy, na druhija sutki paśla apieracyi jana ŭstała i pajšła.
— Ja adčuvała siabie našmat lepš, čym paśla pieršaha kiesarava. Darečy, abiazbolvalnyja ŭkoły byli ŭ pieršy dzień paśla apieracyi. Potym davali śviečki, pakolki ličycca, što jany lepš pry hrudnym karmleńni.
Na trecija sutki paśla rodaŭ Dašu z synam vypisali.
— Pierad vypiskaj mianie ahledzieŭ doktar, zrabiŭ UHD.
— My prahulalisia z kałyskaj pa Vilni i zajšli vypić kavy i źjeści torcik. Paśla rodaŭ u Minsku heta zdajecca fantastykaj. Tam mianie vypisali na dziaviatyja sutki, i ŭvieś hety čas ja nie bačyła svaju siamju.
Na šostyja sutki paśla rodaŭ Daša pryjšła ŭ kliniku, kab źniać švy.
Rody ŭ klinicy abyšlisia siamji Alpiern-Katkoŭskaj u 1020 jeŭra (za kiesarava i znachodžańnie ŭ balnicy, za pražyvańnie muža i analizy, pryščepki i ahlad dziciaci).
Dakumienty niemaŭlaci na vyjezd ź Litvy siamja zrabiła chutka.
— U balnicy na nastupny dzień vydali daviedku ab naradžeńni. Ź joj treba jechać u ZAHS, dzie dziciaci vydajuć paśviedčańnie ab naradžeńni. Jaho pierakładajuć na ruskuju movu i zaćviardžajuć u nataryusa.
— Adzinaj prablemaj było sfatahrafavać dziciaci tak, kab u jaho byli raspluščanyja vočki i byli bačnyja abodva vuška. Pieršyja dvoje sutak naša dzicia raspluščvała abo adno voka, abo druhoje, — śmiajecca Daša.
Baćki zładzili fotapalavańnie — i pieršy zdymak dla dakumienta byŭ hatovy. U fotacentry za paru jeŭra jaho apracavali.
— U biełaruskim konsulstvie za 20 chvilin vydali daviedku na viartańnie. Jana padobnaja na biełaruski pašpart — tolki biez vokładki. Tam było napisana, što dzicia jedzie ŭ Biełaruś u suviazi z tym, što jano naradziłasia ŭ Litoŭskaj Respublicy. Na miažy pytańniaŭ ni ŭ kaho nie ŭźnikła.
Nie mahu nie spytać u Dašy, čamu biełaruskim radzilniam varta pavučycca ŭ litoŭskich:
— Samaje hałoŭnaje — heta toje, što muž z taboj. Žančyna nie adčuvaje siabie adzinokaj. Dla mužčyny heta taksama vielmi važna — adrazu być sa svaim dziciem. Jon znachodzicca pobač, bačyć, jak žonka pieražyła rody, što ź joj adbyvajecca. Sumiesnaje znachodžańnie ŭ pałacie, dzie žyvuć mama, tata i mały, varta pieraniać našym radzilnym damam.
Ciapier čytajuć
Ministr suviazi: Abmiežavańni mabilnaha internetu zakranuć 1,7 miljona biełarusaŭ17
Kamientary