Dobkin: Šmat havorać, kolki rabotnikaŭ ŠI zrobić niepatrebnymi, ale ž kolki novych spraŭ i prac jon dazvolić stvaryć?
U svaim niadaŭnim dopisie ŭ LinkedIn zasnavalnik EPAM Arkadź Dobkin paraŭnaŭ siońniašni strach pierad štučnym intelektam z technałahičnymi prahnozami pačatku 90‑ch i patłumačyŭ, čamu aŭtamatyzacyja starych zadač — heta tolki viaršynia ajśbierha, a sapraŭdnaja revalucyja adbudziecca tam, dzie źjaviacca zusim novyja katehoryi pracy. Pryvodzim jaho tekst u pierakładzie z anhlijskaj.

U śviecie ŠI hučnyja zajavy vielmi chutka mohuć stać častkaj historyi.
Voś adna ź ich: «Da kanca hetaha dziesiacihodździa ja pradbaču masavaje biespracoŭje ŭ šerahach amierykanskich prahramistaŭ, sistemnych analitykaŭ i inžynieraŭ pa prahramnym zabieśpiačeńni».
Hučyć vielmi sučasna.
Ale nasamreč heta było napisana jašče ŭ 1992 hodzie ŭ knizie «Zaniapad i padzieńnie amierykanskaha prahramista» (Decline and Fall of the American Programmer) Eda Jordana (Ed Yourdon) — adnaho z samych upłyvovych myślaroŭ u śfiery prahramnaha zabieśpiačeńnia svajho času.
Jon byŭ pijanieram strukturnaha analizu i abjektna-aryjentavanaha prajektavańnia, a taksama adnym ź pieršych, kaho ŭklučyli ŭ Zału słavy kampjutarnaj industryi (Computer Hall of Fame).
Łohika jaho razvažańniaŭ vyhladała vielmi pierakanaŭča: hłabalizacyja, rost kadravaha patencyjału ŭ Indyi i inšych krainach, a taksama efiektyŭnyja CASE-instrumienty dla hienieracyi kodu pavinny byli zrabić mahčymym stvareńnie tannych «fabryk softu», jakija b zakryvali bolšaść tahačasnych patreb u prahramnym zabieśpiačeńni.
Mienavita hetaja kniha, darečy, stała adnym z šturškoŭ da zasnavańnia EPAM u 1993 hodzie. Jana była dla nas sihnałam, što hłabalny rynak raspracoŭki prahramnaha zabieśpiačeńnia źmianiajecca i adkryvaje novyja mahčymaści.
Praź niekalki hadoŭ Ed napisaŭ «Uzdym i adradžeńnie amierykanskaha prahramista» (Rise & Resurrection of the American Programmer), dzie pierahledzieŭ svoj prahnoz, jaki nie spraŭdziŭsia.
Biezumoŭna, hłabalizacyja sapraŭdy paŭpłyvała na halinu. Aŭtamatyzacyja i industryjalizacyja — taksama.
Ale prahnoz akazaŭsia pamyłkovy, bo hruntavaŭsia na dapuščeńni, što katehoryi pracy zastanucca raniejšymi i kampanii buduć vykonvać tuju ž pracu, tolki tańniej, chutčej i ź mienšaj kolkaściu ludziej.
Na praktycy ž źmianilisia sami katehoryi pracy. Źjavilisia novyja zadačy, pradkazać jakija było niemahčyma. I źjavilisia jany chutčej, čym aŭtamatyzacyja paśpiavała vyciaśniać staryja zadačy.
Takim čynam, «fabryka softu» nie pachavała prafiesii. Jana pieramiaściła kaštoŭnaść z napisańnia kodu na stvareńnie płatformaŭ, intehracyju sistem, razumieńnie biźnies-kantekstu, razbłytvańnie składanaściej, nazapašanych u starych IT-sistemach, i dasiahnieńnia kankretnych vynikaŭ.
Siońnia my znoŭ čujem padobnyja dumki. Ciapier havorka idzie ŭžo pra «ciomnyja fabryki» (dark factories), dzie ŠI-ahienty buduć stvarać prahramnaje zabieśpiačeńnie pry minimalnym udziele čałavieka. Zhodzien, šmat što z hetaha sapraŭdy spraŭdzicca z časam i peŭnymi namahańniami.
Ale bolšaja častka taho, što my siońnia nazyvajem «AI-first», usio jašče sfakusavana na ŭdaskanaleńni ŭžo isnujučaj pracy: chutčejšym napisańni kodu, madernizacyi sastarełych prykładańniaŭ, mihracyi płatformaŭ, aŭtamatyzacyi padtrymki. I heta taksama vielmi kaštoŭna.
Adnak heta pakul nie novaja katehoryja pracy. Heta pieravažna staryja katehoryi, prosta z kudy bolš daskanałymi instrumientami i abiacańniem vykanać pracu značna tańniej i chutčej.
Mahčyma, sapraŭdnaje pytańnie siońnia palahaje nie ŭ tym, kolki staroj pracy aŭtamatyzuje ŠI ci kolki pracoŭnych miescaŭ jon likviduje. A ŭ tym, kolki novych idej, rašeńniaŭ, płatformaŭ i IT-biznesaŭ budzie stvorana dziakujučy novym katehoryjam pracy, nazvaŭ dla jakich my pakul navat nie prydumali.
Nie dumaju, što my ŭžo viedajem adkaz ci zdolnyja na dakładnyja prahnozy.
Ale maju padazreńnie, što kaštoŭnaść znoŭ pieramieścicca na «apošniuju milu» — pieratvareńnie ahulnych mahčymaściaŭ ŠI ŭ kankretnyja karparatyŭnyja rašeńni: nadziejnyja, biaśpiečnyja, intehravanyja, zrazumiełyja dla acenki i takija, jakimi ludzi sapraŭdy karystajucca.
Hetaja «apošniaja mila» stanie značna šyrejšaj, składaniejšaj i bolš upłyvovaj. A značyć, pierad nami znoŭ adkryvajucca vialikija mahčymaści.
U 2008 hodzie ja viačeraŭ z Edam i padzialiŭsia ź im tym, jak jaho kniha dapamahła dać šturšok EPAM, pakazaŭšy nam mahčymaść tam, dzie inšyja bačyli kaniec.
Jon padpisaŭ mnie moj asobnik knihi. Ja i siońnia jaho zachoŭvaju.
Kamientary
Zaraz u jaho hanarovaja piensija i jon jak nichto inšy maje maralnaje prava vykazvać svaje dumki.
A toje, što tam zaraz, heta ŭžo hałaŭny bol novaj chvali kiraŭnictva. Dy i nazyvać heta zaniapadam rana. Kampanija vielizarnaja, kampietencyi yjelizarnyja, prosta ŭ kožnaj firmy jość stadyi rostu, płato, spadu... I kali novyja kiraŭniki zmohuć pierastroicca, usio ŭ ich budzie dobra.
A Dobkinu - honar i słava.
Ale prosta skažu, što Dobkin abaznačaje tendencyju, što ŭsie halery pieratvarajucca ŭ kansultantaŭ ŠI. Razam z kampanijami, jakija tradycyjna zajmajucca kansałtynham. I adpaviedna buduć kankuryravać adna z druhoj za toje, kab naciahnuć vam ŠI ŭ vašaj karparacyi.
A značyć rola manahieraŭ, što absłuhoŭvajuć infrastrukturu ŭ kampanijach, što adkazvajuć za IT dy analityku dy h.d., budzie ŭzrastać. Radujciesia.