Bolš čym praz 350 hadoŭ paśla śmierci lehiendarnaha francuzskaha muškieciora jaho pareštki, vierahodna, byli znojdzieny pad padłohaj niderłandskaj carkvy.

Jos Vałkie, dyjakan carkvy Śviatych Piatra i Paŭła ŭ Maastrycht, dapamoh adkapać škilet i na 99% upeŭnieny, što jon naležyć Šarlu de Bac de Kastelmoru — blizkamu pamočniku Ludovika XIV, viadomamu jak hraf d'Artańjan, piša Bi-bi-si.
D'Artańjan zahinuŭ padčas abłohi Maastrychta ŭ 1673 hodzie, ale paźniej byŭ uviekaviečany ŭ pryhodnickich ramanach Alaksandr Dziuma jak siabar troch muškiecioraŭ.
Doŭhi čas chadzili čutki, što jaho pachavali mienavita ŭ hetaj carkvie, adnak dahetul dokazaŭ nie było.
Dyjakan Vałkie raspavioŭ BBC, što raniej nichto nie kapaŭ pad padłohaj, ale pakolki niekalki plitak byli paškodžanyja, vyrašyli zazirnuć pad ich. Spačatku jany natrapili na ścianu i ŭziali ščotku, kab kapać dalej.
Na hetym etapie vyklikali archieołaha, jaki i vyjaviŭ škilet pad miescam, dzie 200 hadoŭ tamu stajaŭ ałtar.
«My amal zamaŭčali, kali znajšli pieršuju kość», — skazaŭ jon, dadaŭšy, što jość niekalki prykmiet, jakija pakazvajuć na toje, što škilet naležyć pravaj ruce «Karala-Sonca».
«Jaho pachavali na aśviačonaj ziamli pad miescam, dzie byŭ ałtar; my znajšli kulu, jakaja pakłała kaniec jaho žyćciu, i ŭ mahile była manieta 1660 hoda — jana naležała biskupu, jaki słužyŭ imšu dla «Karala-Sonca».
Archieołah, jaki ŭdzielničaŭ u raskopkach, nastrojeny bolš aściarožna.
«Ja navukoviec, ale maje čakańni vysokija», — skazaŭ Vim Dejkman rehijanalnamu viaščalniku Omroep Limburg, dadaŭšy, što chacieŭ by dačakacca paćvierdžańnia asoby škileta z dapamohaj DNK.

Z pareštkaŭ užo ŭziali ŭzory, jakija ciapier analizujuć u Hiermanii, a častku kostak adpravili ŭ niderłandski horad Devienter, kab vyznačyć uzrost škileta, jaho pachodžańnie i ŭstanavić, ci naležyć jon mužčynu ci žančynie.
«Ja ŭžo 28 hadoŭ daśleduju mahiłu d'Artańjana. Heta moža stać viaršyniaj majoj karjery», — skazaŭ Dejkman.
Ličycca, što d'Artańjan byŭ śmiarotna paranieny ŭ horła kulaj z muškieta padčas sproby Ludovika XIV zachapić Maastrycht. Francuzskaja armija vyrašyła, što, pakolki była siaredzina leta, jaho pachavajuć na miescy, a ich łahier znachodziŭsia niedaloka ad carkvy ŭ rajonie Vołder — na terytoryi sučasnaha paŭdniova-zachodniaha ŭskrajku Maastrychta.
Choć d'Artańjan byŭ stvorany pavodle realnaj histaryčnaj asoby, troje muškiecioraŭ byli vydumanymi piersanažami, jakija, vierahodna, natchnialisia tryma členami elitnaha korpusa, što achoŭvaŭ karala i ŭdzielničaŭ u vajennych dziejańniach.
Ciapier čytajuć
Časam niečakanaja historyja biełaruskich himnaŭ: «My vyjdziem ščylnymi radami», «Pahonia», «Žyvie Biełaruś», «Radzima maja darahaja», «Mahutny Boža» (ź VIDEA)
Kamientary