znakam tym
Volha KARATKIEVIČ
«PRA HETYCH»
Biełaruskich demakrataŭ čakaje ciažkaje psychičnaje, maralnaje i intelektualnaje vyprabavańnie — vyprabavańnie dostupam da dziaržanych telebačańnia, radyjo, hazetaŭ. Spraŭdžanaja mara!
Niezaležnyja žurnalisty zmušanyja buduć dapamahčy dobrym ludziam-palitykam prademanstravać ich najlepšyja pamknieńni. Zadača niezaležnych žurnalistaŭ niaprostaja. Im treba dumać, jak nia dać našym apazycyjaneram znoŭ kinucca ŭ histeryčnyja retraspekcyi pra ćviki, kredyty i ŭ «adkrytyja zvaroty da hramadzianina Łukašenki». Na ekspertnuju hrupu pa dostupie apazycyi da dziaržaŭnych ŚMI ŭ składzie Michała Pastuchova, Jurja Taparašava, Alaksandra Patupy i Ŭładzimiera Niściuka ŭskładzienyja taksama vialikija techničnyja abaviazki — damovicca pra efir, pierakanać ułady, namović prystojnych žurnalistaŭ uziać udzieł u kampanii.
Ale hałoŭnaja zadača — strymać ambicyi palitykaŭ. Demakraty ŭ čakańni revanšu. Demakraty taksama ludzi i, moža, navat bolš ludzi, čym palityki. Demakraty zaŭsiody hatovyja nakryčać na durny elektarat, prysaramacić jaho niaviedańniem historyi Baćkaŭščyny, zakidać ciomny lud strašnaj ekanamičnaj statystykaj. Jany taksama harać žadańniem ciaham pradastaŭlenych 3-ch chvilinaŭ źniščyć narodnaha kumira Łukašenku. I tym samym pachavać siabie.
Ja dniami brała ŭdzieł u adnym fantastyčnym mierapryjemstvie. Daśviedčanyja tele- i radyjožurnalisty prykidvali, kaho z našych (našych) palitykaŭ možna puścić u žyvy efir. Niachaj nie kryŭdujuć subjekty apazycyjnaj palityki, ale śpis uraŭnavažanych pradstaŭnikoŭ apazycyi akazaŭsia zakarotki. Dalej my prykidvali, kamu možna dazvolić havaryć 10 chvilinaŭ, a kamu varta dazvolić aperavać tolki adnoj frazaj.
Uzrovień hatovaści demakratyčnych palitykaŭ da tele- i radyjoefiru vielmi jaskrava charaktaryzujecca tym, jakuju nazvu prapanavaŭ dla svajoj pieradačy adzin ź lideraŭ apazycyi — «Hołas apazycyi». Nu, užo tut žurnalisty paviesialilisia. Zhadali i «Kukły», i «Pro eto», i paśla ŭ Zimoŭskaha — «Pro etich».
Sytuacyja biezvychodnaja. Viadoma, što Łukašenka ŭsio adno padmanie. Admaŭlacca ad pieramovaŭ — značyć pierakreślić reštki pavahi da apazycyi z boku mižnarodnych strukturaŭ. Ekspertnuju hrupu ŭ lubym vypadku buduć bić z usich bakoŭ. Na pasiedžańni demakraty nie dali słova siabram ekspertnaj hrupy Jurju Taparašavu i Ŭładzimieru Hłodu. Tady apošni prosta vyjšaŭ sa składu hrupy. Astatnija jašče vierać u mahčymaść damovicca z apazycyjaj, ale navat Michał Pastuchoŭ, jaki nikoli nie dazvalaje sabie publičnych emocyjaŭ, zaŭvažyŭ mnie šmatznačna: «Boža moj, što ž ź imi rabić...»
Što rabić? Pryčasać, napisać scenar, pazyčyć pinžačok, zadać razumnaje pytańnie i svoječasova pieravieści kameru na składzienuju z razumnych tvaraŭ aŭdytoryju.
Druhi kirunak supracy niekatorych žurnalistaŭ i demakratyčnych dziejačaŭ — akcyja 17-ha kastryčnika. Abiacajuć 100-tysiačnuju demanstracyju. ChartAktyŭ rychtuje mierapryjemstva ŭ kaalicyi ź niekatorymi hazetami i partyjami. U takuju maštabnaść vierycca mała. Tradycyjna šmatludnaja akcyja ŭ honar Bitvy pad Oršaj sioleta sabrała kala tysiačy čałaviek. Ćmiany lozunh «Biełaruś, ciabie čakaje novaja Vorša» vyklikaŭ zusim nie patryjatyčnyja pačućci. Nie razvučylisia aktyvisty-demanstranty j hulacca z proźviščami rasiejskich palitykaŭ. Biedny čekist, dla karjery jakoha kožny nastupny vybuch na abšarach našaha stratehičnaha partnera moža stać apošnim, taksama fihuravaŭ u naklapanych transparantach jak «Ras-pucin».
Łukašenka ž čarhovaha razu pieramiašaŭ piečany bob z syrym harocham: «Uzryvy žyłych i hramadzkich abjektaŭ u Maskvie, jakija vyklikali šmatlikija čałaviečyja achviary, nia mohuć pakinuć raŭnadušnymi biełarusaŭ... Na Biełaruś akazvajecca kryminahienny nacisk z paŭdniovych i prybałtyjskich respublik...» U hety kantekst Łukašenka čamuś uviazaŭ planavanuju apazycyjaj masavuju akcyju i zaklikaŭ «nie paddavacca na roznyja zakliki apazycyjaneraŭ i nie parušać hałoŭnaha zdabytku hramadztva — miru i spakoju».
Nia viedaju, jaki epitet padbiare ŭ takim razie Łukašenka da zaprašeńnia aficyjnym litoŭskim bokam dziesiaci deputataŭ Viarchoŭnaha Savietu 13-ha sklikańnia, jakija 14 vieraśnia ŭ Litvie buduć spaznavać mechanizmy ekanamičnaha raźvićcia i zaadno naviedajuć «zakładnika Kanstytucyi» Siamiona Šareckaha.
Dziakuj Bohu, choć z našym śpikieram pad čas tieledebataŭ u žyvym efiry prablemaŭ nia budzie. Pa viadomych pryčynach hučny hołas i hnieŭny tvar Siamiona Hieorhijeviča my, žurnalisty, budziem vykarystoŭvać u zapisie. Dla achvotnych harantujucca kopii dla chatniaha prahladu.
Kamientary