На ферме «Пашкі» Шаркоўшчынскага райаграсэрвісу 6 мая адна з кароў павінна была ацяліцца — тэрмін падышоў. Не было ніякіх трывожных сімптомаў ці падстаў для хвалявання, работнікі не прадбачылі нічога дзіўнага, піша «Сельская газета».
— Звычайная карова. Мы і ўявіць сабе не маглі, што ўнутры яе не цяля, а зубраня расце, — успамінае галоўны заатэхнік Марына Хаданёнак. — У першыя секунды пасля цялення плод падаўся нам надзвычай вялікім. Звычайна цяляты нараджаюцца вагой каля 30 кілаграмаў, гэты ж важыў амаль 50. На жаль, карова не выжыла, выратаваць удалося толькі малога.
Нованароджанага змясцілі ў асобны дамок, акружылі ўвагай, пачалі карміць малозівам, а пазней перавялі на пастэрызаванае малако і камбікорм. Аднак хутка высветлілася, што з гэтым цяляткам (дакладней, з зубранём) усё не так проста.
— Ён буйны, сцены пачаў дзерці. Зусім не такі, як нашы цяляты, — удакладняе заатэхнік. — Да сена цікавасць праявіў пазней, чым звычайна, камбікорм еў неахвотна. Але жывучы, энергічны — характар, як кажуць, відавочны.
Як высветлілася, прырода не абмежавалася адным гібрыдам. На малочна-таварнай ферме нарадзілася і другое зубраня.
— Так, у нас цяпер іх двое, — пацвярджае дырэктар Шаркоўшчынскага райаграсэрвісу Міхаіл Кавалёнак. — Адзін выглядае цалкам як зубраня, у другога крыху іншая камплекцыя: «талія» ад зубра, а колер пры гэтым чорны.
Цяпер адзін жыве на ферме з цялятамі, другі — з маці. На пытанне пра далейшы лёс незвычайных малых дырэктар адказвае з лёгкай усмешкай:
— Хай растуць. Можа, потым заапарку перададзім. Галоўнае, каб здаровыя былі.
Гэтая гісторыя не ўзнікла на пустым месцы. Паводле слоў работнікаў фермы, побач з полем, дзе пасуцца каровы, даўно жыве адзінокі зубр. У мінулым годзе пастухі нават спрабавалі яго адагнаць, хвалюючыся за бяспеку статка, — звер аказаўся мірным.
— Зубр нікога не чапаў: ні людзей, ні быкоў, — пацвярджае Марына Хаданёнак. — Проста выбраў сабе адну карову і хадзіў за ёй цэлы дзень. Проста заляцаўся.
Паводле слоў вяскоўцаў, у звера свая стратэгія: ён не ўступае ў канфлікты, не палохае людзей.
З пункту гледжання навукі падобныя гібрыды вядомыя, асабліва ў раёнах, дзе папуляцыі зуброў фрагментаваныя. Пра гэта расказаў Павел Гештаўт, намеснік генеральнага дырэктара па навуковай рабоце НПЦ НАН Беларусі па біярэсурсах:
— У гісторыі здараліся выпадкі, калі зубры, не знаходзячы сабе пары, прыходзілі да статкаў хатніх кароў. Такое здаралася асабліва ў перыяд гону. Апісаны выпадак рэдкі, але не сенсацыйны.
І ўсё ж за «несенсацыйнасцю» хаваецца важны сігнал. Сёння больш за 70 працэнтаў зуброў у Беларусі сканцэнтраваныя ў некалькіх ачагах. З-за гэтага адзінокія самцы вымушаныя пакідаць звыклыя арэалы і шукаць пару там, дзе знойдуць, нават калі гэта ферма з каровамі.
— Калі б побач быў статак дзікіх зуброў, ён пайшоў бы туды, — кажа вучоны. — Але паколькі арэал разарваны, маем тое, што маем.
З генетычнага пункту гледжання таксама ўсё зразумела. У зубра і каровы аднолькавая колькасць храмасом — 60. Абодва належаць да сямейства быкоў. А значыць, адносна прыроды яны сумяшчальныя. Праўда, сустракаюцца такія гібрыды надзвычай рэдка: замінаюць паводзінныя, тэрытарыяльныя і, вядома, фізіялагічныя адрозненні.
У ЗША, напрыклад, падобныя скрыжаванні паміж бізонам і каровай вядомыя пад назвай «біфала». Аднак у беларускіх рэаліях выпадак нараджэння зубраняці ад каровы — экзотыка нават для дасведчаных спецыялістаў.
Каментары
Першы раз бачу каб ад "проста глядзеў" карова станавілася цяжарнай!)