Maładaja siamja z Žodzina raskazała, jak u čatyry razy skaraciła vydatki na ježu
23‑hadovaja Nadzieja Jakubienka i jaje 24‑hadovy muž Uład žyvuć u Žodzinie. Abodva pracujuć u hramadskim charčavańni: dziaŭčyna — šef-povar u miascovym park-ateli, chłopiec — picar u kramie. Jašče niadaŭna na ježu ŭ ich sychodziła 1200—1400 rubloŭ u miesiac. Adkładać nie atrymlivałasia ni na što. Tak praciahvałasia, pakul Nadzia nie prapanavała ekśpierymient: pierahledzieć traty na charčavańnie i pačać źbirać na ŭłasnaje žyllo. Tochka.by daviedałasia ŭ dziaŭčyny, nakolki ciažka siabie abmiažoŭvać, što možna kupić na 300 rubloŭ i jakija zvyčki dapamahajuć nie vychodzić za ramki biudžetu.
Pachod pa pradukty jak kvest
Sustrakajemsia z Nadziaj u kramie kala doma. Dziaŭčyna ŭpeŭniena łaviruje pamiž stełažami — biez vypadkovych prypynkaŭ kala palic z prysmakami.
U košyku tolki toje, što zahadzia zapisana ŭ telefonie.
Pachod pa pradukty hierainia nazyvaje kvestam: znajści patrebnaje pa samaj «sałodkaj» canie.
Jana viedaje, u jakoj kramie vyhadna kupić jajki, a kudy lepš adpravicca pa mintaja. Kali patrebnaha akcyjnaha tavaru niama, Nadzia spakojna sychodzić z pustymi rukami.
«Raniej ja saromiełasia chadzić pa kramie i ničoha nie kuplać. Zdavałasia, što na mianie kosa hladziać. Ciapier spakojna mahu ničoha nie brać. Heta jak vychad z zony kamfortu», — kaža dziaŭčyna.
Pa novych praviłach maładaja siamja žyvie sa studzienia.
Pryčyna prostaja — stomlenaść ad adčuvańnia, što hrošy «ŭciakajuć skroź palcy».
Ahulny dachod pary — kala 4000 rubloŭ u miesiac.
«Ja vyvučyła ŭsie našy traty. Na ježu sychodziła 1200 rubloŭ, časam i 1400 rubloŭ. I my prosta psichanuli. Pajšli ŭ kramu, kupili praduktaŭ na 60 rubloŭ — i zrazumieli, što nam hetaha chapaje na tydzień. Pamnožyli na čatyry — atrymałasia 240 rubloŭ u miesiac. Vyrašyli pasprabavać», — zhadvaje Nadzia.
Da hetaha para časta kuplała hatovuju ježu ŭ kramie ci što-niebudź smačnaje na viečar, zakazvała dastaŭku, chadziła ŭ kafe.
«My ŭ piatnicu mahli kupić piva, kalmaraŭ, žoŭtaha pałasacika, čypsiki. I za heta addać 50—60 rubloŭ. Pa sutnaści, ježa na adzin viečar. A zaraz na hetyja ž hrošy my charčujemsia tydzień», — kaža Nadzia.
Praŭda, praź miesiac biudžet pavialičyli jašče na 60 rubloŭ — dadali suchafrukty, arechi i zielaninu.
Racyjon na 300 rubloŭ u miesiac
Ekśpierymientam vyrašyli zabić dvuch zajcoŭ: i sekanomić, i zrabić charčavańnie bolš karysnym. Raniej, pavodle słoŭ Nadzi, jeli «śmiećcieva».
Pierad zakupam na miesiac sužency składajuć śpis bazavych praduktaŭ. Asnova — kuryca, zamarožanaja ryba, krupy, makarona, małočnyja pradukty, siezonnaja harodnina, kansiervavany tuniec, subpradukty (favaryty Nadzi — kurynyja sercajki), chleb, čaj.
«My prybrali miasnuju hastranomiju, hatovuju vypiečku, sneki, haziroŭku. Kali hetaha niama doma — niama i spakusy», — tłumačyć surazmoŭca.
Kurycu kuplajuć tolki całkam — tak vyhadniej. I tut para pakazvaje svoj kucharski prafiesijanalizm: adna tuška — minimum piać paŭnavartasnych pryjomaŭ ježy na dvaich. Sup, tušanyja nožki ci kryłcy z bulbaj, siečanyja katlety z hrudki, amlet ź file, łavaš ź miasam.
«Kali hladzieć pa canie za kiłahram, tuška abychodzicca prykładna ŭ 6 rubloŭ, tady jak file — kala 14 rubloŭ. Raźbiraju jaje na častki: nožki, kryły, ściohny… Kostki i skuru — na bulon. Miasa potym idzie ŭ łavaš zamiest kaŭbasy. Adchodaŭ amal niama», — dzielicca kulinarnymi łajfchakami šef-povar.
Hatuje ŭ siamji ŭ asnoŭnym Nadzia. Čaściej — na zaŭtra, kab paśla pracy doma ŭžo čakała ježa i nie ŭźnikała žadańnia zakazać dastaŭku. Na hatavańnie sychodzić ad hadziny da troch. Mieniu na tydzień dziaŭčyna nie składaje — adkryvaje chaładzilnik i impravizuje.
«Ja ŭ asnoŭnym usio tušu. Alej my amal nie vykarystoŭvajem — tolki śmietankovaje masła. Raniej kuplała masła hchi, ale jano ŭsio ž darahoje. Rablu ŭsialakija harniry: zialonuju i zvyčajnuju hrečku varu, bułhur. Ź miasa — kuryca ŭ asnoŭnym. Ale voś ciapier ź vioski pryvieźli kabančyka, jašče biarom tam sała ci «palcam pchanuju» kaŭbasku», — kaža surazmoŭca.
U vioscy žyvuć baćki Nadzi. Jany dapamahajuć praduktami z aharoda. Dziaŭčyna razumieje: biez hetaha biudžet ekśpierymienta pryjšłosia b pavialičyć prykładna na 150—200 rubloŭ.
Doma zaŭsiody jość zapasy — krupy, miasa. Pustym chaładzilnik nie byvaje. Pry hetym Nadzia prytrymlivajecca pryncypu: ježu nielha vykidvać.
«Heta, viadoma, užo prafiesijnaje: ja staranna saču za terminami prydatnaści. Kali baču, što tvaroh chutka sapsujecca, rablu syrniki», — raspaviadaje jana.
Nadzia pryznajecca, što jana lubić sałodkaje: «źjeści kiłahram ziefiru za raz — praściej prostaha». Ale desierty dziaŭčyna ciapier taksama hatuje doma.
Naprykład, tort, pavodle jaje słoŭ, atrymlivajecca prykładna ŭ try razy tańniej, čym u kaviarni.
Praviły ekanomii
Sužency kuplajuć tolki toje, što sapraŭdy jaduć. Nie biaruć tavar prosta tamu, što jon pa akcyi, i nie haniajucca za brendami.
Častku praduktaŭ zakazvajuć praz dastaŭku bujnych sietak. Nadzia rehularna paraŭnoŭvaje ceny z afłajn-kramami i ŭpeŭnivaje: bazavyja pazicyi tam kaštujuć tak sama ci tańniej. Plus ekanomija času i mienš spakusaŭ pakłaści ŭ košyk lišniaje.
Siamja aktyŭna karystajecca kartami łajalnaści i bankaŭskimi bonusami.
Asnoŭnuju zakupku robiać raz na miesiac, a raz na tydzień dadajuć pradukty, jakija chutka psujucca — naprykład, johurt.
«Apošnim razam samaj darahoj pazicyjaj była sumieś piercaŭ — 100 rubloŭ za kiłahram. Heta kali ličyć pa kiłahramach. A kali pa sumie ŭ čeku, to kuryca — 5,5 kh za 35 rubloŭ», — kaža Nadzia.
Pavodle jaje słoŭ, novy režym charčavańnia dajecca joj lohka, a voś mužu — składaniej.
«Jon maryć pra buterbrod z kaŭbasoj, jaki zapje haziroŭkaj. Moža skazać: zaraz vyjdu, pa darozie kuplu šaŭrmu i źjem upotaj. Ale potym śmiajecca: maŭlaŭ, dobra, žart, mnie padabajecca, što ciapier jość hrošy. Raniej jon pastajanna kazaŭ: hrošaj niama, niezrazumieła, kudy jany sychodziać. Zaraz heta jaho matyvuje», — dzielicca surazmoŭca.
Sistema kanviertaŭ
Zaraz na pradukty sychodzić 5—10% siamiejnaha dachodu. Bolš za pałovu para adkładaje. Meta ŭsiaho ekśpierymienta — chutčej zakryć žyllovaje pytańnie. Pakul siamja žyvie ŭ internacie kvaternaha typu ad Nadzinaj pracy.
«My ŭstupili ŭ «Žyllovy bałans». Ciapier kožny miesiac treba płacić stolki, kolki raniej sychodziła na ježu. Ale my chočam addavać bolš, kab nie za dziesiać hadoŭ usio vypłacić, a za piać», — raźličvaje dziaŭčyna.
U dzień zarpłaty hrošy adrazu raźmiarkoŭvajucca. Spačatku abaviazkovyja płaciažy: kredyty, «kamunałka», nakaplalny rachunak na kvateru. Hetyja vydatki para dzielić pamiž saboj, a astatni biudžet u ich asobny.
U Nadzi — sistema kanviertaŭ: «Padarunki», «Zdaroŭje», «Adpačynak», «Paduška biaśpieki», «Adzieńnie».
Jość navat asobnaja katehoryja — na korm dla koški. Na Moli sychodzić 100 rubloŭ u miesiac — na hadavancy, padkreślivaje haspadynia, nie ekanomiać.
«Na padarunki — 10%, paduška biaśpieki — taksama 10%, na zdaroŭje (ja zaraz zuby laču) — jašče 10%. Na adzieńnie — krychu mienš. Ale naohuł ja mahu pierakidać hrošy z adnoj katehoryi ŭ inšuju», — tłumačyć dziaŭčyna.
Paśla takoha raźmierkavańnia nie zastajecca volnych hrošaj.
«Ja jašče na ajfon źbiraju, a muž — na pravy. Ale starajemsia ŭsio roŭna radavać adzin adnaho. Na Novy hod ja padaryła jamu navušniki Marshall, pra jakija jon maryŭ, a jon mnie — skuranuju sumku», — raspaviadaje Nadzia.
Za apošni hod dziaŭčyna kinuła kuryć. Raniej hetaja zvyčka štomiesiac zabirała kala 200 rubloŭ. Nadzia taksama admoviłasia ad ałkaholu i zaniałasia zdaroŭjem. Kaža, źmieny zakranuli nie tolki finansy.
«U hetym ekśpierymiencie mnie bolš za ŭsio padabajecca, što ja kiruju svaim žyćciom. Raniej było adčuvańnie, što prosta płyvu: praca — dom. Ciapier jość meta. Heta vielmi zaradžaje», — kaža hierainia.
TikTok i chejt
Pra svoj ekśpierymient Nadzia raspaviadaje ŭ TikTok. Dziaŭčyna skončyła kursy pa błohierstvie i dystancyjna atrymlivaje vyšejšuju adukacyju pa śpiecyjalnaści «internet-markietołah».
«Pieršyja roliki, jakija ŭ nas «zalacieli», byli pra toje, jak my pajšli stanavicca ŭ dziaržaŭnuju čarhu na žyllo. My tam byli 6800‑ia jakija-niebudź. Zrazumieli, što tak my naŭrad ci štości atrymajem, treba šukać inšy sposab», — raspaviadaje surazmoŭca.
Reakcyja padpisčykaŭ roznaja: ad padtrymki da skiepsisu. Adny nie vierać, što para charčujecca na 300 rubloŭ, inšyja nazyvajuć dziaŭčynu «nachabnaj» za toje, što biare pradukty ŭ baćkoŭ.
«Niekatoryja naohuł pišuć: vy navošta heta pakazvajecie, zaraz usim nam urežuć zarpłaty», — kaža Nadzia.
Parady «zarablać bolš» jaje nie čaplajuć.
«Na dadzieny momant maja zarpłata — maksimum, jaki ja mahu atrymać u Žodzinie. I, jak pakazvaje ekśpierymient, adkładać možna i z hetaj sumy», — ličyć Nadzieja.
Pavodle jaje słoŭ, navat kali dachody vyrastuć, traty na ježu pavialičvać sužency pakul nie płanujuć. Lepš bolš adkładać.
Zaraz Nadzia i Uład upeŭnieny: vytrymajuć stolki, kolki spatrebicca. Hałoŭnaje — jasna, dziela čaho ŭsio heta. Pakul jość meta i padtrymka adno adnaho, taki režym im pad siłu.
Ciapier čytajuć
Łukašenka znajšoŭ niezvyčajnyja słovy dla spačuvańnia Chamieniei: «vierałomnaja ataka»24
Kamientary
Kožny hod ček na adny i tyja ž pradukty ździŭlaje i košyk spažyŭca vielmi źmieńšvajecca.
Adsiul i devalvacyja kožnyja 5-10 hod ŭ łukašyzmu.
Hrošy lepš kupić ŭ valucie.
Za kvateru lepš raniej nie płacić. Inflacyja robić pakupku taniej.
Nie viadoma navohuł što budzie z hetym žyllem pry łukašyzmu i Maskovii jakija tolki i robiać vajnu za vajnoju.
A tak žadaju pary pośpiechaŭ i ščaścia ŭ žyćci. Pieražyć łukašyzm i puciniz z maskovijaj.
Zamiest darahoj kavy biaspłatny cykoryj źbiraju ŭ palach uvosień. Zamiest darahoj harbaty - fiermientavany skrypień - źbiraju ŭ palach u siaredzinie leta. Maładaja ihlica zamiest darahoha avakada. Adzieńnie na siekondzie na vahu. Biaru niekalki lohkich rečaŭ zamiest adnoj ciažkaj. Pryncyp šmatsłojnaści. Niekalki elemientaŭ adzieńnia hrejuć lepš za adnu reč.
Nie pracuju, bo niama sensu marnavać čas na pracu, kali ŭsio biaspłatna. Abo amal biaspłatna.
Zhodny z aŭtaram ese, što ludziej padmanvajuć vialikimi dozami cukru i rablu pasłuchmianymi rabami.