Žodzinskaja haładoŭka aktualizavała adzin daŭni prajekt — stvareńnie nacyjanalnaha ŭniversytetu.
Viadoma, zadača z razradu niemahčymaha — stvaryć takuju škołu ŭ Biełarusi (patrebnaja jana mienavita ŭ Biełarusi, kab zapabiehčy vyvazu našych śvietłych hałovaŭ za miažu). Na hramadzkich pačatkach? na kvaterach? u andehraundzie? Kali niezaležnamu hramadztvu ŭdasca takoje histaryčnaje dasiahnieńnie, chłopcy nie zastanucca biez adukacyi.
KRYNICA ŬŁADY. Ukaz ab zabaronie vykarystańnia słovaŭ “biełaruski” i “nacyjanalny” ŭ nazvach kamercyjnych strukturaŭ maje dapiačy niezaležnym hazetam. Adnak jon udaryć adnačasova
i pa brendach kštałtu “Biełaruski abutak”, “Biełaruskija pieśniary”. Dyj słovy “nacyjanalny” j “biełaruski” buduć užyvacca radziej. Nahadvaje zabaronu ŭžyvańnia słova «Biełaruś»
u carskaj Rasiei i tahačasnyja nazvy kštałtu «Sieviero-Zapadnyj rynok»...
Kali zrabić apytańnie, chto ŭ nas krynica ŭłady, dzieviać ź dziesiaci čałaviek adkaža — prezydent. Miž tym kanstytucyja adnaznačna pastuluje, što krynica ŭłady, h.zn. krynica dziaržaŭnaści — narod Biełarusi. Nie vertykal, nie deputaty — usie hramadzianie razam.
Z čaho vynikaje, što nichto nia maje prava kazać “ułada — heta ja” ci pytacca, “chto vam davaŭ prava iści suprać ułady”. Adpaviedna, i niedziaržaŭnyja, i dziaržaŭnyja instytuty ci vydańni majuć roŭnyja pravy nazyvacca “biełaruskimi”, ci “nacyjanalnymi”, ci jakimi chočuć. Jany ŭ pryncypie majuć roŭnyja pravy. Ich zasnavali hramadzianie, jakija składajuć hety samy “narod”.
ZNOŬ PRA REFERENDUM. Ci možna było budavać demakratyčnuju Niamieččynu, skasavaŭšy vynik usich hitlerskich referendumaŭ, akramia pieršaha? Možna, miarkuje liberał Leanid Złotnikaŭ. Hetak ja vobrazna pieradaŭ sens jahonych vykazvańniaŭ z nahody 10-hodździa Haniebnaha referendumu na kruhłym stale radyjo “Svaboda”. Sp.Złotnikavu adkazvaje naš londanski aŭtar Siaržuk Vinahradaŭ.
Kali vy pryznajacie spraviadlivaść taho referendumu, vy pryznajacie spraviadlivaść usiaho, što zdaryłasia paźniej, što ź jaho lahična vynikała i było niepaźbiežnym “ažyćciaŭleńniem voli”. Referendum 1995-ha — heta kluč da razumieńnia ŭsiaje paźniejšaje historyi Biełarusi. A supraciŭ jamu — heta zarodak usiaho ruchu hramadzianskaha niepadparadkavańnia, jaki razharnuŭsia paśla. (Jak referendum palityzavaŭ absalutna apalityčnych ludziej — memuary Lolika Uškina) Nia moža być faktyčnaje svabody ŭ Biełarusi, pakul praciahvajecca faktyčnaje vyniščeńnie biełaruskaje kultury. Niezvarotnuju źmienu režymu možna budzie kanstatavać tolki paśla admieny vynikaŭ taho pieršaha referendumu. Bo heta jany jość samaj asnovaj hetaha režymu. Pryznajučy hetuju asnovu, nijakich źmienaŭ nie dasiahnuć.
Kamientary