Kaały ledź nie źnikli jašče 60 tysiač hadoŭ tamu. I ludzi tut ni pry čym

Navukoŭcy ź Sidniejskaha ŭniviersiteta i Techaskaha ŭniviersiteta A&M daśledavali hienietyčny materyjał 457 sučasnych kaał. Analiz dazvoliŭ adnavić historyju ich papulacyi na praciahu dziasiatkaŭ tysiač hadoŭ. Vyśvietliłasia, što ŭsie sučasnyja kaały pachodziać ad adnosna nievialikaj hrupy žyvioł, jakaja zdoleła pieražyć pieryjad rezkaha źmianšeńnia kolkaści vidu.

Asablivuju ŭvahu daśledčyki źviarnuli na chutkaść mutacyj — naturalnych hienietyčnych źmien, jakija pastupova nazapašvajucca ŭ arhanizmach. Vyznačyŭšy, ź jakoj chutkaściu takija źmieny adbyvajucca ŭ kaał, vučonyja zmahli bolš dakładna vyznačyć, kali mienavita adbyvalisia krytyčnyja padziei ŭ historyi vidu. Akazałasia, što chutkaść mutacyj u kaał prykładna ŭ dva razy nižejšaja, čym u čałavieka.

Vyniki daśledavańnia pakazali, što kala 100 tysiač hadoŭ tamu papulacyja kaał pačała źmianšacca, a prykładna 60 tysiač hadoŭ tamu dasiahnuła krytyčna nizkaha ŭzroŭniu. Taki stan nazyvajuć «hienietyčnym vuzkim miescam». Heta aznačaje, što vyžyvała vielmi mała asobin, tamu hienietyčnaja raznastajnaść vidu značna źnižałasia. Kali kolkaść žyvioł stanovicca zanadta małoj, uzrastaje ryzyka vymirańnia, bo vid stanovicca mienš ustojlivym da chvarob i źmien navakolnaha asiarodździa.

Raniej častka navukoŭcaŭ ličyła, što asnoŭnaje skaračeńnie kolkaści kaał mahło być źviazana z prychodam pieršych ludziej u Aŭstraliju kala 65 tysiač hadoŭ tamu. Adnak novyja danyja pakazali, što kryzis pačaŭsia značna raniej. Heta aznačaje, što hałoŭnaj pryčynaj byli nie ludzi, a pryrodnyja klimatyčnyja pracesy.

Na praciahu miljonaŭ hadoŭ Aŭstralija istotna źmianiałasia. Kaliści značnaja častka kantynienta była pakrytaja hustymi vilhotnymi lasami. Ale praz pastupovaje pieramiaščeńnie Aŭstralijskaj tektaničnaj plity na poŭnač klimat stanaviŭsia ŭsio bolš suchim. Padčas ledavikovych pieryjadaŭ zasuchi ŭzmacnialisia, a pažary adbyvalisia ŭsio čaściej. U vyniku mnohija ekałahičnyja sistemy byli mocna źmienienyja.

Kala 70 tysiač hadoŭ tamu sfarmavałasia vialikaja zasušlivaja raŭnina Nałarbor, jakaja faktyčna padzialiła areał pražyvańnia kaał na ŭschodniuju i zachodniuju častki. Z-za hetaha papulacyi akazalisia izalavanymi adna ad adnoj. Zachodniaja papulacyja z časam źnikła całkam, a ŭschodniaja, choć i vielmi małalikaja, zdoleła vyžyć.

Kali klimat staŭ bolš spryjalnym i nastupiŭ adnosna ciopły mižledavikovy pieryjad, kolkaść kaał pačała pavialičvacca. Prykładna pamiž 16,5 i 6 tysiačami hadoŭ tamu jany znoŭ raspaŭsiudzilisia pa značnaj častcy ŭschodniaj Aŭstralii i padzialilisia na niekalki hienietyčnych hrup, ad jakich pachodziać sučasnyja papulacyi.

Siońnia kaały znoŭ znachodziacca pad pahrozaj, ale ŭžo pa inšych pryčynach. Na ich upłyvajuć vysiečka lasoŭ, budaŭnictva daroh i haradoŭ, lasnyja pažary, vyklikanyja paciapleńniem klimatu, a taksama roznyja zachvorvańni. U šerahu rehijonaŭ Aŭstralii vid aficyjna pryznany takim, što znachodzicca pad pahrozaj źniknieńnia.

Navukoŭcy ličać, što razumieńnie taho, jak kaały pieražyli staražytny klimatyčny kryzis, dapamoža lepš arhanizavać ich achovu siońnia. Atrymanaja infarmacyja taksama moža być karysnaj dla vyvučeńnia historyi inšych aŭstralijskich žyvioł i vyśviatleńnia taho, jak jany reahavali na źmieny klimatu ŭ dalokim minułym.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0