Były siłavik: Nie bačyŭ čałavieka, jaki b skazaŭ: škaduju, što zvolniŭsia ź milicyi
Kapitan Jahor Jemialjanaŭ zvolniŭsia z Navapołackaha adździeła Departamienta achovy MUS adnym ź pieršych — 11 žniŭnia 2020 hoda. Jon raspavioŭ «Salidarnaści», što z taho času pieražyła jaho siamja.

Zatrymańni, aryšty, pieratrus, adjezd z krainy i ŭsie składanaści emihracyi…
Siońnia, azirnuŭšysia na hety dramatyčny adrezak svajho žyćcia, Jahor zadumvajecca nad adkazam na pytańnie, ci škaduje jon pra što-niebudź. Pryznajecca, što raniej prafiesiju svaju pavažaŭ i ličyŭ hanarovaj.
— Raniej, abaraniajučy honar mundzira, u orhanach uvieś čas vyjaŭlali pravaparušeńni, karali za pieravyšeńnie paŭnamoctvaŭ. Ale, zdajecca, nie ciapier. Situacyja, kali čałaviek razumieje, što jon moža pierajści niejkuju miažu, i jamu ničoha nie budzie, raschałodžvaje. U vyniku atrymlivajem zusim ničym nie vytłumačalnaje zabojstva napiaredadni Novaha hoda, — razvažaje surazmoŭca «Salidarnasci» ab padziejach apošnich tydniaŭ.
Samomu jamu dla pryniaćcia rašeńnia ab zvalnieńni spatrebiłasia dvoje sutak.
— Z 9 na 10 žniŭnia i ŭ nastupnuju noč ja byŭ u reziervie, sam u horadzie nie znachodziŭsia. Ale taja infarmacyja, jakaja da mianie dachodziła, naściarožvała. Nam skazali, voś na płošču pryjechała PDV ź Viciebska, jany sa zbrojaj. Ja byŭ u šoku: vy što, chłopcy, što vy źbirajeciesia tvaryć!? Znajomy patelefanavaŭ, raskazaŭ, što jamu ŭ hałavu adskočyŭ askołak «niečaha» i što ŭ jaho raśsiečanaje bryvo. Potym pakazali videa niejkich vybuchaŭ. I heta ŭ maim horadzie!
A potym i nas pačali adpraŭlać na hetuju płošču i stali vydavać zbroju, jakuju, mahčyma, «daviadziecca prymianiać». Ale suprać kaho prymianiać?
Ja skazaŭ namieśniku svajho padraździaleńnia, što zbroju brać nie budu. Jon spytaŭ: «Ty siabie drenna adčuvaješ?». Ja adkazaŭ, što, vidać, tak.
Jon paprasiŭ pieradać maju amunicyju kalehu i dazvoliŭ zastacca ŭ adździele. U tuju noč nas u źmienie było krychu bolš za dvaccać čałaviek. Akramia mianie, bolš nichto nie admoviŭsia, — uspaminaje Jahor.
Paśla z usiaho adździeła, a heta sto ź lišnim čałaviek, razam ź im zvolniłasia kala dziesiaci.
— Jašče da kanca źmieny 11 žniŭnia ja ŭžo razumieŭ, što bolš nie budu tam pracavać. Źmianiŭsia, pryjechaŭ dadomu, žonka źbirałasia na pracu, i ja joj skazaŭ ab svaim rašeńni. Jana adrazu mianie padtrymała. Ja nie hatovy byŭ parušać zakon. Ale było zrazumieła, što toje, da čaho ŭsio išło, budzie niezakonna. I dla mianie nie isnavała pryčyn, jakija mahli b pierakanać vykonvać takija zahady, — upeŭnieny surazmoŭca «Salidarnasci».
Tyja samyja vypłaty pa kantrakcie, na jakija spasyłalisia mnohija siłaviki, jak na chamut, jaki ich utrymlivaje, Jahor nie paličyŭ pierakanaŭčym arhumientam.
— U mianie taksama byŭ piacihadovy kantrakt, i ja atrymlivaŭ hetuju vypłatu. U maim vypadku heta było prykładna 1800 dołaraŭ. Ich dajuć pry zaklučeńni kantrakta, i kali ty adpracuješ piać hadoŭ, to suma śpisvajecca. Ale kali nie adpracuješ choć adzin dzień — abaviazany viarnuć usie hrošy.
Dla mianie z zarobkam kala 400 dołaraŭ heta sapraŭdy była niemaleńkaja suma. Ale nie žyćcievyznačalnaja. Niama takich hrošaj, za jakija b ja pahadziŭsia pajści na toje, što mnie prapanoŭvali, — pa-raniejšamu pierakanany Jahor.
Na siamiejnaj radzie na karyść abaviazku vyrašana było achviaravać moram.
— My źbirali hrošy na adpačynak. Tam krychu nie chapała, i my hatovyja byli pazyčyć, uziać kredyt — usio, što zaŭhodna. Ale pakul ja siadzieŭ u IČU, kudy mianie zabrali adrazu paśla zvalnieńnia, ludzi sabrali nam sumu, jakoj nie chapała. Tady ja ŭpieršyniu daviedaŭsia, što takoje salidarnaść, — kaža eks-siłavik.
Nichto nie staŭ tłumačyć, čamu jaho adrazu paśla padpisańnia dakumientaŭ ab zvalnieńni adpravili ŭ IČU. Navat sud nie ŭhledzieŭ u dziejańniach Jemialjanava jakoha-niebudź pravaparušeńnia.
— Zvalnieńnie ŭzhadniali ź Viciebskam, i tam zabaranili mianie zvalniać pa damovie bakoŭ, kali nie adpracuju da kanca kantrakta. Na heta ja skazaŭ, što ŭsio roŭna na pracu bolš nie vyjdu i zdaŭ paśviedčańnie.
Raźvitvalisia sa mnoj kalehi, paciskajučy ruku, niekatoryja kazali: «Ty mužyk, zmoh!». A na vulicy mianie sustreli supracoŭniki adździeła ŭłasnaj biaśpieki i prapanavali prajechać ź imi.
Mianie pryvieźli ŭ HUUS i pasadzili ŭ CIP. Tam užo było dastatkova šmat ludziej, usie adnadumcy. Umovy byli narmalnyja, kamiera nie pierapoŭnienaja, nijakaha hvałtu da mianie nie prymianiali. Navapołack — heta nie Minsk, tam usie adzin adnaho viedajuć. Dapuścim, z načalnikam CIPa ja znajomy ŭsie 17 hadoŭ słužby.
Praz dva dni sud uvohule mianie apraŭdaŭ! Vinavacili mianie pa tady jašče mała viadomym artykule 23.34, nibyta ja svajoj fatahrafijaj u sacsietkach, pad jakoj napisaŭ, što zvalniajusia, pravioŭ mitynh ci pikietavańnie.
Sudździa vielmi ździviŭsia takoj farmuloŭcy, navat spytaŭsia ŭ mianie, jak možna pravieści mitynh fatahrafijaj. Ja sapraŭdy skazaŭ, što nie viedaju. I sud sa mnoj pahadziŭsia, apraŭdaŭšy, — apisvaje Jahor situacyju, jakaja siońnia hučyć fantastyčna.
Novuju pracu byłomu siłaviku prapanavali adrazu.

— Jašče padčas słužby ja vučyŭsia ŭ navučalnym centry fitnies-adukacyi ŭ Minsku. Jany i paklikali mianie da siabie. Heta była praca mary, i zarobak byŭ minimum u dva razy bolšy, čym u milicyi. U Minsku ŭ mianie ŭsio było dobra.
Ja nie źbiraŭsia chavać svaju pazicyju i adkryta raskazvaŭ ab tym, što sa mnoj adbyłosia. Paśla adnaho ź intervju mianie zabrali ŭžo na Akreścina. Z 40 sutak ja adbyŭ tam 33. Nichto nie patłumačyŭ, čamu vypuścili daterminova. Dla takich, jak ja, na Akreścina praduhledžanyja «admysłovyja ŭmovy ŭtrymańnia».
Pieršyja 20 sutak ja siadzieŭ u karcary. Nas tam było piać čałaviek. Akramia mianie — usie astatnija bamžy, ałkašy, jakija pieryjadyčna ŭpadali ŭ «biełuju haračku». Ale ciarpieć toje, što ty śpiš na bietonie, što ŭ ciabie ničoha niama, što nie vyklučajecca śviatło, usio ž mahčyma. Ja dastatkova ciahavity čałaviek, vajskoviec, zajmaŭsia sportam. Samaje ciažkaje — heta žyć u niaviedańni ab tym, što z tvajoj siamjoj. Nijakaj suviazi nie było, ni listoŭ, ni pieradač, — uspaminaje Jahor.
Paśla Akreścina jon pieravioz žonku ź dziećmi z Navapołacka ŭ Minsk, znajšli dziciačy sadok i škołu i znoŭ sprabavali ŭładkavać svajo žyćcio.
— Byccam by znoŭ usio naładziłasia: ja pracavaŭ, žonka taksama znajšła pracu. Ale 26 žniŭnia 2021-ha ŭ 6.30 ranicy da nas na zdymnuju kvateru ŭ dźviery staŭ łamicca AMAP i supracoŭniki ŭpraŭleńnia ŭłasnaj biaśpieki. Jany dali mnie padpisać papieru ab tym, što ja padazravany pa č. 2 art. 425 «Naŭmysnaje nasupierak intaresam słužby nievykanańnie słužbovaj asobaj z karyślivaj ci inšaj asabistaj zacikaŭlenaści słužbovych abaviazkaŭ».
Mnie sprabavali davieści, što ja admoviŭsia vykonvać zahad z karyślivych mierkavańniaŭ, tamu što mnie nibyta niechta zapłaciŭ. U nas zrabili pieratrus i ŭručyli pozvu. Na nastupny dzień ja pavinien byŭ źjavicca va ŭpraŭleńnie ŭłasnaj biaśpieki ŭ Viciebsk na dopyt. Ja razumieŭ, što paśla hetaha dopytu na volu nie vyjdu, — kaža Jahor.
U toj ža dzień siamja Jemialjanavych pakinuła krainu.
— Miažu ja pierachodziŭ pieššu praź les, žonka ź dziećmi — praz pahranpierachod. Niejki čas my žyli va Ukrainie, ja navat paśpieŭ tam papracavać u restaranie achoŭnikam. Kijeŭ — vydatny horad, ale ja nie byŭ upeŭnieny ŭ biaśpiecy ŭ hetaj krainie, tamu miesiac tamu my prylacieli ŭ Hiermaniju. Mnie zaŭsiody vielmi padabałasia hetaja kraina. Vialikuju dapamohu ŭ pierajeździe nam akazała abjadnańnie «Razam».
Ciapier my žyviem u internacie, ale hety internat nie ŭ tym razumieńni, jak u Biełarusi. Heta domik na dźvie siamji. U płanach u nas vyvučyć movu i niejak uładkoŭvacca. Nadoŭha pakul nie zahadvajem.
— Usio ž nie škadujecie ab tym, što pryniali tady rašeńnie zvolnicca, paśla jakoha pryjšłosia stolki pieražyć?
— Kali i škaduju, to tolki ab tym, što nie zrabiŭ hetaha raniej. Ja jašče nie bačyŭ nivodnaha čałavieka, jaki b skazaŭ: škaduju, što zvolniŭsia z našaj milicyi.
Ciapier čytajuć
Fiaduta rezka adkazaŭ Kaleśnikavaj: Za što vy zmahalisia ŭ 2020 hodzie, nie cikavić nikoha, akramia miadźviedziaŭ ź bierlinskaha zaaparka, jakija vas atačajuć
Kamientary