Byłaja kazarma polskich pamiežnikaŭ, jakija adnymi ź pieršych sustreli ŭdar Čyrvonaj Armii 17 vieraśnia 1939 hoda, pojdzie na druz dla padsypki daroh.

Los dvuchpaviarchovaha budynka, jaki raźmiaščaŭsia na zachodniaj uskrainie horada pa vulicy Haharyna, 6A byŭ pradvyznačany jašče niekalki hadoŭ tamu. Budynak znachodziŭsia na bałansie Vilejskaj centralnaj rajonnaj balnicy i vykarystoŭvaŭsia jak vučebny korpus miascovym kaledžam. Apošnija hady histaryčny budynak pustavaŭ.
U 2022 hodzie miascovyja ŭłady pasprabavali znajści dla histaryčnaj pabudovy inviestara. Kazarma vystaŭlałasia na prodaž prykładna za 51 tysiaču dalaraŭ z prapanovaj pieraprafilavać jaje pad handal, śfieru pasłuh abo łahistyku. Adnak achvotnych tak i nie znajšłosia.


Urešcie čynoŭniki pajšli samym prostym dla siabie šlacham. Zhodna z rašeńniem Vilejskaha rajonnaha vykanaŭčaha kamiteta ad 23 studzienia 2026 hoda, vučebny korpus pastanavili śpisać i źnieści praz stopracentnuju amartyzacyju.
Druz, jaki zastaniecca ad znosu daručana biazvypłatna pieradać miascovamu ŽKH, fiermierskim haspadarkam i nasielnictvu dla izalacyi abjektaŭ pachavańnia adkidaŭ i padsypańnia daroh.
Tut zastajecca tolki padzivicca znachodlivaści miascovych čynoŭnikaŭ, jakija chacieli za budynak sa stopracentnaj amartyzacyjaj až 51 tysiaču dalaraŭ.


Kaliści budynak zamykaŭ pierśpiektyvu vulicy Doŭhaj, adnoj z centralnych haradskich vulic, pierajmienavaj za palakami ŭ honar vilenskaha biskupa Bandurskaha, jakaja za savieckim časam stała nazyvacca Čyrvonaarmiejskaj.
U aficyjnym rašeńni rajvykankama budynak dakumientalna značycca jak pabudova 1924 hoda. Adnak apublikavanyja krajaznaŭcami ŭnikalnyja archiŭnyja fotazdymki z pracesu ŭźviadzieńnia hetaj kazarmy źmieščany na albomnym arkušy, jaki padpisany 1934 hodam.




Što praŭda, 1924 hod sapraŭdy vyhladaje praŭdapadobna. Na hetych kadrach dobra bačna, što kazarma budavałasia z charakternaj dla rehijona žoŭtaj cehły ŭ «cahlanym styli», choć u polskaj architektury, jak adznačajuć śpiecyjalisty, užo panavali zusim inšyja avanhardnyja płyni.
Pieršapačatkova fasady ŭpryhožvali fihurnyja sandryki nad voknami, a sami akonnyja prajomy mieli vyraznyja łučkovyja abrysy. Praŭda, u takim dekaravanym vyhladzie budynak prastajaŭ niadoŭha. Užo na zdymkach kanca 1930‑ch hadoŭ jon nabyŭ bolš strohi vyhlad: ścieny ščylna patynkavali, cahlany dekor źnik, a vokny stali zvyčajnymi pramavuholnymi.
Apošni rubiež abaroncaŭ miažy
Kazarma budavałasia śpiecyjalna dla patreb Korpusa achovy pamiežža (KOP) — vajskovaha farmavańnia, stvoranaha dla abarony ŭschodnich miežaŭ Druhoj Rečy Paspalitaj. Połk KOP «Vilejka» byŭ sfarmiravany ŭ 1929 hodzie, abjadnaŭšy bataljony «Budsłaŭ», «Krasnaje», paźniej «Ivianiec» i kavaleryjskija eskadrony.

Mienavita pamiežniki z hetych kazarmaŭ adnymi ź pieršych sustreli pačatak Druhoj suśvietnaj vajny na terytoryi Zachodniaj Biełarusi. Ranicaj 17 vieraśnia 1939 hoda na pazicyi pałka abrynułasia hrupoŭka Čyrvonaj Armii pad kamandavańniem kamdyva Čaravičenki, u skład jakoj uvachodzili siły 4‑ha strałkovaha korpusa, 22‑j tankavaj bryhady i atrady NKVD.
Niahledziačy na katastrafičnuju pieravahu praciŭnika ŭ žyvoj sile i braniatechnicy, polskija bataljony zdoleli naviazać bai. Adstupajučy ŭ bok Vilni, jany źniščyli za saboj masty cieraz raku Servač i spalili składy z amunicyjaj, sprabujučy zapavolić prasoŭvańnie savieckich vojskaŭ. Šancaŭ pieramahčy va ŭmovach, kali adnačasova z zachadu nastupali nacysty, u ich nie było.
«Naša Niva» — bastyjon biełaruščyny
PADTRYMAĆ
Kamientary