No Woman No Cry

Apazicyja pakul nie prychodziła da hałavy razhladać kaho-niebudź ź viadomych hramadskich aktyvistak u jakaści kandydatki na prezidenty. Piša Vital Taras.

«Niama žančyny — niama śloz» — nazva filma maładoj kinadakumientalistki z Charvatyi. Na katalickim fiestyvali «Mahnifikat-2010» u Hłybokim hety film byŭ pryznany najlepšym debiutam. Pryśviečana stužka prablemie celibatu i staŭleńniu da jaje junakoŭ, a taksama maładych śviataroŭ. A nazvany jon cytataj ź pieśni No Woman No Cry Boba Marli.

Uzhadaŭ ja hety film, jaki nie maje nijakaha dačynieńnia da palityki, kali daviedaŭsia, što sanitarka sanatoryja «Čonki» Natalla Starykava źniałasia ź sioletnich prezidenckich vybaraŭ. Nie chaču ničoha kazać pra asobu hetaj žančyny (tym bolš, što my ničoha pra jaje, pa sutnaści, i nie viedajem). A taksama razvažać na temu, chto i dziela čaho padkazaŭ sanitarcy, jakaja «ciełam i dušoj» padtrymlivaje dziejnaha kiraŭnika dziaržavy, vyłučyć svaju kandydaturu na vyšejšuju pasadu ŭ dziaržavie. Tut i tak usio zrazumieła.

Fakt, adnak, zastajecca, faktam — chto z kandydataŭ ni pieramoža na vybarach, prezidentam Biełarusi žančyna nie budzie. I, dumajecca, jašče šmat hadoŭ.

Źmicier Pankaviec vykazaŭ dumku, što vialikaja kolkaść samych roznych, u tym liku, «adviazanych» kandydataŭ śviedčyć pra adsutnaść strachu ŭ biełaruskim hramadstvie. Moža, i tak. Ale pamiž palityčnaj, tak by mović, raskavanaściu i jeŭrapiejskaściu palitykaŭ — dystancyja vialikaha pamieru.

Viejmarskaja respublika ŭ Hiermanii ŭ 1919 h. upieršyniu dała niamieckim žančynam prava hałasavać i ŭdzielničać u vybarach. U vyniku ŭ skład pieršaha demakratyčnaha Rejchstaha była abrana 41 žančyna. U pracentnych adnosinach da ŭsich členaŭ parłamienta hetaja ličba zastajecca niepieraŭzyjdzienaj da siońnia. Viadoma, praŭda, čym skončyłasia Viejmarskaja respublika…

Viadoma, što žančyny jość i ŭ składzie pałaty pradstaŭnikoŭ — ich abirajuć pavodle niehałosnaj kvoty. Zrešty, da palityki i demakratyčnych vybaraŭ heta ŭvohule nie maje dačynieńnia.

Nie budziem zhadvać kanclera Anhiełu Mierkiel i kolišniaha premjera Vialikabrytanii Marharet Tetčer. Jość i bolš blizkija da nas prykłady — u Łatvii i Litvie. U historyi postakmunistyčnaj Polščy ŭrad hetaj krainy ŭznačalvała Hanna Suchocka. Premjeram Ukrainy zusim niadaŭna była Julija Cimašenka, jakaja zusim niašmat sastupiła na niadaŭnich prezidenckich vybarach Viktaru Janukoviču.

Była žančyna-premjer u Małdovie. Śpikieram hruzinskaha parłamienta była Nino Burdžanadzie.

Nu, a dalej? Dalej pačynajecca Azija. Praŭda, i tam, u Kyrhyzstanie, my bačym na prezidenckaj pasadzie Rozu Atunbajevu…

Žančyny, viadoma, adyhryvać ahromnistuju rolu i ŭ žyćci biełaruskaha hramadstva, ale — nie palityčnym.

Uražańnie takoje, što dziejačam apazicyi nikoli navat nie prychodziła da hałavy razhladać kaho-niebudź ź viadomych hramadskich aktyvistak ci prosta simpatyčnych i enierhičnych žančyn u jakaści realnaj kandydatki na prezidenty.

Pry ŭsich našych pretenzijach na jeŭrapiejskaść nas kudy bolš cikaviać spadnicy (a niekatorych jašče bolš toje, što pad imi) na biełaruskich baskietbalistkach, čym rola žančyn u palitycy.

Natalli Starykavaj, možna skazać, pašancavała — Centrvybarkam, zhodna z zakonam, vyratavaŭ jaje ad hańby i šmatlikich kpinaŭ z boku našaha brata-žurnalista. Ale, dumaju, realnymi źmieny ŭ Biełarusi stanuć tolki tady, kali siarod pretendentaŭ na ŭładu źjavicca žančyna i kali ŭsie ŭsprymuć heta narmalna.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0