Vydańnie «Ruiny Biełarusi» pryznali adnoj z najpryhažejšych polskich knih
Kniha «Ruiny Biełarusi» prajekta archiva VEHA atrymała hanarovuju adznaku na 66‑m konkursie «Najpryhažejšyja polskija knihi 2025», jaki prajšoŭ u Varšavie padčas Mižnarodnaha knižnaha kirmašu. Heta adzin z najbolš aŭtarytetnych konkursaŭ u rehijonie, dzie aceńvajuć nie tolki źmiest, ale i knihu jak mastacki abjekt — dyzajn, viorstku, pracu z materyjałami i jakaść druku, piša Reform.news.

Vydańnie stała vynikam supolnaj pracy biełaruskich daśledčykaŭ i jeŭrapiejskich dyzajnieraŭ. Nad prajektam pracavali pradstaŭniki archiva VEHA, a za vizualnuju častku adkazvali prafiesijnyja dyzajniery. Kniha była vydadziena dziakujučy supracoŭnictvu z Centram biełaruskaj kultury ŭ Biełastoku i halerejaj sučasnaha mastactva «Arsienał». Da prajekta taksama dałučylisia pierakładčyki i polskija drukarni, što zabiaśpiečyła vysoki ŭzrovień palihrafii.

«Ruiny Biełarusi» — heta vialikaje vydańnie abjomam 256 staronak, jakoje achoplivaje ŭsie rehijony krainy. U im sabranyja archiŭnyja fotazdymki i navukovyja teksty, padrychtavanyja biełaruskimi historykami i daśledčykami. Asablivaść knihi ŭ tym, što jana pakazvaje źniščanyja pomniki architektury — zamki, cerkvy, kaścioły, sinahohi, siadziby i inšyja budynki, mnohija ź jakich užo nie isnujuć.
Materyjały dla knihi byli sabranyja ź dziasiatkaŭ pryvatnych i publičnych archivaŭ. Takim čynam, vydańnie faktyčna zachoŭvaje vizualnuju pamiać pra stračanuju kulturnuju spadčynu Biełarusi.

Kniha zroblena na troch movach — biełaruskaj, polskaj i anhlijskaj, što robić jaje dastupnaj dla šyrokaj mižnarodnaj aŭdytoryi.
Krytyki adznačajuć, što heta nie prosta albom sa starymi fotazdymkami, a hłybokaje daśledavańnie temy razbureńnia i histaryčnaj pamiaci. Asobnaja ŭvaha nadajecca čałaviečamu vymiareńniu — tamu, jak ludzi ŭ roznyja časy ŭzajemadziejničali z ruinami: ad pavahi i cikavaści da abyjakavaści abo navat źniavahi.
Knihu možna nabyć praz vydaŭcoŭ abo ŭ asobnych kniharniach, a taksama na knižnym kirmašy ŭ Varšavie.
Atrymanaja ŭznaharoda adkryvaje dla prajekta novyja mahčymaści. Kniha budzie pradstaŭlać mastactva knihavydańnia na bujnych mižnarodnych kirmašach, u tym liku ŭ niamieckich Frankfurcie i Lajpcyhu, dzie budzie ŭdzielničać u suśvietnym konkursie dyzajnu knih.
Kamientary
Zrazumieŭ čamu:
- Radki nałaziać adzin na druhi. U polskaj naźvie "y" kanfliktuje z "ł", u biełaruskaj "u" lezie ŭ "Bie".
- Pierachod ad šryftu biez nasiečak da manašyrynnaha z nasiečkami. Inšaja płastyka i rytm. Paśla anhielskaj i polskaj nazvaŭ voka ŭsprymaje biełaruskuju jak "Rui ny", "Biełarus i".
I nie treba kazać, što tak nibyta śpiecyjalna zroblena. Kali ŭvohule zamysieł možna pračytać: manumientalnaść, chałodnaja dakumientalnaść, čornaja pusteča jak simvał zhublenaha, to voś hetaja mituślivaść, ciesnata i źmiena rytmaŭ nieviadoma što adlustroŭvaje, stvaraje adčuvańnie nieakuratnaści i pamyłki.
I ŭnutry (staronka 110). S pačatku staroncy "Usačy District" nałazić na "2.15 Strunnie".
U podpisu pad fota "2.15 Strunnie The Uniate Church of the Exaltation of the Holy Cross Struńnie." pieramiešvajucca movy, šryfty, tłustaje i zvyčajnaje napisańnie.
Zvyčajna davoli składana dabicca, kab šmatmoŭnyja teksty (na šyldach, u archiŭnych vydańniach, na pašpartach, banknotach) vyhladali b zbałansavana, bieź pierapadaŭ u ščylnaści i rytmu. Tut ža naadvarot davodziać dysbałans i dyskamfort da maksimumu.
Kali łaska, nie "hulajcie z šryftami".
Zaminaje ŭspryniaćciu hałoŭnaha: archiŭnych fota, jakija nasamreč unikalnyja ŭ vydańni i pavinny być hałoŭnym, adzinym abjektam ŭvahi.