Ci varta dzieciam karystacca ChatGPT? Razvažaje suzasnavalnik EPAM Leanid Łoźnier
Suzasnavalnik EPAM Systems, fizik i vienčurny inviestar Leanid Łoźnier u intervju prajektu «Žienŝiny v diele» raskazaŭ, čamu nie varta vybirać prafiesiju tolki z raźliku na nastup ŠI, navošta dzieciam umieć budavać budan u lesie i čamu ChatGPT moža być niebiaśpiečny dla raźvićcia dziciačaha myśleńnia.
Leanid Łoźnier naradziŭsia ŭ Minsku. Paśla zakančeńnia škoły jon pastupiŭ na fizičny fakultet BDU, pabudavaŭ navukovuju karjeru ŭ Instytucie fiziki NAN Biełarusi, zajmajučysia aŭtamatyzacyjaj fizičnych pracesaŭ. Mužčyna nieadnarazova adznačaŭ, što mienavita navuka była jaho sapraŭdnym paklikańniem.
Adnak paśla raspadu SSSR finansavańnie fizičnaj navuki, jakaja ŭ značnaj stupieni była aryjentavana na vajenna-pramysłovy kompleks, amal spyniłasia. Tamu, kali ŭ 1993 hodzie jaho školny siabar Arkadź Dobkin prapanavaŭ Łoźnieru razam stvaryć kampaniju EPAM Systems, toj pahadziŭsia.
Na pačatkovym etapie mienavita Łoźnier adkazvaŭ za farmiravańnie inžyniernaj kamandy. Pavodle jaho ŭłasnych słoŭ, jon asabista pryniaŭ na pracu pieršych dźvieście supracoŭnikaŭ kampanii. Pieršy ofis EPAM raźmiaščaŭsia ŭ padvale doma, dzie žyŭ Łoźnier u Minsku, a amierykanski ofis Dobkina — u jaho kvatery ŭ Ńju-Džersi.
Za dva dziesiacihodździ kampanija pieratvaryłasia ŭ adnaho z suśvietnych lidaraŭ u halinie raspracoŭki prahramnaha zabieśpiačeńnia, a ŭ 2012 hodzie vyjšła na Ńju-Jorkskuju fondavaj biržu. Jašče padčas padrychtoŭki da IPO Łoźnier pakinuŭ apieracyjnaje kiraŭnictva kampanijaj, zastaŭšysia jaje akcyjanieram i zasiarodziŭšysia na novych prajektach.
Paśla sychodu z EPAM Łoźnier zaniaŭsia vienčurnymi inviestycyjami i adukacyjnymi prajektami. Jon inviestavaŭ u šerah technałahičnych startapaŭ, padtrymlivaŭ inicyjatyvy ŭ śfiery školnaj STEM-adukacyi, dziciačaj robatatechniki i papularyzacyi navuki.
Pry hetym Łoźnier viadomy nie tolki jak pradprymalnik. U pačatku 1990‑ch jon pracavaŭ dydžejem na radyjo «Bi-ej» i pisaŭ teksty pra muzyku dla pieradačy «Moładzi pra muzyčnaje mastactva», jakaja vychodziła na Pieršym kanale Biełaruskaha radyjo. Łoźnier taksama źjaŭlajecca aŭtaram knihi «The Beatles: istorija v pieśniach», pryśviečanaj tvorčaści lehiendarnaha hurta.
U intervju prajektu «Žienŝiny v diele» Leanid Łoźnier raskazaŭ, što ciapier žyvie ŭ Łatvii, zajmajecca vajb-kodzinham i aktyŭna praktykuje johu. Pry hetym jon ličyć, što navat va ŭmovach imklivaha raźvićcia štučnaha intelektu nie varta vybirać prafiesiju vyklučna z raźliku na toje, ci nie zakranie jaje aŭtamatyzacyja. Kali čałaviek užo viedaje, čym choča zajmacca, mienavita hetaj spravie i treba pryśviacić siabie — navat kali jana ličycca ryzykoŭnaj z punktu hledžańnia mahčymaha vyciaśnieńnia štučnym intelektam.
«Ale tady treba addać hetamu dušu, siły, enierhiju i pastaracca za hady vučoby stać majstram hetaj spravy», — dadaje Łoźnier.
Dzieci i ChatGPT
Adkazvajučy na pytańnie, ź jakoha ŭzrostu dziciaci varta karystacca ChatGPT, Leanid Łoźnier pryznaŭsia, što nie maje adnaznačnaha adkazu. Na jaho dumku, siońniašniaja dyskusija vielmi nahadvaje sprečki, jakija niekalki hadoŭ tamu vialisia vakoł taho, kali dziciaci možna davać u ruki płanšet.
Łoźnier ličyć, što pośpiech u budučyni čakaje tych, chto zdoleje sumiaščać tradycyjnyja navyki z novymi technałohijami.
«Zdolnaść pabudavać z halla budan, raspalić vohnišča i pieražyć noč u zimovym lesie, z majho punktu hledžańnia, takaja ž nieadjemna važnaja dla čałavieka, jak i novyja navyki», — adznačaje jon.
Pry hetym Łoźnier upeŭnieny, što złoŭžyvańnie ChatGPT budzie pieraškadžać raźvićciu navykaŭ myśleńnia.
Adnak, pavodle Łoźniera, heta nie aznačaje, što ad takich instrumientaŭ treba admaŭlacca. Jon sam rehularna karystajecca štučnym intelektam — u pryvatnaści, servisam Perplexity, kali choča chutka atrymać patrebnuju infarmacyju. Tamu hałoŭnaje, na jaho dumku, — znajści razumny bałans pamiž samastojnym myśleńniem i vykarystańniem ŠI. Jak mienavita hetaha dasiahnuć, Łoźnier pakul nie viedaje.
«Pytańnie vielmi składanaje. U mianie niama na jaho adkazu. Ale ja absalutna ŭpeŭnieny, što viedać tablicu množańnia i chacia b u asnoŭnym trymać u hałavie tablicu niapravilnych anhlijskich dziejasłovaŭ vielmi karysna», — adznačaje jon.
Raźvivajučy hetuju dumku, Łoźnier spasyłajecca na idei francuzskaha psichołaha Žana Pijaže. U svajoj interpretacyi jaho teoryi jon kaža, što spačatku dzicia «buduje palicy», a ŭžo potym «składaje na ich viedy».
«Biez hetych palic nie budzie kudy składać viedy. I ŭ hetym sensie ChatGPT, kali razumieć jaho ŭ šyrokim značeńni, niebiaśpiečny tym, što hetyja palicy mohuć uvohule nie ŭźniknuć», — ličyć Łoźnier.
Ciapier čytajuć
35‑hadovy dalnabojščyk ź Biełarusi raptoŭna pamior u Kitai. Heta muž samaj tytułavanaj biełaruskaj dziudaistki1
Kamientary