Historyja

Nashaniva.com

11.07.2026 / 16:25

Pry raskopkach kala Safii ŭ Połacku znajšli frahmienty ściany XII stahodździa

Ekśpiedycyja Połackaha dziaržaŭnaha ŭniviersiteta znajšła frahmienty ściany XII stahodździa kala Safijskaha chrama ŭ chodzie raskopak, paviedamiŭ karespandentu vydańnia Times.by staršy vykładčyk kafiedry historyi i turyzmu PDU Alaksiej Koc.

Fota z asabistaha archiva Alaksieja Koca

Raskopki kala chrama, pabudavanaha ŭ XI stahodździ pry kiravańni słavutaha połackaha kniazia Usiasłava Čaradzieja, inicyjavanyja Połackim historyka-kulturnym muziejem-zapaviednikam.

Daśledavańni praciahvajucca ŭžo dva tydni. U raskopkach udzielničajuć studenty miascovaha ŭniviersiteta. Dalej raboty praciahnucca z pryciahnieńniem vałancioraŭ.

«Raskopki patrebnyja dla taho, kab acanić stan Safijskaha sabora, tamu što ŭ najbližejšy čas pačnucca ramontna-restaŭracyjnyja raboty, jakija praciahnucca bližejšyja piać hadoŭ», — raskazaŭ Alaksiej Koc.

Pavodle jaho słoŭ, raskopki iduć na ŭčastku kala siaredniaviečnaha chrama, jaki raniej nie daśledavaŭsia. Materyjały archieołahaŭ, atrymanyja ŭ 70‑ch i 80‑ch hadach minułaha stahodździa, viadomyja, ale jany drenna apracavanyja. U suviazi z hetym muziej-zapaviednik i vyrašyŭ pravieści dadatkovyja pošuki kala ścien Safii.

«Siońnia my znajšli frahmient ściany XII stahodździa. Viadoma, što da samoha chrama, pabudavanaha ŭ siaredzinie XI stahodździa, byli zroblenyja prybudovy paźniej. Vyjaŭlenaja muroŭka ź plinfy na vapniakovym rastvory z cahlanaj kroškaj. U najbližejšy čas my całkam raskryjem hety ŭčastak. Heta reštki prybudovy da pieršapačatkovaha chrama — uschodniaj halerei», — udakładniŭ kiraŭnik raskopak.

Alaksiej Koc dadaŭ, što ŭ chodzie rabot archieołahi ŭžo apuścilisia na hłybiniu 1,7 mietra. Tut zafiksavany kulturny płast XVI—XVII stahodździaŭ, kali kala sabora viałasia niejkaja haspadarčaja dziejnaść.

Taksama padčas raskopak byŭ vyjaŭleny płast razbureńnia Safii ŭ pieršaj pałovie XVIII stahodździa, ślady ramontnych rabot XIX stahodździa.

Značnaja kolkaść znachodak paćviardžaje, što hetaje miesca karystałasia papularnaściu ŭ haradskoha nasielnictva. Tut taksama znajšli maniety XVII—XIX stahodździaŭ, šerah upryhažeńniaŭ, pradmiety chatniaha ŭžytku.

«Dalejšyja raboty dazvolać udakładnić architekturnyja detali sabora», — padsumavaŭ staršy vykładčyk kafiedry historyi i turyzmu PDU.

Čytajcie jašče

Kamientary

Ciapier čytajuć

Češka Linda Noskava vyjhrała Uimbłdanski turnir

Biełaruski dobraachvotnik Žerar zastaniecca pad vartaj va Ukrainie jašče jak minimum miesiac

Mytniki na miažy z Polščaj znajšli hašyš u karobcy pieradač

Biełarusam patłumačyli, čamu nakip u čajniku — heta dobra

Za «ekstremisckija» padpiski pry praviercy na miažy bolš nie sadžajuć na sutki7 7

Nasta Rahatko raskazała pra «tupyja ŭstanoŭki», ad jakich joj pryjšłosia admovicca pry prodažy svajoj knihi3 3

Mane i nie śniłasia. U dendrasadzie kala Naračy možna pabačyć sažałku z harłačykami i bolš za 500 raślin1 1

Sabalenka raskazała, čamu žanich padaryŭ joj taki bujny piarścionak

Amierykancy lubiać havaryć pra zaniapad Jeŭropy. Ale bolšaść jeŭrapiejcaŭ žyvie lepš za ich. Praŭda, jašče nie biełarusy9 9

Italjanskaja piceryja ŭ Kryvoj Biarozie znoŭ zapracavała, ale radujucca hetamu nie ŭsie1 1

Za «ekstremisckija» padpiski pry praviercy na miažy bolš nie sadžajuć na sutki7

Hramadstva7

Za «ekstremisckija» padpiski pry praviercy na miažy bolš nie sadžajuć na sutki

Nasta Rahatko raskazała pra «tupyja ŭstanoŭki», ad jakich joj pryjšłosia admovicca pry prodažy svajoj knihi3 3

Mane i nie śniłasia. U dendrasadzie kala Naračy možna pabačyć sažałku z harłačykami i bolš za 500 raślin1 1

Amierykancy lubiać havaryć pra zaniapad Jeŭropy. Ale bolšaść jeŭrapiejcaŭ žyvie lepš za ich. Praŭda, jašče nie biełarusy9 9

Italjanskaja piceryja ŭ Kryvoj Biarozie znoŭ zapracavała, ale radujucca hetamu nie ŭsie1 1

Dziaŭčyna ŭ Homieli schadziła da stamatołaha i była ŭražanaja canoj. Paśla publičnaha skandału canu źnizili5 5

Dziaŭčyna ŭ Homieli schadziła da stamatołaha i była ŭražanaja canoj. Paśla publičnaha skandału canu źnizili5

25‑hadovy futbalist zbornaj PAR pamior paśla viartańnia z čempijanatu śvietu

25‑hadovy futbalist zbornaj PAR pamior paśla viartańnia z čempijanatu śvietu

«A potym čuju voklič kantralora: «Puškin, ty što daŭbanuŭsia?». Mikałaj Dziadok raskazaŭ pra apošnija dni Alesia Puškina ŭ turmie1 1

«A potym čuju voklič kantralora: «Puškin, ty što daŭbanuŭsia?». Mikałaj Dziadok raskazaŭ pra apošnija dni Alesia Puškina ŭ turmie1

Zialenski prakamientavaŭ impart paliva ŭ Rasiju ź Biełarusi19 19

Zialenski prakamientavaŭ impart paliva ŭ Rasiju ź Biełarusi19

Ajcišnik i były palitviazień Viktar Kuŭšynaŭ pradaje za 850 tysiač jeŭra dom u Partuhalii, jaki pabudavaŭ paŭtara hoda tamu FOTY32 32

Ajcišnik i były palitviazień Viktar Kuŭšynaŭ pradaje za 850 tysiač jeŭra dom u Partuhalii, jaki pabudavaŭ paŭtara hoda tamu FOTY32

Biełarusa zabili ŭ Padmaskoŭi za toje, što hučna chrop5 5

Biełarusa zabili ŭ Padmaskoŭi za toje, što hučna chrop5

Z asudžanaha za špijanaž znajomaha Volhi Karač u turmie vymahali hrošy. A jon chvaliŭsia, što moža dastać ich u pasolstvie Biełarusi6 6

Z asudžanaha za špijanaž znajomaha Volhi Karač u turmie vymahali hrošy. A jon chvaliŭsia, što moža dastać ich u pasolstvie Biełarusi6

Łukašenka zahadaŭ, kab byłych siłavikoŭ, ratavalnikaŭ i dypłamataŭ, zvolnienych «pa dyskredytujučych», adsočvali piać hadoŭ8 8

Łukašenka zahadaŭ, kab byłych siłavikoŭ, ratavalnikaŭ i dypłamataŭ, zvolnienych «pa dyskredytujučych», adsočvali piać hadoŭ8

«Za čatyry dni jaje trojčy ekstranna špitalizavali». Biełaruska trapiła ŭ emihracyjnuju turmu ŭ ZŠA paśla pobytavaj svarki24 24

«Za čatyry dni jaje trojčy ekstranna špitalizavali». Biełaruska trapiła ŭ emihracyjnuju turmu ŭ ZŠA paśla pobytavaj svarki24

A my vam kazali: «nie dumajcie, što heta kapiejki»! Stali viadomyja źviestki, kolki padachodnaha biełarusy Litvy pieraličyli roznym hramadskim strukturam29 29

A my vam kazali: «nie dumajcie, što heta kapiejki»! Stali viadomyja źviestki, kolki padachodnaha biełarusy Litvy pieraličyli roznym hramadskim strukturam29

Asudzili dziaŭčynu, jakaja ŭ 2020‑m pratestavała suprać «vybaraŭ biez vybaru» i patrabavała ad kandydataŭ pazicyi pa Ukrainie8 8

Asudzili dziaŭčynu, jakaja ŭ 2020‑m pratestavała suprać «vybaraŭ biez vybaru» i patrabavała ad kandydataŭ pazicyi pa Ukrainie8

Navukoŭcy, mahčyma, raskryli samuju staražytnuju kryminalnuju spravu ŭ historyi čałaviectva2 2

Navukoŭcy, mahčyma, raskryli samuju staražytnuju kryminalnuju spravu ŭ historyi čałaviectva2

Nadakučyli vosy? Advadzić ich dapamoža zvyčajny papiarovy pakiet

Nadakučyli vosy? Advadzić ich dapamoža zvyčajny papiarovy pakiet

Ispanija vyrvała pieramohu ŭ Bielhii i vyjšła ŭ paŭfinał čempijanatu śvietu4 4

Ispanija vyrvała pieramohu ŭ Bielhii i vyjšła ŭ paŭfinał čempijanatu śvietu4

U Minsku zakryvajecca etnakrama «Rahna»6 6

U Minsku zakryvajecca etnakrama «Rahna»6

Ad kačahara da «archimandryta», jaki ładzić orhii i pościć hiej-porna. Chto toj relihijny machlar, jakoha aryštavali na Viciebščynie12 12

Ad kačahara da «archimandryta», jaki ładzić orhii i pościć hiej-porna. Chto toj relihijny machlar, jakoha aryštavali na Viciebščynie12

Rasijski miljarder, uradženiec Homiela Mielničenka vystupiŭ z prahramnym artykułam z apisańniem mahčymaha novaha paradku ŭ Jeŭropie54 54

Rasijski miljarder, uradženiec Homiela Mielničenka vystupiŭ z prahramnym artykułam z apisańniem mahčymaha novaha paradku ŭ Jeŭropie54

Ukraincy kantralujuć pavietra vakoł Kryma. Za noč źniščana jašče 10 tankieraŭ5 5

Ukraincy kantralujuć pavietra vakoł Kryma. Za noč źniščana jašče 10 tankieraŭ5

Na samalocie Ryanair padčas palotu adbyłasia razhiermietyzacyja, adnaho z pasažyraŭ ledź nie zasmaktała ŭ iluminatar7 7

Na samalocie Ryanair padčas palotu adbyłasia razhiermietyzacyja, adnaho z pasažyraŭ ledź nie zasmaktała ŭ iluminatar7

40‑hadovaja minčanka Nasta šukaje mužčynu. Hałoŭnaje patrabavańnie — kab umieŭ kasić21 21

40‑hadovaja minčanka Nasta šukaje mužčynu. Hałoŭnaje patrabavańnie — kab umieŭ kasić21

Usie naviny →

Ciapier čytajuć

Češka Linda Noskava vyjhrała Uimbłdanski turnir

Biełaruski dobraachvotnik Žerar zastaniecca pad vartaj va Ukrainie jašče jak minimum miesiac

Mytniki na miažy z Polščaj znajšli hašyš u karobcy pieradač

Biełarusam patłumačyli, čamu nakip u čajniku — heta dobra

Za «ekstremisckija» padpiski pry praviercy na miažy bolš nie sadžajuć na sutki7

Nasta Rahatko raskazała pra «tupyja ŭstanoŭki», ad jakich joj pryjšłosia admovicca pry prodažy svajoj knihi3

Mane i nie śniłasia. U dendrasadzie kala Naračy možna pabačyć sažałku z harłačykami i bolš za 500 raślin1

Sabalenka raskazała, čamu žanich padaryŭ joj taki bujny piarścionak

Amierykancy lubiać havaryć pra zaniapad Jeŭropy. Ale bolšaść jeŭrapiejcaŭ žyvie lepš za ich. Praŭda, jašče nie biełarusy9

Italjanskaja piceryja ŭ Kryvoj Biarozie znoŭ zapracavała, ale radujucca hetamu nie ŭsie1

Apošnija naviny

Biełaruski dobraachvotnik Žerar zastaniecca pad vartaj va Ukrainie jašče jak minimum miesiac

Mytniki na miažy z Polščaj znajšli hašyš u karobcy pieradač

Pientahon apublikavaŭ novuju porcyju rassakrečanych materyjałaŭ pra NŁA3

Futbalist zbornaj Biełarusi moža praciahnuć karjeru ŭ Narviehii

Vyjšła manahrafija pra hramadzianskuju supolnaść u Biełarusi2

Ad zaŭtra pačniecca pryjom dakumientaŭ u VNU