RNIE ŭ Biełarusi bolš niama

RNIE ŭ Biełarusi bolš niama

U rasiejskaj hazecie “Viersija” ad 13—19 listapada 2001 h. byŭ nadrukavany materyjał Jurja Niarsiesava “Dva tvary mienskich ultra”. Aŭtar śćviardžaje, što na momant zabojstva kiraŭnika biełaruskich RNIEšnikaŭ Samojłava kolkaść siabroŭ hetaje arhanizacyi ŭ našaj krainie dasiahała 3000 čałaviek u 26 haradoch. Niarsiesaŭ piša, što na toj momant “RNIE stała realnaj palityčnaj siłaj” i što sprava ŭžo ledźvie nie dachodziła da ŭzbrojenych sutyčak ź biełaruskimi nacyjanalistyčnymi arhanizacyjami. Takaja infarmacyja, miakka kažučy, nie adpaviadaje rečaisnaści.

U arhanizacyju praz unitaz

Aleh i Viktar (imiony źmienienyja) — byłyja siabry RNIE. Alehu ciapier 26 hadoŭ, Viktaru — 23. U arhanizacyi jany znachodzilisia kala troch hadoŭ. Im padabałasia vajskovaja dyscyplina, forma, pryciahvali zaniatki rukapašnym bojem. Paśla zabojstva kiraŭnika RNIE Hleba Samojłava abodva jašče niejki čas zastavalisia ŭ arhanizacyi, a paśla, kali jana pačała razvalvacca, syšli. Ciapier jany majuć dobruju pracu, dumajuć žanicca.

Aleh i Viktar kažuć, što ŭ svaje najlepšyja časy RNIE ŭ Biełarusi mahło mabilizavać nia bolš za 80 čałaviek. Pry hetym 70—80% ź ich składali chłopčyki 16—17 hadoŭ.

Prychilniki RNIE žyli zbolšaha ŭ Miensku. Asobnyja ludzi byli ŭ Mahilovie, Škłovie, Horadni, Viciebsku, Voršy, Kobryni, Baranavičach, Marjinaj Horcy, Barysavie.

U Miensku, pa słovach chłopcaŭ, RNIE było padzielenaje na “padraździaleńni”, jakija farmavalisia pa terytaryjalnym pryncypie: “Paŭnočny Ŭschod” (kiraŭnik Sa-in), “Paŭdniovy Zachad” (kiraŭnik Ja-jak), “Poŭdzień” (kiraŭnik Ba-in), “Uschod” (kiraŭnik Da-ič), “Paŭdniovy Ŭschod” (kiraŭnik Sm-uk) i h.d. U kožnym padraździaleńni było ad 4 da 9 čałaviek. “Kamandziry” padnačalvalisia štabu RNIE. Byli taksama “ekzatyčnyja padraździaleńni” — žanočaje (kiraŭnička Jana Ru-jec), “padraździaleńnie pensijaneraŭ” (kiraŭnik Ma-ič), “elitnaje” padraździaleńnie “Varahi” (kiraŭnik Ka-ich). Smalenskaja hrupoŭka RNIE taksama padparadkoŭvałasia biełaruskamu štabu.

Apošni znachodziŭsia ŭ Miensku, ale stałaj “prapiski” nia mieŭ. Rasiejskija fašysty zmušanyja byli ŭvieś čas pierajaždžać ź miesca na miesca: uźnikali prablemy to ź milicyjaj, to z susiedziami.

U RNIE isnavali pasady kamendanta štabu, dziažurnaha pa štabie, pamočnika načalnika štabu, načalnika štabu. Taksama byli j try ŭzroŭni siabroŭstva: “storońnik”, “spodvižnik” i “soratnik”.

Aleh raspaviadaje, što navički, jakija prychodzili ŭ RNIE, pierš-napierš musili “admyć unitaz arhanizacyi”. Niazhodnych prymušali siłaj. Šmat chto adrazu ž i sychodziŭ. Na patreby arhanizacyi z usich siabroŭ źbirali składki — pa dalary ŭ miesiac. Chto nia mieŭ navat takich srodkaŭ, ciahnuŭ z chaty “naturpradukt”: makaronu, tušonku i h.d.

Statut arhanizacyi praduhledžvaŭ volny vychad ź jaje, ale na spravie atrymlivałasia inakš. U listapadzie 1999 h. RNIEšniki Kobus i Žuryk, uzbrojenyja armaturaj, pryjšli ŭ kvateru da byłoha siabra RNIE Chałupiaka, bili j prynižali haspadara j jahonaha siabra Rasolku, jaki taksama vyjšaŭ z arhanizacyi. Potym pazabirali ichnyja rečy j syšli. Za złosnaje chulihanstva j kradziež Kobus i Žuryk atrymali pa 8 i 3 hady adpaviedna. Paśla sudu byłyja “pabracimy” zabylisia na ich. Z časam u RNIE ad źbićcia “tavaryšaŭ pa partyi” dajšli da zabojstvaŭ.

Śmierć Samojłava

Za čatyry dni da śmierci Hleb Samojłaŭ razam z Valerjem Ihnatovičam jeździŭ u Krupki da baćkoŭ apošniaha. Tam jany načavali, pili harełku, vybirali miesca dla letnika RNIE. Nazaŭtra viarnulisia ŭ Miensk dy pasvarylisia “na hlebie nieparazumieńnia pa taktyčnaj dziejnaści arhanizacyi”. Ihnatovič byŭ prychilnikam žorstkich, navat supraćzakonnych dziejańniaŭ, kali viałosia pra vorahaŭ RNIE ci pra zdabyćcio hrošaj. A Samojłaŭ na ŭsich arhanizacyjnych mierapryjemstvach dy letnikach padkreślivaŭ, što RNIE — zakonapasłuchmianaja arhanizacyja, jakaja imkniecca pracavać u miežach biełaruskaha zakanadaŭstva. Jon nieadnarazova padavaŭ dakumenty ŭ Miniust, kab zarehistravać RNIE…

5 žniŭnia 2000 h. Samojłaŭ byŭ zabity. Za dva dni da hetaha aryštavali Valerja Ihnatoviča. Viktar i Aleh miarkujuć, što zabojstva “zamoviŭ” jon.

Ihnatovič, aproč dziejnaści ŭ RNIE dy vykanańnia specdaručeńniaŭ siłavych strukturaŭ režymu, zajmaŭsia palapšeńniem svajho asabistaha finansavaha stanovišča. Z dapamohaj razbojnych napadaŭ. Dla hetych “specaperacyjaŭ” u jaho była hrupa, jakaja składałasia z byłych bajcoŭ specpadraździaleńniaŭ dy kryminalnikaŭ. Paśla kožnaj takoj akcyi Ihnatovič mianiaŭ usie koły na svaim aŭtamabili.

RNIEšniki zhadvajuć vypadak, kali Ihnatovič dla sačeńnia za kimści pieraapranuŭsia ŭ babulku. Maskiroŭka atrymałasia vydatnaja: paznać Ihnatoviča, nia viedajučy, što heta jon, było amal niemahčyma. Pryhadali chłopcy, što za tyja niekalki hadoŭ, što Ihnatovič byŭ u RNIE, jaho niekalki razoŭ zatrymlivała milicyja. Jon u svoj čas padpisaŭ biblijateku ŭ Krupkach na hazety “Russkij poriadok” i “Novaja sistiema”…

“Likvidacyja” Brejnara

Uvosień 2000-ha byŭ zabity jašče adzin čalec RNIE Brejnar. Jahonyja sabutelniki Daškievič i Solar, ź jakimi jon piŭ harełku ŭ adnym z dvaroŭ Pieršamajskaha rajonu, zastrelili jaho ź pistaleta. Zabojcy zajmali nie apošnija pasady ŭ RNIE. Daškieviča ŭžo adnojčy vinavacili ŭ zabojstvie, ale davieści hety fakt u sudzie nia zdoleli, i jon adsiedzieŭ tolki nievialiki termin za kradziež. RNIEšniki kazali, što Daškievič i Solar vyrašyli prybrać Brejnara jak nienadziejnaha śviedku ichnych supolnych ciomnych spravaŭ.

Paśla hetaha zabojstva kiraŭnik kobrynskaj filii RNIE Leanard K-ar vyrašyŭ, što ŭ arhanizacyi pačalisia čystki ludziej z padazronymi proźviščami, i daŭ drała.

Idei rasiejskaha fašyzmu pryciahvali da siabie zbolšaha kryminalny element, a taksama zvyčajnuju španu. Šmat kaho ź biełaruskich RNIEšnikaŭ šukali specsłužby susiednich krainaŭ. Tak, Kobus za napad na palicyjanta zmušany byŭ uciačy z Łatvii, Ihara Chatkoŭskaha šukali ŭ Kalinihradzie, Kapyłova — taksama ŭ Łatvii i h.d.

Fiaduta — nastaŭnik Sakoviča

Paśla zabojstva Samojłava kiraŭnikom RNIE staŭ haradzieniec Sakovič. Źbićcio čalcoŭ arhanizacyi pry im zrabiłasia zvyčajnaj spravaj. Sakovič moh asabista “razabracca” z padnačalenym za niavykananaje daručeńnie, a to j zusim biez pryčyny. Navičkam Sakovič adrazu paviedamlaŭ: “Vychad z RNIE adzin — upierad nahami!” Cikavy fakt: koliś mienski žurnalist Alaksandar Fiaduta, pracujučy ŭ adnoj z haradzienskich škołaŭ, vučyŭ taho samaha Sakoviča.

U časie sudu nad zabojcami Brejnara ŭspłyli źviestki, što bolšaja častka hrošaj, pieradadzienych z Maskvy na pomnik Samojłavu, prapała. Baćki taho byli ŭ šoku.

Nieŭzabavie na štab RNIE napali nieviadomyja. Jany źbili dziažurnaha pa štabie Ja-jaka, a ŭsie archivy arhanizacyi j inšyja rečy zabrali. Paśla hetaha siarod i tak užo niešmatlikich bajcoŭ RNIE ŭstalavałasia atmasfera padazronaści. Ludzi raźbiehlisia, spyniłasia ahitacyjnaja dziejnaść.

Sakovič viarnuŭsia ŭ Horadniu da žonki, dzie j žyvie ciapier, zredku byvajučy ŭ stalicy.

Prychilniki j sympatyzanty

Aleh i Viktar nia viedajuć napeŭna, ale miarkujuć, što ŭ roznyja časy RNIE sympatyzavali takija ludzi, jak supracoŭniki Mienskaha jeparchijalnaha ŭpraŭleńnia BPC Ja-k i A-a, kinarežyser A-ak, pravasłaŭnyja ajcy P. i V., byłaja redaktarka hazety “Ličnosť”, były partyzan i historyk Z-ki, niabožčyk-hienerał B-č, Stanisłaŭ N-aŭ z respublikanskaj prakuratury dy inšyja.

Kaliści Aleh i Viktar čuli ŭ ofisie arhanizacyi raspovied pra vizyt Samojłava da adkaznaha čynoŭnika Administracyi prezydenta P-va. Toj byŭ u zachapleńni, kali RNIEšniki paprasili jaho dapamahčy im zarehistravać hazetu “Russkij poriadok”, jakuju zabaranili ŭ Rasiei. “RNIE? Viedaju! Heta ž tyja samyja chłopcy, jakija baranili “Bieły dom” u 1993-m!” — vyhuknuŭ jon. Pa słovach byłych RNIEšnkaŭ, paśviedčańnie ab rehistracyi hazety, jakaja pavinna była raspaŭsiudžvacca pa ŭsioj SND, staršynia Dziaržkamdruku asabista ŭručyŭ Hlebu Samojłavu. Adnak jana čamuści tak i nie pačała vychodzić.

Ułady skroź palcy hladzieli na RNIEšnikaŭ: zarehistravali ichnuju hramadzkuju arhanizacyju “Kołovrat”, niekatoryja dziaržaŭnyja ŚMI aktyŭna pisali pra RNIE, apraŭdvajučy jaho dziejnaść (naprykład, hazeta “Sieḿ dniej”, hazeta “Ličnosť” dy inš.). Dyj niezaležnyja ŚMI zrabili z RNIE pudziła i bolš jaho prapahandavali, čym vykryvali. A tyja strašnyja rasiejskija fašysty ŭžo nijakaje pahrozy dla Biełarusi nie ŭjaŭlali. Na siońniašni dzień RNIE ŭ Biełarusi faktyčna nie isnuje. Praŭda, zastalisia byłyja jaho siabry ŭ Miensku, Horadni, Bieraści, adnak nie čuvać, kab jany prapahandavali rasiejski fašyzm.

Dyj u Rasiei značnaść RNIE rastaje prosta na vačach: maskoŭskaje kiraŭnictva arhanizacyi ŭvieś čas trasie ad skandałaŭ. “Adzinstva” ŭžo padzialiłasia na try samastojnyja arhanizacyi j šerah rehijanalnych. A vosieńniu 2000 h. byłyja čalcy RNIE abvinavacili “fiurera” Barkašova ŭ tym, što toj raskradaje arhanizacyjnyja hrošy, pje i… ažaniŭsia z habrejkaj.

Pavodle www.recha.org