U hetyja nočy biełarusy majuć šaniec ubačyć redkuju źjavu — zadyjakalnaje śviatło
Jakraz u hetyja nočy biełarusy majuć šaniec ubačyć redkuju astranamičnuju źjavu dla našych krajoŭ — zadyjakalnaje śviatło. Kali vyjści ŭ ciomnaje miesca z adkrytym haryzontam (viadoma, dalej ad horada), to paśla zachadu Sonca, kali nieba całkam ściamnieje, na zachadzie možna ŭbačyć konus śviatła pad vuhłom da haryzontu (dla Biełarusi hety vuhał budzie kala 60 hradusaŭ). Konus budzie lohka zaŭvažny niaŭzbrojenym vokam, jon budzie navat krychu jarčejšy za Mlečny Šlach.
Pryčyna hetaha konusapadobnaha śviačeńnia lažyć u budovie Soniečnaj sistemy: u płoskaści ziamnoj arbity znachodzicca hrandyjoznaje linzapadobnaje skopišča razredžanaha kaśmičnaha pyłu, jakoje krychu rasiejvaje soniečnyja promni. Tamu kali Sonca apuskajecca hłyboka pad haryzont, źjaŭlajecca mahčymaść ubačyć i hety pył. Aryjentavany konus zadyjakalnaha śviatła ŭzdoŭž tak zvanaj linii ekliptyki, jakaja prachodzić praz zadyjakalnyja suzorji — adsiul i nazva hetaj źjavy. Adzinaja pieraškoda dla biełarusaŭ — našy paŭnočnyja šyroty. Z-za hetaha zadyjakalnaje śviatło dobra bačnaje tolki tady, kali jano ŭtvaraje najbolšy vuhał z haryzontam. Takija ŭmovy byvajuć dvojčy na hod: u kancy lutaha — pačatku sakavika zadyjakalnaje śviatło možna ŭbačyć uviečary na zachadzie, ci ŭ kastryčniku — pierad uzychodam Sonca na ŭschodzie. A pakolki ŭ Biełarusi hetyja pieryjady hoda amal zaŭsiody pachmurnyja, to hetaja źjava dla biełarusaŭ sapraŭdy redkaja.
Fota zroblena hetaj nočču pad Dziaržynskam. Darečy, dźvie jarkija zorki la samaha haryzontu — heta Vieniera i Mars.
Ciapier čytajuć
«Nas u hrupie było 240. U pałonie — siamiora. Astatnija dvuchsotyja». Andrej ź Viciebska, toj samy čałaviek-adkryvačka staŭ adnym ź siami ščaśliŭcaŭ5
Kamientary