Pieršyja siarod inšaziemcaŭ na ŭkrainskim froncie — kałumbijcy. Čamu mienavita jany?
Na vulicach Ukrainy hetaja scena ŭžo stała zvykłaj. Hrupa dziaciej biehaje vakoł sałdata, vykrykvajučy: «Hierojam słava!» Siarod uschvalavanych hałasoŭ vyłučajecca adzin: «Hej, Kałumbija!» Havorka idzie pra bajca z pazyŭnym «Achoŭnik». Małady kałumbijec, jaki za ŭłasnyja srodki pryjechaŭ va Ukrainu i ciapier vučycca kiravać dronami. «Mnie było baluča bačyć pakuty ŭkraincaŭ, — pryznajecca jon žurnalistu Bi-bi-si Marka Pierejru. — My tut, kab dapamahać maleńkaj krainie, na jakuju napała zvyšdziaržava… Heta ŭžo stała asabistaj spravaj».
Sałdaty z Kałumbii stanoviacca ŭsio bolš zaŭvažnaj siłaj ad pačatku poŭnamaštabnaha ŭvarvańnia Rasii va Ukrainu ŭ 2022 hodzie.
Pavodle acenak, ich na froncie kala 7 tysiač — bolš, čym ź luboj inšaj zamiežnaj krainy.
Na luty 2025 hoda zahinuli prykładna 55 tysiač ukrainskich vajskoŭcaŭ, kala 400 tysiač atrymali ranieńni, paviedamiŭ prezident Uładzimir Zialenski. Tamu dapamoha kałumbijcaŭ — važnaja.
Asabliva zaŭvažny ich uniosak u stalicy, adznačaje Marka Pierejra. Na Majdanie Niezaležnaści ŭ Kijevie źjaviŭsia impravizavany miemaryjał zahinułym sałdatam z Kałumbii. Fatahrafii ŭ ramkach. Maleńkija ściažki.
«Siarod mora žoŭtaha i siniaha ŭzvyšajecca vielizarny kałumbijski trykałor, dadajučy kroplu čyrvonaha, — zaŭvažaje Pierejra. — Pad im — uśmiešlivyja partrety kałumbijcaŭ, jakija addali žyćcio za Ukrainu».
Žurnalist parazmaŭlaŭ ź niekalkimi bajcami. Jany raskazali pra svaju matyvacyju, dośvied i vielizarnyja ryzyki, ź jakimi sutykajucca štodnia.
Pravierka ahniom
Na adnoj z vajskovych baz hučyć raznastajnaść kałumbijskich akcentaŭ — ludzi pryjechali z roznych rehijonaŭ krainy. Na ispanskaj movie razmaŭlajuć tak šmat, što navat rekrutynh viadzie kałumbijec, siaržant Łuis Orcis.
«Za čatyry miesiacy siudy pryjechali kala 1200 čałaviek», — raskazaŭ jon Bi-bi-si.
Vajskovuju karjeru Orcis pačaŭ jašče ŭ 16 hadoŭ u Miedeljinie. Va Ukrainu pryjechaŭ letam 2023-ha. Śpiarša jon dumaŭ, što heta prosta praca. Ale chutka zrazumieŭ: vajna tut zusim inšaja.
«Tut vajuješ suprać Rasii, — kaža Orcis. — A heta nie sielanin z čatyrma aŭtamatami. Nie. Tut vajna ź vialikaj dziaržavaj».
Jaho pieršaja noč na froncie pakinuła hłyboki śled.
«Bai byli z čaćviortaj da siomaj ranicy… Kali ŭpieršyniu zajšoŭ u tranšeju, vielmi treślisia kaleni. I heta praciahvałasia da dziaviataj ranicy. Ja ničoha nie moh zrabić».
Kałumbijec kaža, što ŭ pieršyja dni na froncie adčuvaŭ siabie «samym maleńkim čałaviekam na płaniecie». Chłopcy sa ŭzvoda nie razumieli, navošta jon tut.
«Usio źmianiłasia padčas pieršaha šturmu, pieršaj apieracyi, jakuju my praviali razam», — uzhadvaje Orcis.
U bai pad Aŭdziejeŭkaj jon atrymaŭ surjoznyja ranieńni i straciŭ niekalkich suajčyńnikaŭ sa svajho bataljona.
«Udarnaja chvala złamała mnie kalena. Nas było dziesiać kałumbijcaŭ — a zastalisia tolki troje».
Ryzyki rekrutynhu
Siońnia Łuis Orcis pracuje z navičkami i dapamahaje im paźbiahać pamyłak.
«Šmat chto pryjazdžaje dezynfarmavanym, — tłumačyć jon. — Im kažuć: «Idzicie prosta ŭ bataljon», ale nasamreč rehistracyja zajmaje 20 dzion. Kali jany traplajuć u bryhadu, vypravić niešta byvaje pozna».
Pamyłki časta pryvodziać da niavypłačanych zarobkaŭ abo prablem z kampiensacyjami dla siemjaŭ zahinułych. Prykład — udava Edvina ź Miedeljina. Jaje muž zahinuŭ va Ukrainie, sprabujučy dać siamji lepšyja mahčymaści. Miesiacy biurakratyčnych pieraškod i darahaja pajezdka ŭ Kijeŭ amal nie dali vyniku. Cieła muža nie znajšli, i farmalna jon zastavaŭsia «žyvym» dla dziaržavy.
«Tamu razam z kamandavańniem u Kijevie my starajemsia, kab kožnaha zamiežnaha sałdata nakiroŭvali tolki ŭ adzin centralizavany bataljon. Tak možna paźbiehnuć prablem z zarobkami», — tłumačyć Orcis.
Čamu jany vajujuć
Dla bolšaści kałumbijcaŭ zarobak — važny faktar. Adzin miesiac słužby va Ukrainie roŭny hodu ŭ Kałumbii. Ale hrošy — nie hałoŭnaja pryčyna.
Arabe, małady kałumbijec, jaki straciŭ nahu, tłumačyć: «Nie tolki za hrošy heta robicca. Pad abstrełam zarobak nie suciašaje. Kab vyžyć tut, treba adčuvać prynaležnaść, empatyju».
28‑hadovy Abiel, jaki taksama straciŭ nahu, dadaje:
«My vajujem nie dziela zadavalnieńnia. My abaraniajem krainu, jakuju źniščajuć pa kapryzie adnaho čałavieka. Čamu tak mała ludziej u śviecie padtrymlivajuć Ukrainu?»
Śpiarša jaho pryciahvaŭ zarobak, ale ciapier udzieł u vajnie — pytańnie abaviazku. Paśla dzieviaci hadoŭ vajskovaj słužby ŭ Kałumbii i źmieny ŭłady Abiel šukaŭ mahčymaści za miažoj i ŭstupiŭ u Zamiežny lehijon Francyi. Mienavita tam jon daviedaŭsia pra słužbu va Ukrainie.
«Kali ja byŭ u Francyi, šmat chto — navat ź Lehijona — jechaŭ siudy, — uzhadvaje jon. — Čuli, što płaciać krychu bolš, čym u Francyi. Kali ja pajechaŭ, za mnoj vypravilisia jašče niedzie 14 čałaviek».
Popyt na kałumbijcaŭ
Kałumbijskija sałdaty karystajucca vialikim popytam za miažoj. Armija Kałumbii — adna z samych mocnych u Łacinskaj Amierycy, a padrychtoŭka adpaviadaje standartam NATA.
«Kałumbijskija sałdaty nie sastupajuć vajskoŭcam NATA, — adznačaje analityk Elizabiet Dzikisan. — I što samaje važnaje, jany padtrymlivajuć ščylnyja suviazi z ZŠA i inšymi krainami NATA, jakija zabiaśpiečvajuć im padrychtoŭku, abstalavańnie i mahčymaść pravodzić apieracyi na ŭzroŭni, jakoha nie sustreć u hetym rehijonie», — dadaje jana.
Z ulikam adnosnaj słabaści kałumbijskaha piesa ich možna naniać pa cenach, jakija adpaviadajuć ukrainskamu biudžetu. Heta robić ich nadzvyčaj kaštoŭnymi śpiecyjalistami dla Ukrainy.
Akramia taho, kałumbijskaja armija patrabuje, kab jaje sałdaty išli na piensiju ŭ 40 hadoŭ — što zanadta rana dla mnohich, chto ŭmieje vajavać i choča być karysnym. Heta pryviało da źjaŭleńnia sietki pasiarednikaŭ, jakija šukajuć kałumbijskim sałdatam pracu za miažoj.
«Šmat chto stanovicca achoŭnikam u Dubai, ale niekatoryja kampanii adpraŭlali kałumbijcaŭ u zony bajavych dziejaŭ suprać ich voli, naprykład u Sudan», — tłumačyć Dzikisan.
Kab zaścierahčy ich ad ryzyk, niadaŭna ŭ Kałumbii pryniali zakon, jaki zabaraniaje vajskoŭcam słužyć za miažoj biez naležnaha nahladu.
Rany vajny i žyćcio paśla frontu
Arabe raspaviadaje, jak straciŭ nahu na froncie va Ukrainie. Havoryć spakojna — niby ŭzhadvaje nie pra vybuch, a pra niešta štodzionnaje.
«U tranšei nas atakavali drony-kamikadze. Adzin prabiŭ pierakryćcie, inšy — vybuchovym askołkam udaryŭ pa nazie. Kroŭ liłasia rakoj, turnikiety nie dapamahali».
Kali jaho vyvieźli, vyratavać nahu ŭžo było niemahčyma.
Jon kaža, što pryjechaŭ va Ukrainu nie dziela hrošaj — chacieŭ słužyć i być karysnym.
«Vajskovaje žyćcio zaŭsiody mianie vabiła. Kali akazvaješsia tut i bačyš realnaść — ludziej, jakija abdymajuć ciabie, płačuć ad udziačnaści za toje, što ty pobač… Tut usio pa-sapraŭdnamu žorstka. I toje, što ja rablu, — heta moj uniosak».
Na aknie jaho pakoja visić kałumbijski ściah z nadpisam «Kryk niezaležnaści» — u honar padziej 1810 hoda, jakija pakłali pačatak vyzvalenčaj baraćbie ŭ Łacinskaj Amierycy suprać ispanskaj karony.
Paśla pryniaćcia novaha zakona ab hramadzianstvie Ukrainy zamiežnyja vajskoŭcy zmohuć aficyjna zastavacca ŭ krainie. Arabe ŭžo zadumvajecca pra budučyniu.
«Tut ja adčuvaju siabie dobra. Ludzi ŭmiejuć dać tabie heta adčuć. Heta dobryja, vysakarodnyja ludzi».
Jon havoryć spakojna, biez pafasu:
«Dumaju, ja zastaŭsia b tut žyć i dalej niejak dapamahaŭ by, byŭ by karysnym. Urešcie, ja byŭ hatovy addać svajo žyćcio za hetuju krainu».
Adklučeńnie «Starlinkaŭ»: jak heta paŭpłyvała na ŭkrainskuju i rasijskuju armii
Ukrainka sa Słavianska pierapachavała muža, kab jaho mahiła nie apynułasia pad akupacyjaj
Kalinoŭcy vypuścili film z sapraŭdnymi kadrami padrychtoŭki da šturmu
Viaskoviec z-pad Babrujska imitavaŭ svaju śmierć, kab nie płacić pazyki, a paśla zahinuŭ na vajnie za Rasiju
Ciapier čytajuć
U pačatku 2000‑ch troje nastaŭnikaŭ historyi źbiehli va Ukrainu ad «hienacydu biełaruskaha naroda», jaki čyniŭ režym Łukašenki. Jak skłaŭsia ich los?1212
Kamientary