U asiarodździ sučasnych biełaruskich "viaźniaŭ śviadomaści", naadvarot, pryniata demanstravać hłybokuju abyjakavaść i pahardu da ŭładaŭ, pry mahčymaści - navat ździekavacca ź ich. Provady redaktara "Rabočaha" Ivaškieviča na "chimiju" nahadvajuć provady zimy. Pastanova ab sudzimaści apazycyjanera padobnaja da śviata čynoŭnika, jaki atrymaŭ hanarovuju hramatu. Śmiech, žarty, pieśni, buchač...
Na hetaj hlebie "Navinki", jakija siońnia ŭ sudovych ciažbach adstojvajuć prava na licenziju ab druku, pieraplunuli navat Ščukina. Apošni, pamiž partyjami ŭ mandavošku na Akreścina, patrabavaŭ vydać jamu miaciołku, kab navieści ŭ turmie čyściniu. Paŭluk Kanavalčyk, hałoŭny redaktar "Navinak", tydzień, što papiaredničaŭ razhladu skarhi na Ministerstva infarmacyi ŭ Haspadarčym sudzie, pravioŭ na Naračy, u Kabylniku, dzie nieprabudna kvasiŭ. U apateozie adpačynku, pad muchaj, jon pajechaŭ katacca na rovary ŭzdoŭž miascovaha plažu i pierajechaŭ urystaŭ. Adbyŭsia kanflikt, jaki skončyŭsia tym, što Kanavalčyku dali butelkaj pa hałavie.
Incydent na kabylnickaj ryŭjery siońnia zajmaje supracoŭnikaŭ "Navinak" kudy bolš, čym vyniki sudovaha pracesu ŭ Haspadarčym sudzie. Sudovaje pasiedžańnie 23 lipienia, jak i čakałasia, stała farmalnaściu, navat niahledziačy na kamičnaść arhumentaŭ Mnisterstva infarmacyi. Čynoŭniki sprabavali davieści, što hazetnyja artykuły, dzie zhadvajucca słovy "ž..a" i "adsasać", parušajuć hodnaść "hramadzianaŭ". Usio jak u staroj rasiejskaj pokazcy. Varjat kryčaŭ "Durak". Palicyjant aryštavaŭ jaho, arhumentujučy svaje pavodziny słovami: "My viedajem, chto ŭ nas durak". Dla redakcyi "Navinak" zabarona - nia samaje žudasnaje. U adroźnieńnie ad "BDH", u "Navinak" jość dośvied "samvydataŭskaj" pracy. Našmat horšym varyjantam była, darečy, absalutna realnaja na pačatku viasny perspektyva cichaha zaniapadu prajektu z taje samaje pryčyny, ź jakoj hod nazad dała duba "Biełaruskaja maładziožnaja" - z-za deficytu hrošaj. "Navinki" za piać hadoŭ isnavańnia pieratvarylisia ŭ artystyčny pryton, kudy prychodziać elfy, muzyki, transvestyty, panki, etnaradykały, litarbalisty, milicyjanty i navat militanty ruchu "Sumleńnie Kurapataŭ", jakija skardziacca, što
Viačorka i Vysocki zabaraniajuć im pić u lahiery harełku. Sfarmavałasia subkulturnaje hieta, jakomu bolš pahražajuć nie farmalnyja pastanovy Padhajnaha,
a strata "Navinkami" symbaličnaha kapitału, imidžu samaj krutoj alternatyŭnaj tusoŭki. Vakołnavinkaŭskaja bahiema nie zrazumieła b śmierci kantory ź finansavych pryčyn. Sp.Padhajny z svaimi cyrkularami ab zabaronie vyratavaŭ prajekt. Dziakujučy ŭładam, "Navinki" atrymali skandał i šum u presie - kaloryi, nieabchodnyja dla stvareńnia svajho "navinkaŭskaha mitu".
U padručnikach historyi Biełarusi siaredziny hetaha stahodździa mit pra "Navinki" pavinien hučać prykładna tak: "Pry kancy XX stahodździa ŭ anarchičnym anderhraŭndzie byŭ stvorany prajekt "Navinki", jaki možna paraŭnać z rucham futurystaŭ, mićkoŭ abo dadaistaŭ. U 2003 h. dziela svajho "biaźlitasnaha" humaru hazeta zaznała surovych represijaŭ z boku dyktatarskaj achranki. U jakaści padstavy dla zabarony "Navinkam" inkryminavałasia vykarystańnie słova "žopa". U 2003 h. suprać hazety była ŭzbudžanaja sudovaja sprava. Z časoŭ Kazimiera Łyščynskaha, jaki napisaŭ traktat "Ab nieisnavańni Boha", za što pajšoŭ na vohnišča inkvizycyi, Biełaruś nia viedała pracesu nad humarystyčnaj presaj. Niahledziačy na mižnarodnuju kampaniju salidarnaści ( hł. Raterdamskuju rezalucyju PA ABSE, prahramu "Namiedni" (NTV), hazeta była začynienaja. Adnak heta tolki dadało prajektu skandalnaj papularnaści i zabiaśpiečyła novy pryzyŭ adeptaŭ z maładziovaha asiarodździa. Kalektyŭ z novaj enerhijaj pačaŭ zdymać filmy i ciołak, viesia licca, budujučy padmurak niezaležnaj kultury Biełarusi".
Va ŭsioj hetaj historyi škada tolki baćkoŭ Paŭluka, u jakich z-za fokusaŭ naščadka źbirajucca apisać majomaść.
Lolik Uškin
Kamientary